اطلاعات عمومی*چه کسی مدرسه را اختراع کرد

گرایش به یادگیری و آموختن چیزهای جدید از دیرباز در بشر وجود داشته و نسل به نسل از طریق آموزش پیدا کرده که با پیدایش مراکز علمی و مدارس به شکل جامع تری ادامه یافته است.

شاید تاکنون این سوال برای شما پیش آمده باشد که تاریخچه پیدایش مدرسه در جهان به چه شکل است و برای نخستین بار چه کسانی مدرسه را اختراع کردند.

بیشتر بچه ها در سراسر جهان به نحوی آموزش را دریافت می کنند، چه به صورت یادگیری از جانب یکی از اعضای خانواده و یا به شکل رفتن به مدرسه و یا حتی تحصیل در خانه باشد. اگر برای شما این سوال بوجود آمده که چه کسی مدرسه و تحصیل استاندارد شده را به وجود آورد، با ما همراه باشید تا جواب سوال خود را دریافت کنید.

اولین مدرسه جهان را چه کسی اختراع کرد؟

فردی بنام هوراس مان، مدرسه و آنچه امروزه به عنوان سیستم مدرن مدرسه در ایالات متحده شناخته می شود را اختراع کرد. هوراس در سال 1796 در ماساچوست به دنیا آمد و مقام ریاست آموزش و پرورش ماساچوست را بدست آورد و در آنجا یک دوره تحصیلی برنامه ریزی شده و سازماندهی شده را برای دانش آموزان تدوین کرد.پ

یک مدرسه ی خوب چه ویژگی هایی دارد ؟ (مدرسه ایده‌آل)

اختراع مدرسه به شکل اولیه

مدرسه و تحصیل مدت زمان طولانی است که به وجود آمده است اما تحصیل استاندارد شده در واقع نسبتاً جدید به شمار می آید. فردی بنام شاکونتالا دوی، دستورالعمل جالبی برای تحصیل داشت و معتقد بود:

“تحصیل صرفاً به معنای رفتن به مدرسه و دریافت یک مدرک نیست. بلکه در مورد گسترش اطلاعات و معلومات خود و پی بردن به حقیقت زندگی است.”

ایده ی انتقال دانش به کودکان، چیز جدیدی نیست و پیدایش آن را می توان در انسان های اولیه روی کره زمین مشاهده کرد. مدت ها قبل از پیدایش مدرسه، والدین و بزرگ ترها دانش خود را به بچه ها انتقال می دادند. این روش به طور معمول به صورت فرد به فرد و برخلاف آموزش گروهی انجام می شد. این دانش انتقال داده شده اغلب شامل مهارت های شکار، تاکتیک های دفاع شخصی، مسئولیت هایی که باید انجام می شدند و حتی مسئولیت هایی که باید برای گروه انجام می دادند، بود.

پس از مدتی، ایده ی انتصاب افرادی برای آموزش آن مهارت ها به ذهن انسان خطور کرد. با انجام این کار، گروهی از دانش آموزان این فرصت را داشتند تا مهارت ها و دانش را همراه با همدیگر بیاموزند که موجب صرفه جویی در زمان می شد و امکان یادگیری همراه با همدیگر را فراهم می ساخت.

این مراحل ابتدایی مفهوم مدرسه بود. این مرحله ابتدایی از ایجاد مدرسه شبیه به آنچه ما تصور می کنیم، نیست و به جای ریاضی و محاسبه، به دانش آموزان اطلاعات مذهبی و ایده هایی برای بقا آموزش داده می شد.

اختراع مدرسه به شکل رسمی

چرا به مدرسه می رويم ؟ دلایل آن چیست ؟

ایده ی پیدایش مدارس و تحصیلات رسمی به اوایل AD500 در یونان باستان، روم باستان و حتی مصر باستان برمی گردد که جوامع آغاز کردند تا چیزی بیشتر از مهارت های مرتبط به فرهنگ خود را به دانش آموزان آموزش دهند و به دانش آموزان تحصیلاتی رسمی تر ارائه می شد.

اسکندریه در مصر به کتابخانه تبدیل شد و سواد به تمرکز اصلی بسیاری از مدارس در تمدن های مختلف مبدل گردید. در قرون وسطی نیز، تمرکز اصلی تحصیل روی علم ریاضیات بود. همانطور که مشاهده می کنید، دوره های مختلف تمدن بشری، درهای جدیدی را در مسیر آموزش قرار داد و ایده های بیشتری به مفهوم تحصیلات اضافه شد.

اولین کالج در دنیا یعنی دانشگاه Bologne در سال 1088 تاسیس شد که قدیمی ترین دانشگاه جهان به شمار می آید و هنگامی تاسیس شد که گروهی از دانش آموزان دور هم جمع می شدند و معلمانی را استخدام می کردند تا به آن ها مفاهیم مختلف را آموزش دهند. به این ترتیب دانش پژوهان این فرصت را داشتند تا دانش خود را به گروه های بزرگی از مردم با ملت های متفاوت منتقل کنند و دانش آموزان می توانستند در مورد عملکرد دانش پژوهان تصمیم گیری کنند. به عبارتی، این دانش آموزان بودند که به ازای هزینه ای که می پرداختند، معلم یا فردی که آموزش می داد را کنترل می کردند و این موضوع بسیار شبیه به آن چیزی است که امروزه نیز وجود دارد. با گذشت زمان، پروفسورها نیز گرد هم آمدند تا حقوق خود را مطالبه کنند و برنامه های اخذ مدرک و حتی آزمون هایی را ترتیب دادند.

مدرسه اجباری و کسی که آن را اختراع کرد

با گذشت زمان، مدرسه و تحصیلات، جایگاه مهم تری را در جوامع مختلف به خود اختصاص داد. در اینجا برخی از کشورهایی که مدرسه را اجباری کردند را مشاهده می کنید.

• سرخپوست های آزتک در سال 1400 تحصیلات را اجباری کردند.
• زیست گاه های مختلف آلمانی در سال 1500 تحصیلات را اجباری کردند.
• اسکاتلند هزینه ی مدرسه ی همه را پرداخت کرد و در سال 1616 آن را اجباری نمود.
• در آمریکا، ماساچوست برای اولین بار در سال 1642 مدرسه را اجباری کرد.
• پروس در سال 1763 مدرسه را اجبار یکرد.
• ژاپن در سال 1868 مدرسه را اجباری کرد.
• تا سال 1870، مدرسه اجباری نشده بود و تنها تحصیل به شکل ابتدایی مورد نیاز بود. در سال 1996، تحصیل تمام وقت در دستور کار قرار گرفت اما همچنان مدرسه اجباری نبود.

کسی که تحصیلات مدرن را اختراع کرد

با وجود این که اعتبار اختراع مدرسه به فرد خاصی تعلق ندارد اما فردی هست که به عنوان پدر تحصیلات مدرن شناخته می شود. هوراس مان که رئیس آموزش و پرورش ماساچوست بود و در نهایت به نمایندگی ایالت ماساچوست دست یافت. مان در حقیقت بر این باور بود که تحصیلات دولتی جامع به شدت برای شهروندان آمریکایی حائزاهمیت بود. در دوران ریاستش، او تعدادی مدرسه دولتی در ماساچوست ایجاد کرد و مدارس دولتی را اصلاح کرد به گونه ای که ایالت های دیگر از او الگوبرداری کردند.

هوراس مان پس از این که به ریاست آموزش و پرورش دست یافت، تمام مدارس ماساچوست را بازدید کرد تا عملکرد آن ها را زیر نظر داشته باشد. او مجله ای به نام مدرسه عمومی را در سال 1838 برای معلمان منتشر کرد که در آن معلمان فصل مشترک تدریس خود را می یافتند. مان همچنین به اروپا سفر کرد تا سیستم آموزشی آن ها را از نزدیک مشاهده کند.

اصول اساسی تحصیلات مدرن چه می باشد

مان به 6 اصل اساسی در ارتباط با تحصیلات دولتی و عمومی دست یافت. در واقع این اصول در آن زمان بسیار بحث برانگیز بودند اما مان آن ها را اجرایی کرد. این اصول عبارتند از :

1 – شهروندان نمی توانند در عین واحد هم آزاد و هم نادان باشند

2 – دولت موظف است هزینه ی حفظ و نگهداری و کنترل تحصیلات را برعهده گیرد

3 – بچه های از تمامی اقشار جامعه باید به مدرسه بروند

4 – آموزش و پرورش نباید وابسته به مذهب باشد(یعنی غیرمذهبی باشد)

5 – آموزش و پرورش باید از اصول جوامع آزاد بهره گیرد

6 – معلمان باید به صورت حرفه ای آموزش داده شوند

همراه با این اصول، مان همچنین مقاطع تحصیلی را بر اساس سن طبقه بندی کرد تا همه دانش آموزان در یک گروه قرار نگیرند. او همچنین بهترین نظریه پرداز در این زمینه است که سخنرانی بهترین روش برای یادگیری است. با گذشت زمان، ایالات های دیگر آمریکا نیز اصول مان را اتخاذ کردند که منجر به سیستم آموزشی مدرنی شد که امروزه همگی با آن آشنا هستیم.

مخترع امتحان کیست؟

چه موافق آن باشید چه نه، سیستم آموزشی امروزی ما بر بکارگیری آموزش استاندارد وابسته است. از لحاظ تاریخی، تست های استانداردی وجود داشته است که تاریخ آن ها به سلسله هان بازمی گردد که بر اساس آن تست ها شهروندان به اعضای دولت تبدیل می شدند.

تست های استاندارد، تست هایی هستند که از دانش آموزان سوالاتی را می پرسند و بر اساس این سوالات مشخص می شود که آموزش در مدرسه تا چه اندازه بوده است و امروزه بسیار مرسوم می باشند.

دقیقاً همانند آنچه در مورد موسس مدارس گفته شد، مخترع واقعی برای آموزش استاندارد وجود ندارد. در سال 1905، آلفرد باینت تست های هوش را توسعه داد اما امروزه این تست ها با عنوان تست های IQ شناخته می شوند و تست های استعداد در اوایل دهه 1900 ظهور کردند اما هنوز تست هایی که امروزه در اختیار ما هستند، استاندارد نیستند .

تست های SAT و ACT در اوایل دهه 1900 توسط هیئت علمی کالج توسعه داده شدند تا به عنوان آزمون ورودی کالج مورد استفاده قرار گیرند اما در واقع گروهی از افراد آن ها را توسعه و گسترش دادند و نه یک شخص خاص.

به طور کلی، آموزش و تحصیل یک بخش بسیار مهم از نه تنها جامعه آمریکا بلکه تمام شهروندان در سراسر جهان است. همانطور که مان باور داشت، یک جامعه آزاد تنها وقتی کارآمد خواهد بود که توسط افراد تحصیل کرده اداره شود.

اطلاعات عمومی*گراهام بل

الکساندر گراهام بل یکی از نام‌آشناترین چهره‌های دنیای علم و فناوری به شمار می‌آید که اختراعات متعددی از خود برجای گذاشت اما بیشتر شهرت وی در میان عموم مردم جهان، مدیون اختراع تلفن و خدماتش در زمینه کمک به ناشنوایان بود.

الکساندر گراهام بل در سوم مارس ۱۸۴۷ میلادی در ادینبورگ اسکاتلند دیده به جهان گشود، وی تحصیلات ابتدایی را در خانه و با تعلیم پدر فراگرفت. او سپس به دبیرستان سلطنتی ادینبورگ رفت اما تنها پس از چهار ترم و در ۱۵ سالگی آنجا را ترک کرد. دوران تحصیل او در دبیرستان با نمرات ضعیف و غیبت‌های متعدد همراه بود؛ چرا که بل تنها به علوم طبیعی و زیست علاقه نشان می‌داد و با وجود اصرار پدر، علاقه‌ای به شرکت کردن در کلاس‌های دیگر نداشت. بل پس از ترک دبیرستان به لندن و نزد پدربزرگش رفت. عشق و علاقه‌ او به یادگیری در همان سال اول زندگی در لندن چندین برابر شد و ساعت‌های متمادی از روزش را به مطالعه و بحث در خصوص موضوعات مختلف علمی می‌گذراند. وی توانست در ۱۶ سالگی به‌عنوان معلم کارآموز موسیقی و سخن‌وری در آکادمی وستون هاوس در الگین موری اسکاتلند مشغول به کار شود. او در سال بعد به دانشگاه ادینبورگ رفت و در ۱۸۶۸ میلادی کمی پیش از آن که برای مهاجرت به کانادا با خانواده آماده شود، امتحانات تکمیلی را با موفقیت گذراند و در پذیرش کالج دانشگاهی لندن (UCL) پذیرفته شد.

پدر گراهام بل یعنی ملویل بل متخصص فیزیولوژی صدا، اصلاح گفتار و آموزش به ناشنوایان بود، بنابراین بل تصمیم گرفت به پدرش در این شغل کمک کند. وی با کمک پدرش در ابتدا نوعی سیستم نمادین به نام Visible Speech را طراحی کرده بود تا نحوه تلفظ صداها را به ناشنوایان بیاموزد، بنابراین در اوایل جوانی بل شغل خانوادگی، خود را انجام می داد اما ذهن خلاقش بسیار گسترده تر از کار خانوادگیشان بود. در نتیجه کوشید تا در زمینه‌ ارتباطات و ساخت ماشین‌های گفت وگو برای ناشنوایان فعالیت کند. البته لازم به ذکر است که آموزش علم فصاحت و سخنوری یکی از فعالیت‌های خانوادگی اجداد و اقوام بل بود. پدربزرگش الکساندر بل در لندن، عمویش در دوبلین و پدرش در ادینبورگ به آموزش این علم مشغول بودند. پدر او مقالات و کتاب‌های متعددی در این زمینه چاپ کرد که برخی از آنها همچون کتاب The Standard Elocutionis هنوز معتبر هستند. او علایم سخنوری تصویری (Visible Speech) را به فرزندان خود آموزش داد. الکساندر به قدری در این آموزش‌ها ماهر شد که همواره به‌عنوان دستیار به همراه پدرش در رویدادها و همایش‌ها شرکت می کرد و تحسین حاضران را بر می‌انگیخت. در حقیقت شرایط خانوادگی وی در شکل‌گیری مسیر زندگی و تحقیقات این دانشمند بزرگ نقش داشته‌اند.

بل معلمی فاخر برای ناشنوایان
بل در زمانی که ۲۴ سال داشت به همراه پدر و مادر خود راهی برنتفورد در انتاریوی کانادا شد و بعد از مدتی راهی آمریکا شد و چون در دوران جوانی کار خود را به عنوان مربی ناشنوایان آغاز کرده بود، نامه‌ای از سارا فولر مدیر آموزشگاه ناشنوایان بوستون دریافت کرد که در آن از او خواسته شده بود که شغل معلمی در آن آموزشگاه را بپذیرد و از آن پس، بل هر روز به کلاس درس می‌رفت و روش هایی که از پدرش برای آموزش ناشنوایان یاد گرفته بود به کار می‌بست. او در پایان روز، آزمایش ارتعاش را با دیاپازن‌های خود از سر می‌گرفت، او دیاپازن ها را در اتاق خواب گذاشته بود و بر روی آنها کار می‌کرد و معتقد بود که مساله ارتعاش مجهولات زیادی دارد. وی در این زمینه به مطالعه یکی از کتاب های مشهور هلموتر فیزیکدان نامی آلمانی به نام تئوری وظایف اعضا مبنی بر مطالعه احساسات شنوایی پرداخت. بنابراین باید گفت که گراهام بل ابتدا تحقیقات خود را پیرامون دستگاه‌های شنوایی و سخنرانی انجام داد.

بخشی از دفترچه‌ یادداشت‌های بل

همچنین وی در ۱۸۷۳ میلادی به عنوان پروفسور فلسفه کلامی در دانشگاه بوستون مشغول به کار شد و در آنجا با همسر آینده اش، میبل هبرد آشنا شد. میبل دختر یکی از سرمایه داران بوستون بود که شنوایی اش را به خاطر تب مخملک از دست داده بود. این مخترع بزرگ به دلیل زندگی و کار کردن در کنار همسر ناشنوایش به اصول اکوستیک علاقمند شد و فعالیت های بعدی خود در زمینه انتقال امواج صوتی از طریق سیم را رقم زد، لازم به ذکر است که علاوه بر همسر بل، مادر وی هم به خاطر ابتلا به نوعی بیماری در زمان کودکی اش تقریباً ناشنوا بود و برای شنیدن صدای دیگران از ابزارهای کمک شنوایی استفاده می کرد اما از طرف دیگر پدر و پدربزرگ وی نیز هر ۲ گفتار درمان بودند، بنابراین بل با کسب و کار آنها آشنایی پیدا کرده بود، همه این عوامل باعث شد که بل روز به روز به فعالیت در حوزه ناشنوایان گرایش یابد و در این حوزه پیشرفت کند.

علاوه بر اختراعات بی نظیر و آموزش به ناشنوایان، الکساندر بل با ثروتی که داشت، آزمایشگاه علمی بزرگی را برپا و شروع به انجام آزمایش‌های خود کرد و در ۱۸۹۰ میلادی انجمن کمک به گفتار ناشنوایان آمریکا را بنیان گذاری کرد.

ثبت اختراع تلفن در واشنگتن

این مخترع نامدار در ۱۸۷۱ میلادی به بوستون نقل مکان کرد و کار بر روی یک دستگاه تلگراف مبنی بر فرکانس و ارسال چندین پیام را آغاز کرد. وی در سال‌های ۱۸۷۳ و ۱۸۷۴ میلادی بل به شدت بر روی این دستگاه کار می‌کرد و شب و روز خود را صرف توسعه‌ آن می‌کرد. در همین دوران بود که ایده‌ انتقال صدای انسان از طریق سیم به ذهنش خطور کرد. ابتدا سرمایه گذاران با ایده‌ وی مخالفت کردند اما یکی از آن‌ها که توماس واتسون بود، شیفته‌ ایده‌ گراهام بل شد و از او خواست تا برای به ثمر رسیدن ایده‌اش هرکاری که می‌تواند، انجام دهد. آشنایی بل و واتسون از آنجایی شروع شد که بل در کارگاه برق چارلز ویلیامز که مرجع بسیاری از مخترعان بود، کار می کرد و در این کارگاه با واتسون آشنا شد. واتسون به دلیل جاذبه شگفت برق به کارگاه ویلیام آمده بود. او در نمونه سازی مهارت داشت از این رو مخترعان او را خوب می‌شناختند. بل روزی در حالی که تلگراف هارمونیک را در دست داشت، واتسون را دید و با او در زمینه بهتر کارکردن دیاپازن‌ها و فرستادن چند پیام در آن واحد با یک رشته سیم صحبت کرد بل از واتسون خواست که او را در ساخت این دستگاه یاری کند و واتسون هم قول داد تا آنجا که بتواند به آنها یاری برساند. از آن پس بل و واتسون به آزمایش تلگراف هارمونیک دست زدند. بعد از مدتی جرقه تولید و ساخت تلفن در مغز بل زده شد او طرح خود را به واتسون توضیح داد و پس از مشورت، آنها به این نتیجه رسیدند که ساخت تلفن به هزینه زیادی احتیاج دارد، بنابراین بل مشخصات تلگراف خود را به واشنگتن برد تا اختراع خود را ثبت کند. همچنین باید گفت الکساندر بعد از مدتی به این نتیجه رسید به جای دیاپازن از نی فولادین ارگ استفاده کند و با این کار نتیجه رسید و نخستین تلفن که می‌توانست، صدای انسان را از طریق سیم منتقل کند، اختراع کرد. بدین ترتیب امتیاز نخستین تلفن در هفتم مارس ۱۸۷۶ میلادی به او اعطا شد. این مخترع نامدار در ۲۴ ژوئن ۱۸۷۶ میلادی به نمایشگاه صدساله صنایع گام نهاد، این نمایشگاه در فید مونت پارک فیلادلفیا برگزار شد در این نمایشگاه که امپراطور برزیل هم حضور داشت، بل برنده جایزه ویژه شد. پس از آن بل به معرفی اختراع خود در این زمینه پرداخت و در تالارهای زیادی سخنرانی کرد.

همچنین مدتی بعد از دریافت این امتیاز گراهام بل دستگاه تلفن اختراعی خودش را در سالن نمایشگاه سنتنیال فیلادلفیا به معرض نمایش گذاشت. اختراع بل با استقبال گرمی مواجه و جایزه ای نیز به او اعطا شد. حق بهره برداری انحصاری از این اختراع در قبال مبلغ ۱۰۰ هزار دلار به کمپانی وسترن یونیون تلگراف پیشنهاد شد اما این کمپانی از خرید آن خودداری کرد. بنابراین بل و دستیارانش در ژوئیه ۱۸۷۷ میلادی، خود به تأسیس شرکتی همت گماشتند که آن شرکت در حقیقت سلف همین کمپانی “آمریکن تلفن و تلگراف” امروزی بود. تلفن از همان آغاز با توفیق تجاری بسیار بزرگی روبه‌رو شد. اکنون نیز AT&T بزرگ ترین تشکیلات بازرگانی خصوصی جهان است. بل و همسرش که در مارس ۱۸۷۹ حدود پانزده درصد سهام شرکت تلفن را به دست آوردند و کمپانی آنها به زودی به شرکتی با سود بسیار تبدیل شد. آنها در چند ماه بیشتر سهام خود را با بهای متوسط هر سهم ۲۵۰ دلار فروختند. تا ماه نوامبر ارزش سهام شرکت به یک هزار دلار رسید. در آنها ۱۸۸۱ باز هم دست به کاری غیر عاقلانه زدند و یک سوم بقیه سهام باقی مانده خود را فروختند. با وجود این در ۱۸۸۳ میلادی ثروت بل و همسرش بالغ بر یک میلیون دلار می شد.

اختراعات دیگر گراهام بل

بل بعد از اختراع تلفن همچنان به فعالیت‌های تحقیقاتی خود ادامه داد و چند وسیله سودمند دیگر، البته کم اهمیت تر از تلفن نیز اختراع کرد. او به کارهای مختلف علاقه داشت اما علاقه اصلی او کمک به ناشنوایان بود. نکته‌ جالب درباره این دانشمند این که او تلفن را مزاحم شغل اصلی‌ خود یعنی تحقیقات می‌دانست و هیچ‌گاه در اتاق مطالعه‌اش تلفن نداشت. وی مجموعاً ۳۰ پتنت ثبت شده دارد که ۱۸ پتنت به نام خودش و ۱۲ پتنت به صورت مشترک ثبت شده است. از این میان ۱۴ پتنت مربوط به تلفن و تلگراف، چهار پتنت مربوط به دستگاه فوتوفون، یک پتنت مربوط به فنوگراف، پنج پتنت هواپیمایی، چهار پتنت مربوط به هواپیماهای آبی و ۲ پتنت مربوط به سلنیم است.

این گستردگی حوزه‌های مطالعاتی باعث شده تا در لیست اختراعات دانشمند از جلیقه‌ کمک به تنفس تا دستگاه‌های تشخیص مشکل شنوایی و کشف کوه یخ وجود داشته باشد. او در تحقیقات متعدد خود نگاهی نیز به مسایل سوخت در جهان داشت. بل به این حقیقت رسیده بود که گاز متان را می‌توان از زباله‌های مزرعه‌ها و کارخانه‌ها تولید کرد. در یکی از آخرین گفت وگوهای او، این دانشمند به طرح استفاده از پنل‌های خورشیدی برای گرم کردن خانه‌ها نیز اشاره کرده است. او یکی از موسسان انجمن نشنال جئوگرافیک هم بود و در ۱۸۹۸ تا ۱۹۰۳ میلادی به‌ عنوان معاون ارشد آن فعالیت می‌کرد.

سرانجام این مخترع نامدار در دوم اوت ۱۹۲۲میلادی در نوا اسکوشیا کانادا دیده از جهان فروبست. ۲ روز بعد، تمامی سرویس های تلفنی در آمریکا و کانادا برای یک دقیقه کامل و همزمان با خاکسپاری وی به حالت تعلیق درآمدند. علاوه بر این، ارتشی متشکل از ۶۰ هزار اپراتور تلفن به احترام وی یک دقیقه سکوت کردند و هیچ تماس تلفنی را هم وصل نکردند چراکه ۱۳ میلیون تلفن در این قاره برای یک دقیقه زنگ نمی خوردند.

معرفی کتاب هایی در مورد اتیسم کودکان

اتیسم در کودکان را بشناسید4

اتیسم در کودکان را بشناسید3

اختلال اوتیسم باعث مشکلاتی در زمینه تعاملات اجتماعی و برقراری ارتباط می شود. این اختلال، طیف وسیعی داشته و در گروهی از افراد مبتلا باعث چالش های خفیفی در زندگی شخصی آن ها می گردد و در برخی دیگر، نشانه های اوتیسم به صورت بروز رفتارهای تکراری و ضعف در کاربرد زبان گفتاری است.

چنان چه این اختلال در سن پایین تشخیص داده شود، استفاده به موقع از روش های درمانی پزشکی، کاهش علایم و کنترل آن را به دنبال دارد و همچنین موجب می شود که کودکان مبتلا، استعداد ها و مهارت های خود را بتوانند تقویت کنند. در این مقاله به علایم اختلال اوتیسم در کودکان پرداخته شده است.

طیف اختلال اوتیسم

اختلال اوتیسم در گذشته به ۵ دسته گروه بندی می شد، اما اکنون آن را جز اختلالات رفتاری قرار می دهند و برای آن طیف بندی انجام می دهند.

در بعضی افراد تمام علایم این اختلال بروز می کند و آن ها در گروه طیف شدید این اختلال قرار می گیرند. در مقابل تعدادی از مبتلایان فقط در زمینه برقراری ارتباط با مشکل مواجه هستند و در گروه مبتلایان به طیف خفیف این اختلال گروه بندی می شوند .

اوتیسم اولیه و اوتیسم ثانویه

اختلال اوتیسم را به دو دسته اوتیسم اولیه و اوتیسم ثانویه نیز تقسیم می کنند. تا کنون علت اوتیسم اولیه مشخص نشده و گفته می شود ژنتیک نقش زیادی در بروز آن دارد. مشکلاتی همچون هیپو تیروئید و صرع باعث اوتیسم ثانویه می شود.

تحقیقات مختلفی تاثیر عواملی محیطی مانند کمبودهای تغذیه ای در زمان بارداری، سن بالای والدین در زمان بچه دار شدن، آلودگی های محیطی و صنعتی، اختلالات کروموزومی، کم کاری تیروئید، مسمومیت مادر در زمان بارداری با بعضی دارو ها و عفونت بر ابتلا به این اختلال اثبات کرده اند.

از جمله مشکلات اختلال طیف اوتیسم در کودکان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

۱- چالش در تعاملات اجتماعی

یکی از مهمترین نشانه های ابتلا به اوتیسم، اختلال در تعاملات اجتماعی است. معمولا نوزادان به شکل طبیعی موجوداتی اجتماعی هستند و همواره دوست دارند که به چهره افراد خیره شوند.

نوزادان سالم نسبت به شنیدن صدای افراد واکنش نشان می دهند و زمانی که به سن دو یا سه سالگی می رسند، قادرند لبخند بزنند اما کودکان اوتیسمی در انجام کار های روز مره خود نیز با مشکلاتی مواجه هستند. معمولا علایم این اختلال در سن ۸ تا ۱۰ ماهگی بروز کند.

از جمله این علایم می توان، نشان ندادن عکس العمل نسبت به شنیدن اسم خود، عدم توجه به اطرافیان، عدم تمایل به ارتباط با اطرافیان و تاخیر در انجام برخی از رفتارها را نام برد.

همچنین این کودکان در بازی های گروهی شرکت نمی کنند و اغلب تمایل دارند، به تنهایی بازی کنند. معمولا کودکان مبتلا به اوتیسم، رفتار والدین را تقلید نمی کنند و رفتار خشونت آمیز نسبت به محبت اطرافیان بروز می دهند.

طبق نتایج مطالعات بیان شده که این گروه از کودکان، به والدین خود وابستگی بسیاری دارند، اگر چه این وابستگی در رفتار آن ها به گونه ای بروز می یابد که پدر و مادر تصور می کنند، کودک تمایلی به برقراری ارتباط با آن ها ندارد.

افراد مبتلا به اوتیسم نمی توانند افکار و احساسات دیگران را درک کنند و نشانه های اجتماعی، همچون لبخند زدن و تکان دادن دست، مفهوم خاصی برای آن ها ندارد. آن ها حتی قادر نیستند زبان بدن و حالت چهره افراد را درک کنند، به همین دلیل برقراری روابط اجتماعی، برای آن ها گنگ و نامفهوم است.

اغلب افراد اوتیسمی قادر نیستند اتفاقات رخ داده را از نگاه دیگران برسی کنند. معمولا کودکان پنج ساله سالم نیز متوجه هستند که بین افکار، احساسات و اهداف اطرافیان با خود تفاوت هایی وجود دارد اما اغلب افراد مبتلا به این اختلال از چنین درکی بی بهره هستند. بنابرین قادر به پیش بینی واکنش دیگران نیستند.

از دیگر علایم رایج این اختلال می توان به ضعف در کنترل احساسات اشاره کرد. از این نوع قبیل رفتارها می توان گریه کردن، فریاد زدن، خشم و انجام رفتار های تهاجمی مخصوصا در مکان های نا آشنا و آزاد دهنده را نام برد.

حتی در مواردی نیز دیده شده کودک به دلیل قرار گیری در چنین موقعیت هایی رفتار هایی خود آزارانه همچون کوبیدن سر، کندن مو یا گاز گرفتن را از خود بروز می دهد.

۲- مشکل در برقراری ارتباط

مشکل در بر قراری ارتباط با اطرافیان یکی دیگر از نشانه های اختلال اوتیسم است .اکثر کودکان تا سن ۳ سالگی در آموزش مهارت های زبان، مراحل مهم را سپری می کنند و قادرند صدا هایی را نیز تولید کنند. همچنین در این سن، یک یا دو واژه را نیز آموخته و نسبت به صدا زدن نام خود واکنش نشان می دهد. حتی در این سن، کودکان قادرند در برابر چیزی که نخواهند عکس العمل بروز داده و با تولید صدا و ادا، اعتراض خود را بیان کنند.

معمولا کودکان مبتلا به اختلال اوتیسم، در صحبت کردن و یاد گیری زبان بدن با تاخیر مواجه هستند. در گروهی از کودکان که دیرتر مبتلا به این اختلال می شوند، در نخستین ماه های تولد و قبل از دست دادن مهارت های ارتباطی، قادرند صدا های مختلفی را تولید کرده و جملات بی معنی نیز به کار گیرند.

سایر کودکان اوتیسمی معمولا همزمان با آغاز به کار گیری مهارت های زبانی، با تاخیر زیادی مواجه هستند و صحبت کردن آن ها خیلی دیر اتفاق می افتد. چنان چه درمان مناسب در اختیار این کودکان قرار گیرد، آن ها می توانند کاربرد زبان گفتاری را آموخته و با دیگران ارتباط برقرار کنند.

تعداد زیادی از افراد اوتیسمی که نمی توانند از زبان گفتاری استفاده کنند، از روش های مختلفی همچون زبان اشاره، تصاویر و وسایل الکترونیک برای برقراری ارتباط کمک می گیرند.

از جمله مشکلات گفتاری مشاهده شده در کودکان اوتیسمی می توان به ترکیب نا مفهوم کلمات و جملات، تکرار چندین باره جملات و پاسخ سوال اطرافیان با همان سوال اشاره کرد.

کودکانی که به طیف خفیف اختلال اوتیسم مبتلا شده اند، معمولا با تاخیر کمی در یادگیری زبان مواجه هستند و حتی قادرند که کلمات سخت را نیز بیاموزند ولی برای شرکت در گفت و گو های ادامه دار با مشکل مواجه می شوند.

در گروهی از این کودکان، مهارت های زبانی چشمگیر دیده می شود. آن ها حتی می توانند همچون دانشمندان حرف بزنند و مثل سایر بچه ها قادر به گفتن حرف های کودکانه نیستند.

از دیگر مشکلات مبتلایان به اوتیسم این است که نمی توانند زبان بدن، قدرت صدا و برداشت های غیر کلامی دیگران را درک کنند. این افراد از علایم رایج بدنی در ارتباطات خود استفاده نمی کنند و معمولا تفاوت زیادی بین صحبت آن ها و حالت چهره، حرکات و علایم غیر کلامی آن ها دیده می شود.

اغلب لحن کلام و قدرت صدای کودکان اوتیسمی، بیان کننده احساسات آن ها نیست، این امر موجب می شود که دیگران به سختی درخواست ها و احساسات آن ها را درک کنند و نتوانند رابطه درستی با این افراد برقرار کنند. در نتیجه این کودکان، دچار سرخوردگی شده و رفتار های غیر معمول همچون جیغ کشیدن را انجام می دهند.

امروزه تکنیک های مختلفی برای افراد مبتلا به اوتیسم طراحی شده تا به کمک این روش ها، بتوانند احساسات خود را نشان دهند. در صورتی که این گروه افراد بیاموزند چگونه خواسته های خود را بگویند و احساسات خود را به نمایش بگذارند، رفتار های مشکل ساز کمتری دیده خواهد شد.

۳- رفتار های تکرار شونده

از دیگر علایم اختلال اوتیسم، رفتار های تکرار شونده همچون تکان دادن دست ها، پریدن و چرخش، چیدن وسایل و تکرار کردن مداوم بعضی صداها، کلمات و جملات است. این قبیل رفتار های تکرار شونده معمولا در بازی های کودکان اوتیسمی نیز مشخص است. اغلب این کودکان زمان زیادی را برای منظم کردن اسباب بازی ها اختصاص می دهند، بدون اینکه با این وسایل بازی کنند.

افراد بزرگسال و مبتلا به اوتیسم به شکلی مشابه، زمان زیادی را جهت انجام کار های منزل و چیدن وسایل به شکل منظم اختصاص می دهند. چنانچه شخصی این نظم را تغییر دهد، به شدت احساس ناراحتی می کنند.

همچنین افراد مبتلا به اوتیسم، تمایل زیادی به انجام کارهای یکنواخت دارند و تغییر در این برنامه ها، سبب اضطراب و خشم آن ها می شود. رفتار های تکرار شونده معمولا به صورت وسواس فکری یا شیفتگی نیز نمایان می شود.

تعدادی از این افراد در سنین بالاتر، احتمال دارد که به اعداد، نشانه ها، تاریخ ها و موضوعات علمی تمایل زیادی نشان دهند.

۴- نقص ژنتیکی

تعدادی از کودکان مبتلا به اوتیسم از نوعی نقص ژنتیکی رنج می برند که بر رشد مغزی آن ها تاثیر دارد. از جمله این مشکلات می توان سندرم ایکس شکننده، سندرم آنجلمن، توبروز اسکلروزیس، اختلال کروموزوم شماره ۱۵ و .... نام برد. طبق مطالعات صورت گرفته مشخص شده که ۱۵ تا ۲۰% مبتلایان به اختلال اوتیسم تحت تاثیر این نقص های ژنتیکی هستند.

سابقه خانوادگی یا علایم برخی از این سندرم ها، می تواند به پزشک برای تشخیص درست تر کمک کند تا برای زندگی روزمره و بلند مدت کودک، سریع تر برنامه مشخصی انجام گیرد.

۵- اختلالات دستگاه گوارش

از دیگر مشکلات رایج مبتلایان به اختلال اوتیسم، مشکلات دستگاه گوارش است. در حدود ۸۵ % از کودکان اوتیسمی به مشکلاتی همچون یبوست، اسهال مزمن و یا بیماری های التهاب روده دچار هستند.

درد حاصل از اختلالات دستگاه گوارش، تغییرات خلق خو همچون تکان دادن دست ها، کوبیدن سر، خشم، رفتار تهاجمی و خود زنی نیز در این کودکان را به دنبال دارد. چنان چه این کودکان، تحت درمان مناسب قرار گیرند، انجام چنین رفتار هایی کاهش یافته و کیفیت زندگی آن ها نیز بهبود می یابد.

۶- تشنج

در حدود ۳۹% از افراد مبتلا به اوتیسم، اختلالات تشنجی نیز دیده می شود. از جمله تشنج های رایج در این کودکان می توان به تشنج تونیک - کلونیک، تشنج غایب و دیگر تشنج هایی که فقط توسط نوار مغر مشخص می شوند، اشاره کرد.

تشنج های مرتبط با این اختلال، در سن کودکی یا بزرگسالی افراد دیده می شود. چنانچه والدین نسبت به تشنج فرزند خود نگران هستند، بهتر است با پزشک مشورت کنند تا جهت بررسی بیشتر، کودک را به پزشک مغز و اعصاب معرفی نماید.

۷- اختلال عملکرد خواب

مشکلات زیادی در زمینه خواب رفتن، بیداری مکرر در طول شب و بیداری های بسیار زود در بین بیماران اوتیسمی شیوع دارد.

۸- اختلال پردازش حسی

تعداد زیادی از این افراد مبتلا به اختلال اوتیسم، نسبت محرک های حسی، عکس العمل های غیر معمول بروز می دهند. این افراد قادر نیستند محرک های حسی همچون صدا، بو، مزه و حرکات را پردازش و دسته بندی کنند.

گاهی در برابر محرکاتی همچون صدای بوق ماشین نیز عکس العملی نامناسب نشان می دهند. برخی از افراد مبتلا به اوتیسم در مقابل لمس شدن و شنیدن صداها دارای حساسیت بسیار بالایی هستند که به آن دفاعی حسی می گویند. یکی از علایم این وضعیت این است که فرد قادر نیست در محیط های با نور معمولی کار هایی همچون لباس پوشیدن را انجام دهد. این گونه اختلالات معمولا توسط کار درمانی یا به کمک روش های درمانی یک پارچگی حسی بهبود می یابند .

۹- پیکا یا هرزه خواری

پیکا در واقع به تمایل افراد برای خوردن چیز های غیر خوراکی گفته می شود. اگر چه چنین رفتاری در سنین ۱۸ تا ۲۴ ماهگی برای کودکان امری رایج است.

اما تعداد زیادی از افراد مبتلا به اختلال اوتیسم و سایر اختلالات رشدی با افزایش سن نیز چیز هایی همچون خاک، گل، یا گچ را می خورند. نیاز است این افراد در مدت کوتاه جهت بررسی سلامت، آزمایشاتی را انجام دهند تا پزشک مطمئن شود، باکتری یا سمومی به بدن آن ها وارد نشده است.

۱۰- تفکر انتزاعی

تفکر انتزاع در مبتلایان به اوتیسم دیده نمی شود، این تفکر زمانی که شخص به سن نو جوانی می رسد، تکمیل می شود. معمولا افراد زمانی که به سن نو جوانی می رسند به راحتی مفهوم ضرب المثل ها و کنایه ها را متوجه می شوند اما مبتلایان به این اختلال این توانایی ندارند و قادر نیستند که از این ضرب المثل ها نتیجه بگیرند و موجب می شود که در برقراری ارتباط با دیگران با مشکل مواجه شوند.

در هر سن و مرحله از رشد کودکان، نشانه هایی واضح از اختلال اوتیسم قابل مشاهده است. طبق نتایج مطالعات، در دوران جنینی ابتلا به این اختلال اتفاق می افتد و در صورت ارزیابی دقیق رفتارهای نوزاد، این علایم هشدار دهنده را می توان دید. در ادامه به علایم واضح اوتیسم در سنین مختلف اشاره می شود.

اما باید والدین توجه کنند که تشخیص دقیق این اختلال وظیفه آن ها نبوده و صرفا جهت هشدار باید این علایم را در نظر گرفته و در صورت مشاهده، کودک را برای بررسی دقیقتر نزد پزشک ببرند.

اوتیسم در نوزاد ۳ تا ۴ ماهه

کودکان نرمال در این سن، سعی می کنند که به پیرامون خود به دقت توجه کرده و با وسایل اطراف نیز بازی می کنند. همچنین با دیدن علایق خود از طریق صدا سازی، ذوق خود را نمایان می سازند. علایم هشدار دهنده اوتیسم در این سن شامل موارد زیر هستند :

• کودک مبتلا، عکس العملی در مقابل شنیدن صداها و اتفاقات اطراف بروز نمی دهد.
• تمایلی به شادی و یا لبخند زدن به اطرافیان ندارد .
• صدا سازی انجام نمی دهد و تمایلی به تقلید صدای پدر و مادر نیز ندارد .

اوتیسم در نوزاد ۷ ماهه

در این سن معمولا کودکان کنجکاوی زیادی نسبت به دنیای اطراف خود نشان می دهند و همچنین سعی دارند که نسبت به احساسات اطرافیان عکس العمل بروز دهند. اغلب قیافه ای شاد و سر زنده دارند.

با رشد آن ها توانایی برقراری ارتباط را نیز یاد گرفته و در زمان شنیدن اسم خود سعی می کنند که سر خود را بر گردانند. علایم هشداردهنده طیف اوتیسم برای نوزادان در این سن عبارتند از :

• هیچ محبتی در رفتارها آن ها مشاهده نمی گردد.
• هیچ گونه تمایلی به مشارکت در انجام بازی های گروهی ندارند.
• برای جلب توجه دیگران هیچ کاری انجام نمی دهند.
• به سختی آرام می شوند و در حرکات خود با تاخیر مواجه می شوند.

اوتیسم در کودک یک ساله

زمانی که کودکان به سن یک سالگی می رسند، رفتار های احساساتی بیشتری بروز می دهند و حضور والدین را نیز بهتر درک می کنند. هم چنین در این سن، کودکان درک بیشتری از کلمات و جملات اطرافیان پیدا می کنند. علایم هشدار دهنده طیف اوتیسم در یک سالگی کودکان عبارتند از :

• کودکان مبتلا، اغلب به تاخیر های حرکتی مواجه می شوند و قادر نیستند که بدون کمک اطرافیان سر پا بلند شده و یا چهار دست و پا راه بروند.
• کودکان اوتیسمی در سن یک سالگی قادر نیستند به وسایلی که می خواهند، اشاره کنند.
• در صورت آن ها، حالت چهره و حرکات مشخص نیست.
• در این سن حتی نمی توانند واژه هایی مانند «دد» یا « ماما» را بیان کنند.
• هیچ گونه تمایلی جهت انجام بازی با سایر هم سن و سالان خود نشان نمی دهند.

اوتیسم در کودک ۲ ساله

زمانی کودکان به سن ۲ سالگی می رسند، سعی می کنند با سایر هم سن و سالان خود ارتباط بیشتری بر قرار کنند. از دیگر مهارت کودکان سالم در این سن می توان به حرف زدن درست، شناخت رنگ ها و شکل ها اشاره کرد. از علایم هشدار دهنده اختلال طیف اوتیسم در سن ۲ سالگی می توان موارد زیر را نام برد :

• کودکان اوتیسمی با دیگران تماس چشمی برقرار نمی کنند.
• قادر نیستند در زمان انجام بازی های ساده نیز حرکات دیگران را پیش بینی نمایند.
• علاقه ای به بازی با سایر هم سن و سال خود نشان نمی دهند.
• برای برقراری ارتباط حتی نمی توانند جملات ساده نیز به کار ببرند.
• از وضوح گفتاری پایینی برخوردار هستند.
• قادر نیستند نقاشی اشکال ساده مانند دایره را ترسیم کنند.
• از کاربرد وسایل ساده مانند مسواک ، چنگال ..... آگاهی ندارند.
• به سختی از والدین جدا می شوند و وابستگی زیادی به آن ها دارند.

اوتیسم در کودک ۳ ساله

با رشد کودک و رسیدن آن ها به سنین بالاتر علایم طیف اوتیسم نیز واضح تر می شوند و بهتر می توان این اختلال را تشخیص داد. علایم هشدار دهنده اوتیسم در سن ۳ سالگی شامل :

• از برقراری تماس چشمی با اطرافیان پرهیز می کنند.
• این کودکان تمایل و یا اعتماد به نفس کافی جهت بازی کردن ندارند.
• قادر نیستند حتی با کمک عبارت های کوتاه نیز حرف بزنند.
• توانایی کشیدن اشکال ساده همچون دایره را نیز ندارند.

علایم واضح اختلال طیف اوتیسم در بزرگسالان

با افزایش سن کودک، علایم دیگری از این اختلال بروز می کند به طور مثال کودکان مبتلا در سنین ۴-۵ سالگی رفتاری تهاجمی و یا خجالتی بروز می دهند. همچنین تمایلی به بازی با دیگران ندارند . تعدادی از علایم طیف اوتیسم بزرگسالان شامل موارد زیر است :

• تمایلی به برقراری ارتباط با سایر اطرافیان ندارند.
• به حرف های دیگران توجهی نمی کنند.
• معمولا به انجام کار های یکنواخت علاقه دارند.
• تغییرات ایجاد شده در برنامه های روزمره را به سختی می پذیرند.

هوش کودکان مبتلا به طیف اوتیسم

کودکان مبتلا به اختلال اوتیسم از نظر هوشی متفاوت هستند. حدود دو سوم آن ها از نظر ذهنی، توانایی بالایی ندارند و بقیه آنها هوش معمولی دارند.

تعدادی از این افراد مبتلا، در برخی مسایل، نبوغ خاصی از خود نشان می دهند . به طور مثال امکان دارد کودک مبتلا به مباحث ستارگان و مسایل نجوم علاقه خاصی داشته باشد و به سرعت اطلاعات زیادی در این زمینه نیز به دست آورد و ساعت ها درباره آن حرف بزند و به پیام های ارتباطی اطرافیان همچون «بس کن» یا « خسته شدیم » اهمیتی نمی دهد.

درمان اوتیسم

روش درمانی که برای اختلال اوتیسم در کودکان به کار می رود به نیاز های فردی بستگی دارد زیرا این اختلال طیف وسیعی داشته و علایم که در هر فرد بروز می یابد با سایرین تفاوت زیادی دارد . به طور کلی درمان ها شامل گروه های زیر هستند :

• درمان های رفتاری و ارتباطی
• درمان های رژیمی و پزشکی
• درمان های مکمل ( همچون موسیقی و هنر درمانی )

معمولا برای درمان این افراد نیاز است تیمی از روانشناسان، مشاوران، متخصصان توان بخشی، متخصصان گفتار درمان و روان پزشکان با یکدیگر همکاری داشته باشند. در پایان توصیه می شود که والدین به علایم هشدار دهنده این اختلال توجه داشته باشند و آن را حتما جدی بگیرند. چنان چه درمان در بازی طلایی و سن مناسب انجام نگیرد ممکن است میزان موفقیت روش های درمانی کاهش یابد.

اتیسم در کودکان را بشناسید2

تاریخچه اوتیسم

از اصطلاح اوتیسم برای نخستین بار، در اوایل دهه ۱۹۰۰ برای معرفی طیف وسیعی از مشکلات عصبی-روان شناختی استفاده گردید. از جمله سوالاتی که در این مورد وجود دارد این است که:

این اصطلاح از کجا به وجود آمد؟ چگونه علم و آگاهی مردم راجع به اختلال اوتیسم، افزایش یافت؟

اصطلاح اوتیسم از کلمه یونانی اوتوس (autos) که به معنای خویش است گرفته شده و به وضعیتی اشاره دارد که شخص از ارتباط های اجتماعی کنار گذاشته شده است.

اولین شخصی که از این اصطلاح استفاده کرد، یک روان پزشک اهل سوئیس به نام یوجین بلولر بود. نخستین بار ایشان در سال ۱۹۱۱ برای اشاره به برخی علائم و نشانه هایی که به اسیکزوفرنی مرتبط بود، از این واژه استفاده کرد.

محققان آمریکایی نیز در دهه ۱۹۴۰ برای اشاره به کودکان دارای مشکلات و اختلالات عاطفی و یا اجتماعی اصطلاح اوتیسم را به کار بردند. همچنین لئو کانر پزشکی از دانشگاه جان هاپکینز، این واژه را برای تشریح رفتار کودکان انزوا طلب استفاده نمود. دانشمندی اهل آلمان بنام هانس آسپرگر در این زمان اختلال مشابهی بنام سندرم آسپرگر را شناسایی و نام گذاری کرد.

تا دهه ۱۹۶۰ بسیاری از پزشکان اوتیسم و اسکیزوفرنی را وضعیت مشابهی تلقی می کردند ولی با گذشت زمان اطلاعات پزشکان راجع به اوتیسم کودکان افزایش یافت.

در زمان ۱۹۶۰ تا ۱۹۷۰ تمرکز پژوهش های درمانی اوتیسم بر روی داروهایی مانند LSD ، شوک الکتریکی و روش های تغییر رفتاری بود. منظور از روش های تغییر رفتاری استفاده از تکنیک درد و تنبیه است. روش های درمان رفتاری و استفاده از محیط های یادگیری کنترل شده در دهه ۱۹۸۰ تا دهه ۱۹۹۰ به عنوان روش اصلی برای بهبود اوتیسم و علائم آن استفاده می شد.

تعریف مختصری از اوتیسم

اوتیسم یک نوع اختلال رشدی- مغزی محسوب شده که توسط اختلالات مهارت های اجتماعی، ارتباطات و همچنین رفتارهای تکراری و ویژه تقسیم می گردد. بروز علائم اختلال اوتیسم قبل از سن سه سالگی کودک رخ داده و بیشتر قسمت های مغزی تحت تاثیر اوتیسم دچار آسیب می شوند ولی نحوه رخ دادن آن تاکنون مشخص نشده است.

سندرم آسپرگر و (PDD-NOS) جز اختلالات طیف اوتیسم بوده که با علائم و نشانه های کمتری همراه هستند.

عوامل ژنتیکی بر بروز این اختلال تاثیر داشته و تقابل بین ژنی ( گروهی از ژن ها ) و جهش های ژنی از جمله این عوامل محسوب می شوند همچنین در موارد نادری نیز این اختلال در اثر آسیب هایی که در دوره رشد رخ می دهد، ایجاد می گردد.

از این عوامل به فلزات سنگین موجود در جو، آلودگی های محیطی و استفاده از حشره کش ها می توان اشاره کرد. در گذشته فرضیه ای مطرح شد که واکسن های دوران کودکی نیز در ابتلا به این اختلال تاثیر دارد که اکنون به دلیل نبود شواهد کافی رد شده است.

طبق آمارها میزان ابتلا به اوتیسم، شش در هزار اعلام شده است و در مردان شیوع بیشتری دارد و مشاهده شده که از سال ۱۹۸۰ میلادی تا به امروز، افراد بیشتری مبتلا شده اند. شاید یکی از دلایل آن بهتر شدن تشخیص آیتم های بالینی باشد ولی در اینکه آیا شیوع آن نیز تغییری ایجاد شده است یا خیر تردید وجود دارد.

والدین حتما باید در دو سال ابتدایی زندگی کودک به علائم و شواهد رفتاری او دقت کنند. در صورت تشحیص به موقع با استفاده از روش های مداخلات رفتاری-شناختی می توان به کودک در کسب مهارت های ارتباطی، اجتماعی و حمایت های فردی کمک کرد.

خوشبختانه فرهنگ برخورد با اختلال اوتیسم بهبود یافته است. به نحوی که بسیاری به دنبال درمان درست و ویژه هستند و عده ای دیگر معتقدند که اوتیسم یک تفاوت رفتاری محسوب می شود و نه یک اختلال ویرانگر.

در برخی افراد مبتلا به اوتیسم مهارت هایی مانند طراحی، نواختن موسیقی، یاد گرفتن مسائل سخت و هوش متوسط رو به بالا نیز دیده می شود.

اختلال اوتیسم چیست؟

به نوعی از اختلال رشدی ( از نوع تعاملات اجتماعی ) اوتیسم یا درخود ماندگی می گویند. مشخصه اوتیسم، رفتارهای ارتباطی و کلامی غیر طبیعی بوده که دلیل بروز این اختلال تاکنون به درستی شناخته نشده است و تا قبل از سه سالگی علائم ابتلا به این اختلال در کودک قابل مشاهده خواهد بود.

اوتیسیک یا درخود مانده اصطلاحی است که برای مبتلایان به این اختلال به کار می رود. طبق آمارها در بین پسران این اختلال شیوع بیشتری نسبت به دختران دارد.

وضعیت اقتصادی، اجتماعی، سبک زندگی و میزان تحصیلات پدر و مادر تاثیری بر ابتلا کودک به اوتیسم ندارند. این اختلال بر رشد طبیعی مغز در قسمت تعاملات اجتماعی و مهارت های ارتباطی شخص اثر داشته و از مشکلات اصلی افراد مبتلا به اوتیسم، ناتوانی در برقراری ارتباطات کلامی و غیر کلامی، تعاملات اجتماعی و فعالیت های مرتبط با بازی می توان اشاره کرد.

شخص درگیر این اختلال به سختی می تواند با دیگران و دنیای بیرون ارتباط برقرار نماید حتی در برخی از موارد، شخص رفتار آزار دهنده و پرخاشگرانه از خود نشان می دهد. حرکات تکراری (دست زدن، پریدن) و پاسخ های غیرطبیعی به دیگران، وابستگی به اشیا و مقاومت در برابر تغییرات ناگهانی از دیگر علائم قابل مشاهده در افراد مبتلا به اوتیسم است.

همچنین ممکن است که فرد اوتیسیک، در حواس پنج گانه ( بینایی، شنوایی، زبانی، بویایی و چشایی ) حساسیت های غیرطبیعی داشته باشد.

گفته شده میزان شیوع ابتلا به اوتیسم از هر ۶۰ تا ۷۰ تولد زنده یک نفر است. طبق نظر کارشناسان زندگی ماشینی و عوامل ناشی از آن همچون استرس و اضطراب باعث مسیر صعودی شیوع بین مردم خواهد شد. طبق یک پژوهشی که صورت گرفت، مشاهده گردید در بین مادران باردار که دارای اضافه وزن و مبتلا به دیابت بودند، میزان ابتلا کودک به اختلال اوتیسیم بیشتر است.

دلایل ابتلا به اوتیسم

عامل ایجاد اختلال اوتیسم تاکنون شناخته نشده است و برای ایجاد آن نمی توان دلیل خاصی تعیین کرد. این اختلال پیچیدگی خاصی داشته و در علائم و شدت آن تنوع بالایی دیده می شود. طبق نظر کارشناسان، ژنتیک و عوامل محیطی می توانند به تنهایی سبب ایجاد اختلال اوتیسم شوند و گاه ترکیب هر دو اینها سبب بروز اوتیسم می گردد.

مشکلات ژنتیکی

برای ایجاد اوتیسم در فرد، چندین ژن متفاوت تاثیر دارند. معمولاً این اختلال در کودکان با یک اختلال ژنتیکی مانند سندرم رت یا سندرم ایکس شکننده مرتبط است.

گاهی آسیب های ژنتیکی موجب فراهم کردن ابتلا به این اختلال شده و یا باعث بروز عوامل خطر آفرین محیطی می شوند. گروهی از آنها باعث تاثیر بر تحول مغز شده و یا بر سلول های مغزی اثر می گذارند و موجب تغییر شدت علائم این اختلال می شوند. بعضی از مشکلات، ژنی و وراثتی هستند و بعضی در اثر عوامل طبیعی ایجاد می شوند.

عوامل طبیعی

محققان نسبت به تاثیر گذاری عواملی مانند عفونت های ناشی از ویروس ها، مشکلات دوران بارداری و یا آلودگی های محیطی بر ابتلا به اوتیسم شک و تردید دارند.

مصرف داروها در زمان بارداری

زمانی که یک مادر باردار داروهایی مانند والپروئیک اسید و تالیدومید را مصرف کند، نوزاد در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به اوتیسم خواهد شد.

دیابت و فقر آهن مادر

طبق مطالعات صورت گرفته در امریکا، زمانی که مادر با فقر آهن مواجه است، احتمال مبتلا شدن کودک به اوتیسم، پنج برابر افزایش می یابد. این اختلال نیز در فرزندان مادران دیابتی شیوع بیشتری دارد. بر طبق پژوهش های صورت گرفته، نوزاد مادرانی که از هفته ۲۶ بارداری به بعد دیابت می گیرند نسبت به سایرین ۶۳ درصد بیشتر ممکن است دچار اوتیسم گردند.

سن والدین برای بچه دار شدن

نسبت به میزان تاثیر گزاری سن پدر و مادر در ابتلا کودک به اوتیسم، شک و تردید وجود دارد. ولی محققان با توجه به اینکه با افزایش سن والدین احتمال جهش ژنی در تخمک و اسپرم آنها افزایش می یابد، تخمین می زنند که بین سن والدین و ابتلا به اوتیسم رابطه ای وجود دارد.

زمانی که سن مادر از ۴۰ سال عبور کند، ۱۵ درصد میزان ابتلا نوزاد به این اختلال نیز بیشتر می شود. سن پایین مادر برای بارداری نیز تاثیر منفی بر سلامت کودک دارد. اگرچه سن بالای پدر تاثیر مشابه سن مادر را ندارد ولی پزشکان بیان کرده اند که افزایش سن اسپرم ها می تواند احتمال مبتلا شدن به این اختلال را زیاد نماید. تفاوت سنی پدر و مادر نیز بر ابتلا کودک به این اختلال موثر است. طبق مطالعات صورت گرفته والدین با اختلاف سنی کم، فرزند سالم تری به دنیا می آورند.

انواع اوتیسم

اوتیسم دارای انواع مختلفی در کودکان است که در این قسمت به بررسی چند نمونه از آن ها می پردازیم:

سندرم آسپرگر

سندرم آسپرگر در حقیقت طیف ضعیفی از اختلال اوتیسم محسوب می شود. میزان هوش کودک مبتلا به سندرم آسپرگر نسبتا بالا بوده و حتی توانایی اداره امور زندگی خود را نیز دارد. این کودک قادر به تمرکز بر روی موضاعات مورد علاقه خود بوده ولی در زمینه ارتباطات اجتماعی با مشکلاتی مواجه است.

در کودکان مبتلا به سندرم آسپرگر، مشکلات گفتاری دیده نشده و این افراد در آزمون ها هوش، نمره نسبتاً خوبی کسب می کنند اما مانند کودک درگیر اوتیسم دارای مشکلات اجتماعی هستند.

اختلال فراگیر رشد یا PDD

بیماری اختلال فراگیر رشد در حقیقت همان اوتیسم غیر معمول است. در کودک دارای این نوع اختلال برخی از رفتارهای اوتیسمی دیده می شود ولی نمی توان آنها را در سایر گروه ها طبقه بندی کرد.

اختلال از هم گسیختگی کودکی

در کودک مبتلا به این اختلال در سنین قبل ار دو سالگی، توسعه طبیعی دیده می شود اما با رشد و افزایش سن بعضی از مهارت های ارتباطی و تعاملات اجتماعی او کاهش می یابد. بروز این اختلال بسیار کم و نادر است و بسیاری از کارشناسان حوزه سلامت روان برای طبقه بندی آن به عنوان یک اختلال جداگانه دچار شک و تردید هستند.

سندرم رت

سندرم رت در گذشته جز گروه اختلال طیف اوتیسم قرار می گرفت اما اکنون مشخص شده است که دلیل بروز آن عوامل ژنتیکی است. این اختلال در بین دختران شیوع بیشتری نسبت به پسران دارد. کودک درگیر این اختلال در آغاز توسعه طبیعی را طی می کند اما با گذشت زمان در مهارت های اجتماعی و ارتباطی با مشکل مواجه می گردد. حرکات تکراری دست در فاصله سنی ۱ تا ۴ سالگی و مشکلات شناختی جدی، از دیگر علائم فرد درگیر اختلال سندرم رت است.

خصوصیات اوتیسم

اوتیسم نوعی اختلال بوده که تنوع بسیار بالایی دارد. این بیماری به علت اختلال در رشد مغزی به وجود آمده و در دوران نوزادی نیز قابل مشاهده است. در حالت کلی اختلال اوتیسم دارای یک دوره ثابت بدون بهبودی بوده ولی علائم آن تا دوران بزرگسالی ادامه می یابد‌.

ویژگی های عمومی اوتیسم به طور کلی به این شکل هست:

1. نقص در تعاملات اجتماعی
2. آسیب در ارتباط
3. داشتن علائق محدود و بروز رفتارهای تکراری

این سه گروه از ویژگی ها برای تشخیص اختلال اوتیسم، کمک کننده هستند در بسیاری از موارد تغذیه غیر طبیعی در افراد مبتلا به این اختلال دیده می شود ولی جهت تشخیص ضرورت ندارد.

علت اختلال اوتیسم چیست؟

با توجه به شیوع اوتیسم در برخی از خانواده ها، پژوهشگران احتمال می دهند که ترکیبات خاصی از ژن ها سبب افزایش استعداد کودک برای ابتلا به اوتیسم می شود. سن بالای پدر و مادر برای بچه دار شدن باعث افزایش احتمال ابتلا نوزاد به این اختلال می گردد. عوامل خطر سازی مانند مصرف الکل، دیابت و چاقی مادر باردار، استفاده از داروهای ضد تشنج توسط مادر سبب می شود که نوزاد به اوتیسم مبتلا شود.

در مواردی نیز گفته شده که این اختلال با سرخچه و فنیل کتونوری درمان نشده ارتباط دارد. پژوهشگران تاکنون دلیلی برای اثبات اینکه محیط روان شناختی یک کودک و نحوه مراقبت از او موجب اختلال اوتیسم می شود پیدا نکرده اند.

طبق تحقیقاتی که صورت گرفته مشخص شده این اختلال به دلیل ناهنجاری هایی در مناطقی از مغز رخ می دهد که در آن ورودی های حسی پردازش شده و همچنین در این قسمت ها پردازش زبان نیز رخ می دهد.

از آنجایی که محتویات سایت براساس اهمیت نوشته شده اند برخی از محتویات مرتبط با علت اختلال اوتیسم که اهمیت لازم را نداشته اند، در انتهای مطلب آورده شده اند.

علائم و نشانه های اوتیسم در کودکان

چنانچه ابتلا به اوتیسم در زمان مناسب تشخیص داده شود، بهبودی علائم این بیماری سریع تر اتفاق خواهد افتاد. تشخیص اختلال اوتیسم به سادگی اتفاق نمی افتد و تست آزمایشگاهی خاصی برای آن وجود نداشته و باید پزشک برای تشخیص به رفتار کودک و صحبت والدین درباره فعالیت های او اعتنا می کند.

علائم اوتیسم به شدت متنوع و وسیع هستند. در برخی افراد درگیر این اختلال مشکلات شدید روحی و روانی دیده می شود و در مقابل عده ای هوش بسیاری دارند و می توانند حتی به شکل مستقل زندگی کنند. پزشک متخصص اطفال طی دو مرحله نسبت به ابتلا کودک به اوتیسم نظر می دهد.

دسته اول علائم و نشانه های اوتیسم

چنانچه ابتلا به اوتیسم در زمان مناسب تشخیص داده شود، بهبودی علائم این بیماری سریع تر اتفاق خواهد افتاد. تشخیص اختلال اوتیسم به سادگی اتفاق نمی افتد و تست آزمایشگاهی خاصی برای آن وجود نداشته و باید پزشک برای تشخیص به رفتار کودک و صحبت والدین درباره فعالیت های او اعتنا می کند.

علائم اوتیسم به شدت متنوع و وسیع هستند. در برخی افراد درگیر این اختلال مشکلات شدید روحی و روانی دیده می شود و در مقابل عده ای هوش بسیاری دارند و می توانند حتی به شکل مستقل زندگی کنند. پزشک متخصص اطفال طی دو مرحله نسبت به ابتلا کودک به اوتیسم نظر می دهد.

حداقل وجود شش علامت از مواردی که در قسمت های اول و دوم و سوم بیان شده اند برای تشخیص اوتیسم الزامی است. از این شش مورد، باید حداقل دو مورد از قسمت اول و یک مورد از هر کدام از قسمت های دوم و سوم باشد.

اختلال کیفی در ارتباط های اجتماعی که حداقل با دو مورد از موارد زیر همراه است:

• ناتوانی مشخص در به کارگیری رفتارهای غیر کلامی همچون تماس چشمی، حالت چهره و وضعیت بدنی و حرکات برای برقراری تعاملات اجتماعی.
• قادر نبودن در برقراری روابط با سایر همسن و سالان بسته به سطح اختلال.
• عدم تمایل به تقسیم شادی، رغبت و یا موفقیت های خود با سایرین ( به طور مثال نشان ندادن و یا اشاره نکردن به شی مورد علاقه خود در جمع ).
• عدم تقابل هیجانی یا اجتماعی

اختلال ارتباطی که بر حسب وجود حداقل یکی از موارد زیر مشخص است:

• تاخیر یا عدم تکامل تحول زبان گفتاری ( شخص برای جبران آن حتی از روش های دیگر همچون حرکت یا حالت های چهره استفاده نمی کند).
• چنانچه شخص دارای گفتار مناسبی است، در شروع یا حفظ ارتباط کلامی با اختلال مواجه است.
• بهره بردن از زبان به شکل تکراری و یا استفاده از زبان غیر معمول
• عدم انجام بازی های کامپیوتری (وانمود کردن) و یا بازی های اجتماعی تقلیدی بسته به میزان سطح اختلال.

رفتارهای محدود، تکراری و قالبی بودن علائق و فعالیت ها بسته به وجود حداقل یکی از موارد زیر، مشخص می شود.

• داشتن دل مشغولی های خاص که فقط بر یک یا چند موضوع به شکل یکنواخت متمرکز است و شدت یا جهت نا بهنجاری دارند.
• به عادت های خاصی می چسبد.
• داشتن حرکات تکراری و قالبی خاص ( همچون پیچ دادن دست ها و یا انگشت ها یا حرکات خاص و پیچیده در تمام قسمت های بدن).
• نسبت به بعضی اجزای اشیا خاص، دل مشغولی دائمی دارد.

دسته دوم علائم و نشانه های اوتیسم

علائم ذکر شده در بالا از قاعده مند ترین علائم اوتیسم هستند اما برای پوشش کامل علائم اوتیسم در این قسمت ما علائم دیگری را نیز ذکر می کنیم.

در صورتی که برای درمان اختلال اوتیسم در زمان مناسب و بازه طلایی اقدام کرد، میزان موفقیت آن بیشتر می شود. بنابراین والدین باید نسبت به علائم و نشانه های این اختلال آگاهی لازم را به دست آورند. در صورتی که علائم به درستی تشخیص داده نشوند و یا با تاخیر مشاهده گردند، حتماً کودک باید توسط پزشک متخصص ویزیت گردد.

از جمله کارهای که یک کودک سالم توانایی انجام آن ها را دارد ذکر شده است:

• لبخند زدن در ۶ ماهگی
• ‌قادر بودن در تقلید حالت های مختلف چهره یا صداهای مختلف در ۹ماهگی
• ایجاد حرکت هایی مانند اشاره کردن یا دست تکان دادن در ۱۴ماهگی
• حرف زدن تک کلمه ای در ۱۶ماهگی و استفاده از جملات دو کلمه ای یا بیشتر در دو سالگی
• توان انجام بازی های وانمودی در ۱۸ ماهگی

دسته سوم علائم و نشانه های اوتیسم

عدم توانایی در برقراری ارتباط و تعامل با دیگران یکی از مشخصات بارز تمامی انواع اختلال اوتیسم است. در حقیقت بسیاری از مبتلایان به اوتیسم اصلا توانایی برقراری ارتباط با دیگران را ندشته و عده ای دیگر در زمینه تفسیر زبان بدن یا حفظ یک گفت و گو با مشکل مواجه هستند.

علائم و نشانه های ابتلا به اوتیسم شامل رفتارهای غیر معمول در حوزه های زیر هستند:

• علاقه به وسایل یا اطلاعات خاصی
• عکس العمل به احساسات خود یا دیگران
• هماهنگی بدنی و فیزیکی

در زمان ابتدایی توسعه اختلال اوتیسم، این علائم را می توان مشاهده کرد. اختلال اوتیسم دارای طیف وسیعی است و در هر شخص به شکل متفاوتی بروز می یابد و تا قبل از سن سه سالگی با توجه به علائم آن، کودکان مبتلا به نوع شدید آن قابل تشخیص هستند.

تاثیر گذاری این اختلال بر روی نحوه برقرار کردن ارتباط، رفتار و تعاملات فرد مبتلا دیده می شود. همان طور که اشاره شد بروز علائم اوتیسم متفاوت بوده و از بسیار خفیف تا شدید متغیر هستند و در کودکان نحوه بروز علائم آن نسبت به بقیه متفاوت است.

در عده ای نشانه های ابتلا زمانی که کودک فقط چند ماه دارد قابل مشاهده است و برخی دیگر در ابتدای تولد تا چند ماهگی هیچ گونه علامت دال بر ابتلا به اوتیسم دیده نشده و پس از آن علائم بروز می یابند.

به طور کلی در بین حدود نیمی از کودکان مبتلا، تا قبل از سن یک سالگی علائم بیماری قابل تشخیص هستند. کودک درگیر اوتیسم در کل دوران زندگی خود، با علائم این بیماری درگیر بوده اما ممکن است که با رشد و افزایش سن، بهبودی کمی مشاهده شود.

اما توجه داشته باشید که هرآنچه تا بدینجا درباره علائم بیش فعالی مطالعه کردید، فقط جنبه اطلاع رسانی و توضیحی داشتند و به هیچ عنوان تشخیص و درمان نباید بدون بررسی و معاینه پزشک های مربوطه انجام شود.

بررسی و معاینه کودک اوتیسم

برای تشخیص اوتیسم، گام نخست ویزیت توسط پزشک است. سنین ۱۸ و ۲۴ ماهگی هر کودکی مورد ارزیابی قرار می گیرد، حتی در صورتیکه علائم اوتیسم در او مشاهده نگردد. پزشک متخصص به بررسی رفتار کودک می پردازد و با او حرف می زند. همچنین سابقه خانوادگی ابتلا به اوتیسم در خانواده کودک بررسی کرده و اطلاعاتی درباره رشد و رفتار کودک از پدرو مادر کسب می کند مانند:

• کودک در سن ۶ ماهگی توانسته لبخند بزند؟
• در سن ۹ ماهگی کودک قادر به تقلید صدا ها و حالات چهره دیگران بوده است؟
• آیا کودک در یک سالگی می توانست صداهایی را تولید کند؟
• رفتارهای غیر طبیعی و تکراری در کودک مشاهده کرده اید؟
• می تواند تماس چشمی به درستی برقرار کند؟
• توانایی برقراری تعامل و انتقال تجربیات به دیگران را دارد؟
• عکس العملی در مقابل چیزهایی که توجه او را جلب می کند، نشان می دهد؟
• تن صدای یکنواختی دارد؟
• قادر است که واکنش های دیگران را درک کند؟
• حساسیت به نور، صدا یا دما در رفتار کودک دیده شده است؟
• اختلالاتی در خواب و یا گوارش او وجود دارد؟
• تمایل به آزار یا خشم در رفتار کودک دیده می شود؟

در غربالگری کودک پاسخ درست به این سوالات تاثیر بسیاری برای تشخیص دارد. چنانچه بعد از بررسی، مشکلی مشاهده نشد این غربالگری پایان می یابد. ولی در صورت مشاهده اختلالات توسعه ای، پزشک برای کودک آزمایش های بیشتری می نویسد.

آزمایشات برای تشخیص اوتیسم

در صورتی که کودک باید آزمایشات بیشتری بدهد، همکاری متخصصانی دیگر مانند اطفال، پاتولوژیست گفتار و زبان و کار درمانگر ضرورت دارد. همچنین در مواردی به همکاری متخصص اطفال توسعه ای و متخصص اعصاب نیاز است. این بررسی ها برای مشخص شدن مواردی مانند میزان سطح شناختی کودک، گفتار و مهارت هایی مانند خوردن غذا، حمام رفتن و... صورت می گیرد.

تشخیص درست و نهایی اختلال کودک باید بر اساس استانداردهای راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی منتشر شده به وسیله انجمن روان پزشکی آمریکا صورت گیرد. زمانی گفته می شود یک کودک به اوتیسم مبتلا است که در زمینه های زیر ضعف هایی داشته باشد:

اول: چالش در زمینه برقراری ارتباط و مهارت های اجتماعی

کودک دارای اختلال اوتیسم با مشکلاتی در زمینه برقراری و ایجاد ارتباط با دیگران، فهم و آگاهی علائم اجتماعی، برقراری تماس چشمی و حتی صحبت کردن مواجه است. حرف زدن کودکان مبتلا به این اختلال دیرتر از بچه های سالم اتفاق می افتد. ضعف در مهارت های ماهیچه ای برای کارهایی مانند ورزش، نقاشی و نوشتن نیز دیده می شود.

دوم: الگوهای رفتاری محدود و تکراری

در رفتار کودک مبتلا به اوتیسم، حرکات نوسانی بدن یا تکرار لفظ های خاص وجود دارد، چنانچه تغییری در این روال رخ دهد کودک احساس ناراحتی می کند. این کودکان معمولاً به یک موضوع خاص علاقه زیادی نشان می دهند، همچنین با مشکلاتی در زمینه حسی مواجه هستند.

درمان اختلال اوتیسم

تا به امروز روش درمانی قطعی برای رفع اختلال اوتیسم پیدا نشده است. توانبخشی یکی از روش های درمانی بسیار کارآمد به شمار می رود.

برای ارائه سرویس درمانی به یک کودک مبتلا به اوتیسم باید به موارد زیر حتما توجه نمود:

• معاینه کودک باید حتماً توسط فوق تخصص روانپزشکی اطفال و متخصص مغز و اعصاب صورت گیرد.
• خدمات گفتار درمانی و کار درمانی باید روزانه برای کودک فراهم گردد.
• آموزش روش های درست تقویت و مهارت های ارتباطی کودک برای والدین و مربی کودک ضروری است. این اطلاعات را می توان با مطالعه کتاب، مقاله و با شرکت در جلسات مشاوره ای آموخت.
• کارشناسان کار درمانی باید وضعیت جسمی-حرکتی کودک را بررسی کنند و جلسات کار درمانی ذهنی حتماً باید به شکل منظم انجام گیرد.
• یکی از راه های برقراری ارتباط با کودک اوتیسم، موسیقی درمانی است. برای تربیت درست کودک مبتلا به اوتیسم می توان از نقاشی و خواندن قصه مناسب سن او مناسب کرد.

به دلیل تفاوت در بروز اختلال اوتیسم در افراد مختلف، روش های درمانی نیز یکی نیستند. به طور کلی بسته به نیازهای شخص، روش های درمانی در گروه های زیر تقسیم بندی می شوند:

• درمان های رفتاری و ارتباطی
• درمان های رژیمی و پزشکی
• درمان های مکمل (مانند هنر یا موسیقی)

تحلیل رفتار کاربردی

جهت یادگیری رفتارهای مثبت و کاهش رفتارهای منفی کودک دچار اختلال، تحلیل رفتار کاربردی یکی از بهترین روش های کنترلی کودک است.

نتیجه این روش بهبودی در مهارت های بسیاری بوده و از این روش، در موقعیت های مختلف استفاده می شود، مانند:

• آموزش های آزمایش مجزا: از این نوع برای درس های ساده و حمایت های مثبت به کار می رود.
• آموزش پاسخ محور: باعث افزایش انگیزه جهت یادگیری و ارتباط با دیگران می شود.
• مداخله رفتاری فشرده اولیه: این روش برای کورک زیر ۵ سال کارایی بالایی دارد.
• مداخله رفتاری- شفاهی: تمرکز آن بر روی مهارت های گفتاری شخص است.

رویکرد مبتنی بر روابط و تفاوت های فردی و توسعه ای

فلور تایم نام دیگر این روش بوده که در آن پدر به همراه کودک برای بازی وارد شده و به فعالیت هایی که کودک علاقه دارد می پردازند. این روش موجب حمایت از رشد عاطفی و فکری کودک شده و او مهارت های ارتباطی و احساسی را سریعتر می آموزد.

درمان و آموزش کودکان اوتیسمی و کودکان دارای نقض ارتباطی وابسته، در این روش با استفاده از کارت های تصاویر بوده که مهارت های روزانه مانند غذاخوردن، پوشیدن لباس و ... آموزش داده شده و برای یادگیری سریعتر اطلاعات به بخش های کوچکتر تفکیک می گردند.

سیستم ارتباطی تبادل تصاویر

در این روش، نمادها به جای کارت های تصاویر به کار گرفته می شوند. کودک می آموزد که پرسش هایی را مطرح کند و با این نمادها می تواند با دیگران ارتباط بگیرد.

درمان انسجام حسی

این روش برای کودکانی مناسب است که با چیزهایی مانند چراغ های روشن، صداهای خاص و یا لمس اذیت می شوند و این نوع روش درمانی باعث برخورد درست در مواجهه با این اطلاعات حسی میگردد.

درمان های رژیمی و دارویی

دارو باعث می شود که بیمار برای فعالیت هایی مانند درمان های رفتاری و گفتاری مقاومت نشان ندهد. عموماً داروهایی که برای درمان اضطراب، مشکلات، عدم توجه، افسردگی، بیش فعالی و حرکات تکانشی موثر هستند، تجویز می شود.

اگر چه درمان اوتیسم امکان پذیر نیست و این داروها باعث می شوند که علائم ناتوانی فرد برای آموختن مهارت های یادگیری و رشد کاهش می یابد.

مطالعات مختلف کمبود ویتامین ها و مواد معدنی را در کودکان مبتلا به اوتیسم اثبات کرده اند. اگر چه کمبود این ویتامین ها عامل ایجاد این بیماری محسوب نمی شود ولی تجویز آنها روند درمانی را سرعت می بخشد. ویتامین های گروه B و منیزیم از جمله این مواد معدنی هستند که مصرف آنها توصیه می گردد. حذف مواد خوراکی آلرژی زا نیز مشکلات رفتاری ناشی از آنها را رفع می کند.

داروهای درمان اوتیسم

تاکنون درمانی برای رفع اختلال طیف اوتیسم کشف نشده است. معمولا داروهایی که برای رفع مشکلاتی مانند افسردگی، تشنج، بی خوابی و اختلالات تمرکز موثرند، برای این نوع اختلال نیز تجویز می شوند.

در تحقیقات صورت گرفته مشاهده شده است که بهترین درمان زمانی حاصل می شود که شخص همزمان از درمان های دارویی در کنار درمان های رفتاری استفاده کند.

برای کودک مبتلا به اوتیسم فقط ریسپریدون توسط سازمان غذا و داروی آمریکا تایید شده است. این دارو مناسب کودک ۱۶-۵ سال بوده و کمک به رفع مشکلات تحریک پذیری آنها می کند. داروهای دیگر نیز برای این اختلال استفاده می شوند، همچون مهارکننده های انتخابی باز جذب سروتونین، داروهای ضد استرس و یا داروهای محرک زا، اما این داروها به تایید سازمان غذا و دارو نرسیده اند.

درمان های مکمل

این نوع روش های درمانی باعث بهبودی مهارت یادگیری و مهارت های ارتباطی شخص مبتلا به اوتیسم می شود. از این درمان های مکمل به موسیقی درمانی، حیوان درمانی مانند اسب سواری می توان اشاره کرد.

تغذیه

برای افراد مبتلا به اوتیسم، رژیم غذایی خاصی وجود ندارد اما این شخص باید غذای مناسب دریافت کند. برخی از کودکان مبتلا به اوتیسم هر غذایی را میل نمی کنند و گاه والدین کودک به منظور افزایش سرعت بهبودی، مواد غذایی مانند گلوتن را از رژیم غذایی او بر می دارند.

تاکنون هیچ پژوهشی ارتباط بین حذف گلوتن یا کازئن از رژیم غذایی کودک و درمان اختلال اوتیسم اثبات نکرده است. به دلیل ظرافت بیشتر استخوان کودک اوتیسمی، والدین نباید بدون مشورت با پزشک، لبنیات و مواد غذایی سازنده استخوان را از غذای کودک حذف کنند.

یکی از چالش های غذایی والدین دارای کودک اوتیسمی، وجود موادی بنام آلرژن ها بوده و گاهی مشاهده می شود.

از دیگر عادات آنها، ناخنک زدن به غذا است و یا به برخی از غذاها اصلاً تمایلی ندارند. مشکل در زمینه بلع و هضم غذا نیز در این کودکان وجود دارد.

رژیم های غذایی

شواهد خاصی تاثیر رژیم های غذایی را بر بهبود روند درمانی کودک اوتیسمی تایید نکرده است. این اختلال در گروه بیماری های پیچیده ای مغزی به شمار رفته و چنان چه بدون مشورت با پزشک متخصص، والدین غذاهای خاصی را از رژیم غذایی کودک اوتیسمی حذف کنند، ممکن است آسیب های جبران ناپذیری را برای او ایجاد کنند.

معمولا کودکان دارای این اختلال، استخوان های نازکتری نسبت به سایر همسن و سالان دارند و مصرف لبنیات جهت استحکام بیشتر استخوان های آن ها ضروری است.

رژیم غذایی مناسب باید علاوه بر رفع نیازهای تغذیه کودک، باعث گردد علائم بیماری در او کاهش یابد. پزشک و متخصص تغذیه بهترین رژیم غذایی را برای کودک تجویز کرده و باعث بهبود روند درمانی می شوند.

مشکلات گوارشی مانند یبوست، درد شکم، حالت تهوع و استفراغ در گروهی از کودکان اوتیسمی نسبتاً شایع بوده که رژیم غذایی مناسب می تواند باعث رفع این علائم شود.

با رشد کودک نیازهای تغذیه او نیز تغییر کرده و باید نسبت به این نیازها، متخصص تغذیه رژیم غذایی جدیدی طراحی نماید.

اهمیت مکمل ها

در تحقیقات بسیاری گزارش شده است که مصرف مکمل ها سبب بهبود تغذیه و کاهش علائم اوتیسم می شوند مانند:

اسیدهای چرب

تقویت مغز و سیستم ایمنی بدن از جمله تاثیرات مثبت مصرف اسیدهای چرب به شمار می روند. از این اسیدهای چرب به امگا ۳ و امگا ۶ می توان اشاره کرد که در بدن ساخته نشده و برای تامین آنها باید از غذای مناسب و یا مکمل ها استفاده کرد.

غذاهای دریایی از منابع امگا ۳ محسوب شده و با مصرف گوشت، تخم مرغ، لبنیات و روغن های گیاهی می توان امگا ۶ مورد نیاز بدن را جذب کرد.

پرو بیوتیک

باکتری های مفید به بدن برای انجام عمل هضم کمک می کنند. این باکتری ها معمولاً در دستگاه گوارش شخص وجود دارند و هم‌چنین می توان با مصرف مکمل های پروبیوتیکی نیاز به این باکتری ها را تامین کرد.

این باکتری ها سبب کنترل تورم و التهاب نیز می شوند که هر دو اینها از علائم اختلال اوتیسم به شمار می روند.

ویتامین ها و مواد معدنی

در بین کودکان اوتیسمی کمبود ویتامین ها و مواد معدنی معمولاً شیوع زیادی دارد که به علت عادات غذایی نامناسبی است که در آنها وجود دارد.

برای تامین نیاز کودک به این مواد مغذی و برقراری تعادل در سیستم بدن او، می توان مکمل های حاوی این ویتامین ها و مواد معدنی را به او داد.

اکنون اهمیت رژیم غذایی سالم و درست بر کسی پوشیده نیست و پزشک متخصص می تواند باعث برقراری تعادل بین روش های درمانی روان شناختی و رژیم غذایی کودک شود. یک تغذیه مناسب سبب می شود که علائم اوتیسم در کودک کم شده و دیگر درمان ها بهتر اثر نمایند.

پیشگیری از اختلال اوتیسم

محققان تاکنون علت دقیق بیماری اوتیسم را پیدا نکرده اند ولی به تاثیر زیاد ژن های شخص در ابتلا به این اختلال اتفاق نظر دارند. اگر چه گروهی از پزشکان معتقدند چنان چه مادر بارداری در تماس با مواد شیمیایی خاصی قرار گیرد، نوزاد با اختلالاتی متولد می شود ولی تاکنون راهی برای تشخیص اوتیسم در نوزاد متولد شده اعلام نشده است.

برای کاهش خطر ابتلا نوزاد به اختلال اوتیسم روش های زیر توصیه می شود:

زندگی سالم

مادر باردار حتما باید چکاب های ماهانه را جدی گرفته و از رژیم غذایی مناسب همراه با ویتامین های مختلف استفاده نماید. همچنین توصیه می گردد که مادر باردار نسبت به ورزش و مراقبت های قبل از زایمان بی اهمیت نباشد.

عدم استفاده از دارو در زمان بارداری

جهت استفاده از هرگونه دارو حتما باید با پزشک صحبت کرد. از مصرف هرگونه داروی ضد تشنج بدون مشورت با پزشک جداً باید خودداری شود.

عدم استفاده از مشروبات الکلی

در دوران بارداری، مادر نباید هیچ زمانی از مشروبات الکلی مصرف کند.

درمان مشکلات سلامتی موجود

چنان چه شخصی به بیماری سلیاک یا بیماری فنیل کتونوری ابتلا است، جهت کنترل این اختلالات حتما باید به توصیه پزشک متخصص اهمیت دهد.

انجام واکسیناسیون

دریافت واکسن سرخچه ( سرخک آلمانی ) قبل بارداری ضروری است. انجام این عمل سبب می شود که فرد به اوتیسم مرتبط با سرخچه مبتلا نگردد.

آیا افراد بالغ نیز به اختلال اوتیسم مبتلا می شوند؟

تشخیص اختلال اوتیسم، معمولاً در سنین پایین اتفاق می افتد. والدین باید به علائمی مانند نداشتن تماس چشمی، حرکات تکراری و اختلالات حسی کودک توجه نمایند. همچنین متخصص اطفال تمام کودکان را از نظر علائم مربوط به این اختلال ارزیابی می کنند‌.

در موارد بسیاری، تشخیص ابتلا به طیف بیماری اوتیسم قبل از سن دو سالگی رخ می دهد. گاهی دیده شده که برای تعدادی از کوکان تشخیص درست رخ نداده و آنها برچسب ناتوانی ذهنی دریافت کردند. در اکثر مواقع تشخیص اختلال اوتیسم از بیماری هایی مانند کمبود توجه، وسواس و یا اختلالات روانی که درمان آن ها نیز به سختی صورت می گیرد، جلوگیری می کند.

زمانی که برای یک کودک در خانواده اختلال اوتیسم تشخیص قطعی داده شد، والدین و سایر اعضا به دنبال نشانه هایی از ابتلا به این بیماری در خود هستند. عده ای نیز زمانی متوجه ابتلا خود می شوند که برای بیماری دیگری تحت مراقبت پزشکی قرار می گیرند.

گاهی بعضی از افراد به علائم و نشانه های خود دقت می کنند تا متوجه شوند به این اختلال دچار شده اند یا خیر. توجه به این نکته ضروری است که جهت تشخیص اوتیسم در افراد بالغ روش مشخصی کشف نشده است و پیداکردن متخصص اوتیسم بزرگسالان به سختی انجام می گیرد.

جهت تشخیص اوتیسم بزرگسالان آزمون های خود ارزیابی طراحی شده است که به تایید بسیاری از کارشناسان نرسیده اند. اگرچه این روش ها به تشخیص دقیق، کمک چندانی نمی کنند ولی برای صحبت و مشورت با پزشک، کمک کننده هستند.

از جمله دلایلی که باعث می شود، تشخیص اوتیسم بزرگسالان به سختی صورت گیرد، می توان به توانایی مدیریت و پنهان کردن علائم توسط فرد بزرگسال و هم چنین سخت پیدا کردن اطلاعات راجع به کودکی شخص و میزان توسعه او اشاره کرد.

در زمان تشخیص اوتیسم کودکان، جهت ارزیابی درست، والدین اطلاعات خوبی را در اختیار پزشک قرار می دهند ولی برای فرد بزرگسال چنین وضعیتی امکان پذیر نیست. تشخیص اوتیسم در افراد بالغ به سختی صورت می گیرد و مهمترین مسئله این است که شخص با توجه به این علائم، مهارت هایی جهت کنترل ضعف های خود کسب کند.

میزان شیوع اختلال اوتیسم

در سال ۲۰۱۸، مرکز کنترل و پیش گیری آمریکا گزارشی از میزان شیوع اوتیسم در میان کودکان آمریکا منتشر کرد. طبق این گزارش مشاهده شد که از ۵۹ تولد، یک نفر به این اختلال مبتلا است و روز به روز این آمار افزایش می یابد.

فراوانی این اختلال در کل دنیا را سازمان جهانی بهداشت از هر ۱۶۰ تولد، یک نفر اعلام کرد. طبق آمار منتشر شده، میزان مبتلایان به اوتیسم در ایران از هر ۱۵۰ نوزاد متولد شده، یک نفر است.

رشد اجتماعی

وجه تمایز اوتیسم و اختلالات طیف در خودماندگی با سایر اختلالات رشدی، مشکل در رشد اجتماعی است. افراد مبتلا به اوتیسم دارای مشکلات اجتماعی هستند و قادر به درک احساسات دیگران نیستند. در سن پایین اختلال در رشد اجتماعی به خوبی قابل تشخیص بوده و این نوزادان به محرکات توجه چندانی ندارند و نسبت به سایر همسن و سالان کمتر لبخند زده و حتی نسبت به اسم خود واکنش نشان نمی دهند.

نوزاد نوپا مبتلا به اوتیسم از نظر اجتماعی با سایرین تفاوت زیادی دارد، به طور مثال تمایل چندانی به تماس چشمی نشان نمی دهد و جهت برقراری ارتباط با سایرین، سعی می کند که دست بدهد.

در سنین ۳ تا ۵، کودک مبتلا به اوتیسم درک اجتماعی کمی داشته و تمایلی به ارتباط با دیگران نشان نمی دهد حتی نسبت به احساسات دیگران قادر به بروز عکس العمل نیست.

از دیگر مشخصه آنها می توان به عدم برقراری ارتباط کلامی و نوبت گیری اشاره کرد اما دلبستگی خاصی نسبت به مراقبان اولیه بروز می دهند.

وابستگی امنیتی کمی در رفتار این کودکان دیده شده که بسته به میزان رشد ذهنی کودک سطح آن کم یا افزایش می یابد.

زمانی که از کودک و فرد بالغ مبتلا به اوتیسم آزمون های بازشناسی چهره و احساسات گرفته شود، مشاهده می شود امتیاز بالایی کسب نمی کنند.

بسیاری از مردم فکر می کنند، فرد اوتیسمی تنهایی را انتخاب می کند در حالیکه شخص در برقراری و حفظ ارتباط با دیگران دچار مشکل است. برای تعیین میزان تنهایی این اشخاص ملاک تعداد دوست نبوده، بلکه کیفیت دوستی اهمیت دارد.

کیفیت زندگی افراد اوتیسمی در دوستی های اجباری بیشتر تغییر کرده و در موارد بسیاری رفتار خشونت آمیز، خشم و پرخاش در رفتار افراد مبتلا به این اختلال مشاهده شده است. طبق تحقیقات صورت گرفته در کودکان اوتیسمی، ارتباطی بین عقب افتادگی و رفتار خشونت آمیز و از بین بردن وسایل وجود دارد. در سال ۲۰۰۷ گزارشی از یک مطالعه منتشر شد که در آن ۶۰ درصد والدین کودکان اوتیسمی اعلام کردند، کودکان آنها رفتار خشونت آمیز شدید‌، در یک بازه زمانی داشته اند. همچنین مشخص شده که در کودکانی که دارای آسیب زبانی شایع اند، معمولاً رفتار خشن همراه با کج خلقی دیده می شود.

در مطالعه ای که در سال ۲۰۰۸ در سوئد بر روی بیماران با سن ۱۵ سال یا بیشتر که اختلال اوتیسم همراه با رفتار خشن داشتند انجام گرفت، مشاهده شد که دارای اختلالات روان شناختی همچون سایکوز هستند.

مهارت های اجتماعی

کودک درگیر با اختلال اوتیسم نمی تواند به خوبی با دیگران ارتباط بگیرد. از بارزترین علائم این اختلال، مشکلات مربوط به مهارت های اجتماعی است حتی اگر شخص مبتلا، علاقه به برقراری ارتباط نزدیک با دیگران داشته باشد ولی به علت اینکه نمی داند به چه نحوی آن را انجام دهد، تنها می ماند.

چنانچه یک کودک درگیر این مشکل شود، علائم اجتماعی را نشان می دهد که یک نوزاد ۱۰-۸ ماهه دارد. این علائم شامل:

• کودک در یک سالگی نمی تواند در برابر شنیدن نام خود، عکس العملی نشان دهد.
• تمایلی به بازی، اشتراک و یا حرف زدن با دیگران در این فرد مشاهده نمی شود.
• تنهایی را بر حضور در جمع ترجیح می دهد.
• تماس جسمی را دوست ندارد.
• تمایلی به تماس چشمی نشان نمی دهد.
• در هنگام ناراحتی، به دلداری دیگران علاقه ای ندارد.
• درک احساسات دیگران برای او سخت است.
• زمانی که دیگران سعی می کنند تا او را بلند کرده یا به آموزش راه رفتن بپردازند، مقاومت می کند.

ارتباطات کلامی

حدوداً ۴۰ درصد از کودکان درگیر با اوتیسم هیچ حرفی نمی زنند و بین ۳۰-۲۵ درصد فقط می توانند بعضی از مهارت های کلامی را در دوران کودکی یاد بگیرند اما با افزایش سن این توانایی را از دست می دهند. عده ای دیگر از کودکان اوتیسمتیک، شروع حرف زدن آنها دیرتر رخ می دهد. اکثر افراد مبتلا به این اختلال در زمینه گفتار با مشکلاتی مواجه هستند مانند:

• در حرف زدن و به دست آوردن مهارت های گفتاری با تاخیر مواجه هستند.
• صدای یکنواخت و رباتیک دارند.
• مشکل پژواک جویی (تکرار کلمات) در گفتار آن مشاهده می گردد.
• این اشخاص در زمینه کاربرد ضمایر با مشکل مواجه هستند (مثلا به جای تو، از ضمیر من استفاده می کند).
• زبان اشاره را به ندرت به کار می برند و یا اصلاً تمایلی به استفاده از آن نشان نمی دهند و نسبت به اشاره دیگران هیچ واکنشی نشان نمی دهند.
• در تشخیص کنایه و شوخی دیگران، توانایی لازم را ندارند.

الگوهای رفتاری

در کودکان مبتلا به اوتیسم رفتارهای غیر طبیعی دیده می شود. مثال هایی از این مورد شامل:

• رفتارهایی که تکراری هستند همچون تکان دادن مداوم دست و بدن، پریدن یا چرخ خوردن
• قدم زدن مداوم و رفتارهایی به شکل غیرطبیعی و بیش از حد
• علاقه زیاد به برخی از فعالیت ها و اشیا خاص
• چسبیدن به روال های خاص و ابراز ناراحتی زمانی که تغییر در این روال دیده شود
• نسبت به لمس، نور و صدا حساسیت زیاد دیده می شود.
• شرکت نکردن در بازی های وانمودی یا تقلید رفتار سایرین
• بهونه گرفتن از همه چیز
• بی نظمی و شلختگی
• فعالیت های تکانشی و بدون فکر
• بروز رفتارهای هجومی با خود شخص و دیگران
• توجه کوتاه مدت به امور

ارتباط با محیط بیرون

مهارت های گفتاری طبیعی جهت برقراری ارتباط در بین ۳۰ تا ۵۰ درصد افراد مبتلا به اوتیسم دیده نمی شود. مشکلات در برقراری و ایجاد ارتباط از سنین پایین زندگی کودک قابل تشخیص هستند و ممکن است شامل دیر شدن در شروع babbling، اشارات و حالات غیر طبیعی، کم شدن میزان حساسیت و عکس العمل مناسب باشند‌.

در سن ۲ و ۳ سالگی توانایی صدا سازی تکی و تکراری، ساخت کلمه و جمله در کودک اوتیسمی نسبت به سایر همسن و سالان دیده می شود. این کودک قادر نیست حالت های بدنی را با جملات درست هماهنگ نماید. طرح درخواست و اشتراک تجربه با سایرین کمتر صورت می گیرد و آنها به تکرار کلمات بقیه می پردازند و توان استفاده درست از ضمایر را در جملات ندارند.

از دیگر مشخصه کودک اوتیسمی، نقض توجه می توان نام برد. به طور مثال زمانی که یک شخص در حال نقاشی است، کودک به دست توجه بیشتری نشان می دهد تا نقاشی که در حال کشیدن است.

مشکل در تمرکز به یک وسیله و استفاده از آن یا حتی حرف زدن راجع به آن در کودکان اوتیسمی شیوع زیادی دارد. رفتار والدین نخستین الگو برای کودک است و جهت تربیت درست، خانواده ها باید به این نقش اهمیت دهند. فراهم کردن محیط مناسب همراه با آرامش و افزایش آگاهی والدین برای تربیت فرزندان ضرورت بسیاری دارد.

در دو تحقیقی که بر روی کودکان مبتلا به اوتیسم و دارای عملکرد بالا در سنین ۸ تا ۱۵ و افراد بالغ صورت گرفت، در مهارت های پایه ای زبان که شامل لغت و هجی کردن بود، در کودکان نتایج مشابه و افراد بالغ نسبت به گروه کنترل نتایج بهتری مشاهده شد. اما در تمارینی که شامل زبان کنایه ای، درکی و استنتاجی بود، گروه کنترل نتیجه بهتری به دست آوردند. از این تحقیق و نتایج آن مشخص شد افرادی که در تماس و برقراری ارتباط با کودکان اوتیسمی هستند، فکر می کنند که این کودکان درک بالاتری دارند.

آیا رابطه ای بین واکسن ها و ابتلا به اوتیسم وجود دارد؟

طبق پژوهش ها دلیلی برای اثبات اینکه واکسن ها باعث اوتیسم می شوند مشاهده نگردیده است. برای ارتباط بین ابتلا به اوتیسم و واکسن ها مطالعات بسیاری انجام شده است که وجود چنین ارتباطی تایید نشد.

در ارتباط واکسن سرخرگ-اوریون، سرخچه (MMR) با بروز اوتیسم در سال ۱۹۹۸ در انگلیس مقاله ای منتشر شد که طبق نتایج آن بیان شد واکسن سه گانه سرخرگ-اوریون، سرخچه (MMR)، عامل اوتیسم است. اگر چه در این پژوهش بررسی فقط بر روی ۱۲کودک، صورت گرفت ولی نتایج آن جنجال بزرگی در بین مردم و جامعه پزشکی ایجاد کرد.

نتایج این مطالعه سبب شد که برای اثبات این ارتباط، پزشکان دیگری نیز مطالعاتی را انجام دهند. در حدود ۱۲ مطالعه که پس از آن صورت گرفت هیچ ارتباطی بین واکسن سه گانه و بروز اوتیسم را تایید نکردند.

در پژوهشی که بعداً انجام گرفت مشکلاتی که در اجرای مطالعه سال۱۹۹۸ وجود داشت را بیان نمودند که موجب رد نتایج این مقاله شد تا این مقاله باعث سردرگمی دیگر پژوهش ها نشود. همچنین مشخص شد که نیم میلیون دلار به پژوهشگر ارشد پژوهش که به دنبال اثبات ارتباط بین واکسن ها و ابتلا به اوتیسم بود پرداخت شده است که از دلایل دیگر ناکارآمدی مطالعه صورت گرفته به شمار می رود.

مطالعه ارتباط تیمروزال با اوتیسم

بعد از گذشت یک سال از مقاله جنجال برانگیز انگلیسی، نسبت به ماده ای که در واکسن کودکان مصرف می شد نیز نگرانی هایی در بین عموم مردم و پژوهشگران به وجود آمد.

تیمروزال نام ماده ای است که در واکسن کودک استفاده شده که در آن جیوه وجود دارد. فلز جیوه در سطح بالا به مغز و کلیه ها آسیب می رساند. برای جلوگیری از رشد باکتری ها و قارچ ها، پزشکان در واکسن ها از تیمروزال استفاده می کردند. اگر چه شواهدی دال بر اینکه مقادیر کم آن نیز باعث آسیب می شود مشاهده نگردید ولی تا سال ۲۰۰۱ دیگر در بیشتر واکسن های کودکان از این ماده استفاده نشد.

جهت اثبات ارتباط اوتیسم با تیمروزال محققان دو گروه از کودکان را با یکدیگر مقایسه کردند. گروه اول کودکانی بودند که واکسن های حاوی این ماده را دریافت کردند، گروه دوم یا کنترل، کودکانی بودند که این واکسن ها را دریافت نکردند، که نتایج آن نگرانی های به وجود آمده را تایید نکرد.

در آمریکا مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری ها، جهت بررسی ارتباط بین تیمروزال و ابتلا به اوتیسم، ۹مطالعه مختلف انجام داد. هیچکدام از این تحقیقات این ارتباط را اثبات نکردند. همچنین مشاهده شد که با وجود حذف ماده تیمروزال از واکسن کودکان، همچنان میزان ابتلا کودکان به اوتیسم در حال افزایش است. امروزه در واکسن هایی که برای بیماری های دیفتری، کزاز و سیاه سرفه تجویز می شود مقادیر بسیار کمی از این ماده به کار می رود.

محققان بررسی کردند که آیا همه واکسن هایی که برای کودک کمتر از دو سال تجویز می شود، تاثیری بر بروز اوتیسم دارد یا خیر. برای کودک در۱۵ماه اول زندگی، ۲۵ نوبت واکسن تجویز می شود. نگرانی عده ای از این بابت بود که ممکن است وقتی کودک همه این واکسن ها را دریافت کند، ابتلا به اوتیسم در او توسعه یابد.

مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری ها برای مقایسه شیوع ابتلا به اوتیسم به مقایسه دو گروه پرداخت. گروه اول که تمام واکسن ها را طبق برنامه تجویزی دریافت کردند. گروه دوم یا کنترل، کودکانی بودند که واکسن دریافت نکرده و یا با تاخیر دریافت کردند. پژوهشگران هیچ گونه تفاوتی در شیوع این دو گروه گزارش نکردند.

سرانجام در سال ۲۰۰۴ گزارشی در ارتباط با این موضوع توسط کمیته بازرسی سلامت و ایمن سازی انتشار یافت. محققین به بررسی تمام پژوهش هایی که درباره ارتباط بین ابتلا به اوتیسم و واکسن ها صورت گرفته، پرداختند. آنها در گزارشی ۲۰۰ صفحه ای اعلام کردند هیچ گونه شواهدی دال بر ارتباط بین واکسن ها و اوتیسم وجود ندارد.

اتیسم در کودکان را بشناسید1

علائم و نشانه های اتیسم (اوتیسم)

اتیسم(اوتیسم) اختلالی رشدی است و بر نحوه تعامل و ارتباط فرد با دیگران و همینطور بر نحوه یادگیری و رفتار او تاثیر می گذارد.اتیسم شرایطی مادام العمر است و والدین در طفولیت ممکن است نخستین علائم اتیسم را هرچندکوچک مشاهده نمایند. این اختلال قابل درمان نیست بلکه می توان فرد را مورد پشتیبانی قرار داد تا بتواند با این اختلال مادام العمر زندگی بهتر و باکیفیت تری داشته باشد.

نکته:به یاد داشته باشید در تمام دنیا اتیسم اختلالی مادام العمر است و تا پایان عمر با فرد همراه است.متخصصان غربی این گونه مطرح می کنند که اتیسم مانند رنگ چشم و رنگ پوست تا ابد با فرد همراه است و هیچ درمان قطعی برای این اختلال وجود ندارد و تنها می توان با مداخله فرد را برای زندگی بهتر اماده نمود.مراقب افراد سودجو و ناآگاه که عنوان می کنند اتیسم را درمان قطعی می کنند یا فرد را از طیف خارج می کنند!! باشید.

اصطلاح طیف به این علت برای اتیسم به کار برده می شود که فرد می تواند طیفی گسترده از علائم را با شدت های مختلف تجربه کند.برای نمونه ممکن است فردی در طیف اتیسم بتواند عملکرد زبانی خوبی داشته باشد اما فردی با عملکرد پایین به هیچ عنوان صحبت نکند.پس مهم است که به این نکته توجه کنیم که فرد مبتلا به اتیسم ممکن است تمامی علائم را از خود نشان ندهد ان علائمی را هم که نشان می دهد از نظر شدت با دیگران متفاوت است.

علائم و نشانه های زیادی وجود دارد که نشان می دهد فرد دارای اتیسم است و البته برخی افراد بزرگسال و کودک غیر اتیستیک هم ممکن است تعدادی رفتارها و علائم اتیسم را از خود نشان دهند. برای نمونه برخی کودکان که بعدها دارای اتیسم تشخیص داده نمی شوند هم ممکن است به دلایلی نوک پنجه راه بروند اما تا 18 ماهگی این علامت در انها کاهش می یابد و یا ردیف کردن اسباب بازی ها یا اشیا که در برخی کودکان به دلیل مجموعه سازی رخ می دهد هم از این علائم است که می تواند در افراد غیر اتیستیک و دارای اتیسم مشترک باشد.

افراد مبتلا به اختلال اتیسم غالبا در برقراری ارتباط و ایجاد ارتباط عاطفی و اجتماعی با دیگران با مشکلاتی روبه رو هستند.انهاد ممکن است اطلاعات حسی مانند صداها و بوها را متفاوت از دیگران پردازش کنند و همین امر ممکن است زمینه ساز برخی از علائم رفتاری اتیسم باشد که افراد ممکن است از خود نشان دهند.هنگامی که به دنبال علائم اولیه اختلال طیف اتیسم هستید باید به مایل استون ها(نقاط عطف یا شاخصها) توجه کنید که نشان دهنده انتظار مشاهده شاخصهای رشدی در مقطعی زمانی است و کودک در سنی مشخص به انها دست می یابد مانند غان و غون کردن در 4 ماهگی و یا استفاده از جملات ساده تا دو سالگی.اگر کودک بعد از این دوره رشدی عنوان شده به مهارت دست یابد و یا اصلا به ان دست نیابد می تواند نشان دهنده اختلالات رشدی مانند اختلال طیف اتیسم باشد.اتیسم را میتوان به صورت قطعی از روی علائم تا دو سالگی تشخیص داد هرچند که برخی از این علائم قطعی تا پیش از دو سالگی نیز خود را نمایان کرده اند.

نکته:بر اساس نتایج منتشر شده در حدود یک سوم از والدین عنوان می کنند که علائم اتیسم را در همان نوزادی و طفولیت فرزندشان مشاهده کرده اند.تاخیر های رشدی و انحراف کودک از شاخصهای رشدی هرچند به طور مستقیم به اتیسم اشاره نمی کند اما می تواند به برافراشته شدن پرچم های قرمز و اگاهی والدین از وجود مشکلات رشدی کمک کند.

علائم مشترک اتیسم(اوتیسم)

برخی علائم متداول اتیسم که فرد ممکن است از خود نشان دهد به شرح زیر است:

• عدم تماس چشمی
• مهارتهای گفتاری و ارتباطی تاخیری
• وابستگی شدید به روتین های زندگی
• ناراحتی شدید از تغییرات نسبتا جزئی
• واکنش های غیر منتظره به صداها،بو ها،مناظر ولمس
• عدم درک احساسات و حالات عاطفی دیگران
• تمرکز وسواسی بر روی اشیاء و علایق
• رفتار های تکراری و کلیشه ای
• عدم واکنش به نام تا 12 ماهگی
• عدم اشاره به اشیا دور تا 14 ماهگی

علائم اتیسم(اوتیسم) در نوزادی

در اتیسم که نوعی اختلال رشدی است علائم به مرور نمایان می گردند به این معنی که والدین متوجه می شوند انچیزی که مطابق با رشد یک کودک عادی مورد انتظار است برای کودک انها رخ نمی دهد .برای مثال رشد گفتار یا چهار دست و پا رفتن دیرتر از حد انتظار مشاهده شده و همینطور شاخص های رشدی دیگر.به همین دلیل اگر کودک نتواند به شاخص های رشدی که در دو ماهگی ،چهار ماهگی،شش ماهگی، و نه ماهگی و یک سالگی دست یابد این را می توان یکی از نشانه های اولیه اتیسم یا اختلالات رشدی دیگر دانست .

نکته:همه نوزادان به شاخص های رشد در زمان مقرر نمی رسند و این امر برای انها طبیعی است و باید برای این امر به پزشک متخصص مراجعه کنید تا با بررسی بازتابها وضعیت فیزیولوژیک کودکتان را بررسی کند.

ت.

علائم و نشانه های اولیه اتیسم(اوتیسم) زیر 1 سال

• کودک تا 4 ماهگی غان و غون نکند.
• کودک تا 5 ماهگی لبخند اجتماعی نزند.
• کودک تا 6 ماهگی نخندد(خندیدن نشانه لذت بردن است و خنده نشانه اشتراک گذاری لذتی است که کودک در حال تجربه ان است پس به صورت طبیعی می خواهد که احساس خود را با شما به اشتراک گذارد و واکنش ما به این کار موجب تکرار و ادامه یافتن این لبخند می گردد و در پس ان کودک مهارتهای فراوان ارتباطی را به دست می اورد).
• کودک هیچ علاقه ای به بازی هایی مانند دالی موشه که با او می کنند ندارد و به ان واکنشی نشان نمی دهد.
• کودک تا 12 ماهگی به نام خود واکنشی نشان نمی دهد.
• کودک به اشیاء اشاره شده توسط دیگران تا 12 ماهگی نگاه نمی کند.
• کودک از صداهای بلند ناراحت می گردد.
• کودک برای ارام شدن به دنبال پدر و مادر خود نیست.
• کودک از تنهایی بازی کردن راضی است.
• کودک تماس و ارتباط چشمی برقرار نمی کند(کودکان به صورت عادی به چهره ها نگاه می کنند و بر روی چشمان دیگر افراد متمرکز میشوند).

اد کنید.

علائم و نشانه های اتیسم(اوتیسم) در کودک نوپا بین 1 تا 2 سال

• عدم رشد مهارتهای زبانی مانند گفتن ماما یا دادا یا بابا در یک سالگی یا عدم توانایی بیان جملات ساده در دو سالگی.
• گفتن برخی کلمات فقط یکبار برای نمونه یکبار بشنوید که کودکتان بگویید بابا.
• تکرار کلمات بارها و بارها.
• عدم علاقه به بازی های اجتماعی یا عدم تمایل به نزدیک شدن به دیگر کودکان.
• عدم ارتباط چشمی.
• وجود رفتارهای تکراری و حرکت های کلیشه ای مانند ضربه زدن با دست یا تکان دادن ها و یا چرخاندن ها با محوریت بدن خود و یا اشیاء.
• عدم تقلید از دیگران وعدم انجام بازی های وانمودی یا کپی کردن رفتار بزرگسالان یا دیگران در بازی ها و متفاوت بازی کردن نسبت به دیگر کودکان.برای نمونه، به طور نمایشی قاشقی را به دهان ببرند ویا یک فنجان را برای خوردن چایی به دهان ببرند . تمایل به تنهایی بازی کردن و تقلید کم از دیگران(کودکان تا 13 ماهگی مقدماتی از تقلید از محیط پیرامون که نشانه های موفق یادگیری در انها است را نشان می دهند. انها یادمی گیرند که در دنیایی ساختگی و دربازی تظاهر و وانمود کنند. روی خرس خود را با پتو می پوشانند به او دارو می دهندو یا نمایشی اشپزی می کنند).

• نشان ندادن علایق به دیگران و عدم توانایی در اینکه به شما بفهمانند با ژست ها یا صدا ها یا حرکات چیزی را دوست دارند یا ندارند. به صورتی که والدین ممکن است ندانند کودکشان به چه چیزی علاقه مند است .نوزادان تا این سن( 12 تا 14 ماهگی) علایق خود را به والدین نشان می دهند به این صورت که به انچه علاقه دارند اشاره می کنند ویا نام انها را بیان می کنند. اگر کودکتان این کار را انجام نداد این میتواند یک پرچم قرمز باشد در تشخیص اتیسم(کودکان به طور تقریبی از 9 تا16 ماهگی از حرکات و صداها استفاده می کنند تا به شما اطلاع دهند که چه می خواهند یا نمی خواهند )
• عدم نگاه کردن به جایی که والدین به ان اشاره می کنند و در عوض نگاه کردن به دست در حال اشاره والدین(توجه مشترک).
• عدم استفاده از دستها به عنوان ابزار(کودکان از 9 تا 16 ماهگی یاد می گیرند که از دستان خود به عنوان ابزاری در محیط پیرامون استفاده کنند مانند گرفتن ،دادن،تکان دادن، فشار دادن، اشاره کردن، چنگ زدن و….اما کودک دارای اتیسم در استفاده به موقع از دستهای خود دچار محدودیتهایی است و ممکن است از دستان بزرگسالان برای کارهای خود استفاده کند به جای انکه خود از مهارتهای دست ورزی استفاده کند).
• بیشتر به اشیاء علاقه مند است تا به افراد.
• حرکات غیر معمول با انگشتان یا با دستها و یا بدن نشان دادن.
• علاقه فراوان به اشیاء یا فعالیتهایی خاص به صورتی که کودک اصلا نتواند تمرکز خود را از یک شی به شی دیگر منتقل کند و یا فعالیتی را پایان و فعالیتی دیگر را اغاز کند. این رفتار کودک به مرور منجر به این می گردد که مهارتهایی را نیز که پیش از این بدست اورده مانند بازی با بلوکها یا یادگیری اشکال و اعدادرا نیز ازدست بدهد.در این مورد میتوان به وابستگی شدید به اشیایی که برای سن انها معمول نیست هم اشاره نمود (کودکان به طور عادی به راحتی می توانند توجه و تمرکز خود را بین اشیا و افراد جابجا کنند )
• واکنشهای غیر معمول نسبت به صداها ،بو ها ،بافتها و نور(واکنش های حسی نا متعارف)
• تمایل به تجربیات حسی غیر معمول(برای نمونه لیسیدن بلوک های خانه سازی یا مالیدن دست خود به بافتی خاص بطور مکرر)
• در هنگام پریشانی و گریه دیگران در ارام کردنشان نا موفق هستند(برای نمونه اگر مادر او را به اغوش بگیرد باز هم گریه می کند)

نکته:در حدود 25 تا 30 درصد کودکان دارای اتیسم تا 18 ماهگی مهارتهای زبانی را تجربه می کنند اما پس از این شروع به از دست دادن ان می کنند .برخی دیگر از این کودکان نیز بازی یا مهارتهای اجتماعی که تا کنون برای انها شکل گرفته و در انها دیده شده است را از دست می دهند.

علائم و نشانه های اتیسم(اوتیسم) در کودک خرد سال بین 2 تا 5 سال

• عدم بیان احساسات و عواطف و یا نمایش این عواطف به شکلی کاملا محدود.
• وجود مشکلاتی در تفسیر احساسات دیگران.
• به نظر نمی رسد وابستگی به والدین خود داشته باشند.
• عدم علاقه به بازی با دیگر کودکان و یا ورود به بازی های اجتماعی.
• علاقه به بازی با اسباب بازی یا شی خاص.
• تکرار کلمات یا جملات دیگران
• تکرار کلمات خود برای بارها و بارها.
• عدم جمله سازی(تا4 سالگی).
• استفاده از ضمایر به شکل اشتباه برای نمونه بجای گفتن من می گوید “تو اب می خوای”.
• عدم توانایی در درست پاسخ دادن به سوالات. سوالات پرسیده شده را با تکرار همان پرسش پاسخ می دهند.
• عدم استفاده از زبان بدن (تا3 سالگی)
• عدم استفاده از بازی های وانمودی (برای نمونه نشان دهد که مادر است و دارد به عروسک خود غذا می دهد) (تا3سالگی)
• استفاده غیر معمول از اسباب بازی ها برای نمونه ردیف کردن انها به دنبال هم و یا چرخاندن چرخ ماشین به جای استفاده از خود ماشین. یا دوست داشتن قسمتهای خاصی از اسباب بازی ها و بازی کردن تنها با ان قسمت خاص برای مثال همان چرخ ماشین یا ماشه تفنگ.(تا 3 سالگی)
• توجه کوتاه مدت و بیش فعال بودن(تا3 سالگی)
• عدم وجود احساس خطر و رفتار پر خطر داشتن (تا 3 سالگی)
• در هر بار بازی با اسباب بازی ها به شکل یکسان به مانند قبل بازی می کند بدون هیچ تغییری.(تا3 سالگی)
• استفاده از زبان و اصطلاحات رسمی به جای زبان عامیانه.
• عدم رشد مهارهای کلامی و زبانی به میزان مورد انتظار.
• مشکلاتی در اموزش دستشویی رفتن.
• داشتن بدخلقی و افت شدید موود.
• مشاهده رفتار پرخاشگرانه جسمی.
• وجود محدودیت ها و عدم انعطاف حرکتی به شکلی که احساس می شود مانند یک ربات عمل می کنند.
• وجود رفتار های چالش برانگیز مانند هرزه خواری یا خود ازاری.
• وجود رفتار های تکراری و حرکت های کلیشه ای مانند بال بال زدن دور خود چرخیدن یا تکان دادن دستها .
• عدم توانایی تفسیر انچه دیگران فکر می کنند و عدم متوجه شدن نشانه های اجتماعی و قابل مشاهده ان. برای نمونه بیشتراین کودکان نمی توانند تفاوت بین تفکر یک بزرگسال که به انها می گوید بیا اینجا در حالی که خوشحال است و می خندد را با یک بزرگسال که می گوید بیا اینجا اما عصبانی و اخمو است را متوجه شوند چراکه این برای انها گیج کننده است و نمی توانند علت پشت این رفتار را متوجه شوند.
• صحبت کردن با صدا و لحن غیر عادی(برای نمونه هر جمله را طوری تمام می کنند که انگار سوالی پرسیده اند)
• به صورت نادرست از کلمات در جملات خود استفاده می کنند(خطاهای دستور زبانی یا گرامری دارند)
• عدم توانایی در نشان دادن محبت خود.این کودکان ممکن است نزدیکان خود را دوست داشته باشند اما نمی دانند که چگونه می توان این دوست داشتن را نشان و گسترش داد.
• قوانین فعالیتهای نوبتی را رعایت نمی کنند و متاسفانه به همین خاطر ممکن است دیگر کودکان انها را در بازی های خودکنار بزنند.

نکته: اکولالیا بخشی طبیعی از روند رشد کلامی کودکان است و عموما در حدود 3 سالگی از بین می رود در حالی که این علامت در کودک دارای اتیسم با بزرگتر شدن هم ادامه می یابد

علائم و نشانه های اتیسم(اوتیسم) در کودکان بزرگتر و نوجوان

اگرچه می توان اختلال اتیسم را تا سن دو سالگی با قطعیت تشخیص داد اما بسیاری از کودکان تا سنین مدرسه تشخیص دریافت نمی کنند به خصوص کودکانی که دارای اتیسم عملکرد بالا یا اتیسم خفیف هستند.پس کودکانی که در این سن تشخیص اتیسم را دریافت می کنند یا دارای اتیسم خفیف هستند و یا به اشتباه در گذشته تشخیص دریافت ننموده اند یا به اشتباه با اختلالی دیگر تشخیص داده شده اند که ممکن است همراه با اتیسم رخ دهد.

• وجود علایق وسواسی به شی یا موضوعاتی خاص
• درگیر بودن با طیف وسیعی از رفتار های تکراری مانند شکستن قولنج دست ،تکان دادن دست،چرخیدن
• عدم تماس چشمی
• وجود مشکلاتی در تعامل اجتماعی
• عدم درک احساسات دیگران و یا احساس خود به دیگران
• ترجیح بر تنها بودن
• خودداری کردن از تماس جسمی با دیگران
• داشتن الگوهای خواب غیر معمول
• استفاده از کلامی رسمی در ارتباط با دیگران بجای گفتاری عامیانه.
• تاکید بر روالها و اصول در زندگی.
• ترجیح دادن برخی لباسها ،غذا ها و اشیاء خاص بر دیگری.
• عدم مطابقت حالات هیجانی چهره انها با انچیزی که بیان می کنند( برای نمونه ممکن است مطلب ناراحت کننده را با شادی و لبخند بیان کنند).

اما کودکانی که در این مقطع سنی هستند و دارای علائم شدیدتر اتیسم هستند و عملکرد پایین محسوب می گردند این علائم را نشان می دهند:

• به هیچ وجه از گفتار استفاده نمی کنند.
• از تغییرات روز مره بسیار مضطرب می گردند.
• نمایش رفتار چالش برانگیز شدید مانند کوبیدن سر به دیوار یا پرخاشگری.
• در زندگی روزمره خود مانند حمام کردن و لباس پوشیدن هم به کمک احتیاج پیدا می کند.
• در گیر بودن با رفتار های تکراری و حرکت های کلیشه ای با مدت زمان و شدت بیشتر.
• تاکید بر قوانین و روالها در زندگی.
• ترجیح و تاکید سفت و سخت بر روی برخی غذاها ،لباسها و یا اشیاءخاص.

نکته:در حدود 40 تا 50 درصد از کودکان دارای اختلال طیف اتیسم مهارتهای کلامی را به دست نمی اورند و به دست اوردن این مهارت نیز تا بعد از پنج سالگی بسیار بسیار نادر است. بنابراین بخش قابل توجهی از کودکان دارای اتیسم در نوجوانی و بزرگسالی به کودکانی بدون کلام تبدیل می شوند.

علائم و نشانه های اتیسم(اوتیسم) در بزرگسالان

همانطور که گفته شد اختلال طیف اتیسم اختلالی مادام العمر است و برخی از افراد مبتلا به اتیسم تا زمان بزرگسالی اتیسم در انها تشخیص داده نمی شود و این می تواند به این خاطر باشد که انها در محدوده ای دیگر از اختلالات قرار گرفته اند و علائم شدیدتری در ان طیف از خود نشان می دهند مانند اختلال وسواس فکری و یا اینکه به میزان بسیار بسیار پایینی علائم را از خود نشان می دهند که ممکن است نتوان انها را پیشتر از این دارای اتیسم تشخیص داد اما با تغییر شرایط ممکن است این علائم برجسته تر گردند برای نمونه ازدواج یا شاغل شدن و یا تغییر شغل دادن می تواند در برجسته تر شدن علائم کمک کننده باشد.ممکن است پسری نجیب و کم حرف و سر به زیر و بسیار ساده و دل پاک در خانواده قلمداد گردد اما با ازدواج این پسر همسر او متوجه برخی مشکلات می گردد که با تفسیر خانواده پسرمتفاوت است.

علائم اتیسم در فرد بزرگسال دارای اتیسم عملکرد بالا یا خفیف

• در تعامل اجتماعی دچار مشکل است.
• از برقراری تماس چشمی خود داری می کند.
• حرکات غیر کلامی درصورت و یا بدن خود دارد مانند اخم کردن های پیاپی یا قرار دادن انگشتها در وضعیت های خاص.
• عدم درک معانی در تغییر در صدا و لحن گفتار.برای نمونه طعنه را درک نمی کندو متوجه مسخره شدن نمی گردد .
• بر اساس روال و روتین های زندگی ارامش دارد. بیدار شدن راس ساعتی مشخص و سوار قطار مترو شدن در ساعتی معین. در غیر اینصورت فرد اضطراب را تجربه می کند.
• از تغییر امور روزمره ناراحت می شود (برای نمونه اگر حتی همکارش نیز در اداره میز خود را جابجا کند ) .
• حساسیت بیش از حد به بو ها ،صداها و یا نورها.
• وجود رفتارهای تکراری خاص و حرکتهای کلیشه ای مانند نوع خاصی از تکان دادن دست. برای نمونه تکان دادن دست به صورت چپ و راستی.هرچند که ممکن است همان حرکت تکان دادن دست به صورت بالا به پایین هم در او دیده شود.
• وجود علایقی محدود.
• داشتن حافظه ای بسیار خوب.

علائم در فرد بزرگسال دارای اتیسم سطح دو و سه یا عملکرد پایین:

• هرگز به شکل کلامی ارتباط برقرار نمی کند یا مهارت کلامی محدودی دارد.
• برای زندگی روزمره مانند حمام کردن و لباس پوشیدن به کمک نیاز دارد.
• درگیر رفتارهای تکراری بودن مانند تکان دادن دست.
• اصرار بر قوانین یا روتین ها.
• مضطرب شدن در صورت تغییر در امور روزمره( اضطراب در این افراد خود را به اشکال مختلفی چون:تحریک پذیری،بدخلقی،بیخوابی،تپش قلب،سردرد، سرگیجه افسردگی،افکار منفی نشان می دهد)

نشانه های اتیسم(اوتیسم) در دختران

نسبت پسران به دختران دارای اختلال طیف اتیسم 4 به 1 است و با این حال شواهدی وجود دارد که نشان می دهد اتیسم در دختران به درستی تشخیص داده نمی شود بویژه در دختران دارای عملکرد بالا. این امر میتواند دلایل زیادی داشته باشد از جمله اینکه دختران نسبت به پسران تعاملات اجتماعی بهتری برقرار می کنند و می توانند مشکلات خود را راحت تر حل کنند.از طرفی نیز نظریه هایی که در مورد بروز اختلال در مردان مانند مغز مردانه نامتعادل بوجود امده می تواند بر روی ارزیابی و تشخیص اتیسم در دختران تاثیر گذار باشد.

تفاوت علائم یک دختر دارای اتیسم با یک پسر دارای اتیسم:

• درک بهتر احساسات نسبت به پسران اما باز هم با ان دچار مشکلاتی هستند.
• ممکن است بتوانند دوست یابی کنند اما نمی توانند دوستی پایداری داشته باشند.
• تمرکز شدید بر موضوعات خاص با این تفاوت که پسران ممکن است بر روی اشیاء یا اتومبیل ها متمرکز باشند اما دختران بر روی افراد مشهور یا حیوانات.
• رفتار های تکراری و حرکات کلیشه ای کمتر از پسران یا حتی متفاوت از پسران داشته باشند.
• درگیر بودن با روالهایی که ممکن است برای دختران به عنوان رفتار هنجار قلمداد شود برای مثال تمیز نگه داشتن اتاق خود یا الزام بر مرتب بودن خانه.
• اما در دختران مبتلا به اتیسم میزان اضطراب، افسردگی و اختلال در خوردن بیشتر است.

علائم و نشانه های اتیسم(اوتیسم) بر اساس حیطه ها

مهارت‌های زبانی

شاید برخی از علائم و نشانه های اختلال اتیسم(اوتیسم)را بتوان در محدود سنی 18 تا 24ماهگی دید ولی در محدوده سنی 24ماهگی تا 6سالگی می‌توان علائم جدی این اختلال را به‌وضوح مشاهده نمود.در محدوده سنی اول، پزشک ممکن است سوالاتی از والدین در مورد فرایند پیشرفت کودک بپرسد و از طرفی برخی از معیارهای رشد را بررسی نماید. موسسه ملی رشد و سلامت کودک در آمریکا به‌طور خلاصه 5 فاکتور را جهت بررسی ارائه می‌کند:

• آیا کودک تا 12ماهگی غان و غون و به‌اصطلاح آوای کبوتری داشته است؟
• آیا کودک تا قبل از 12ماهگی حرکات اشاره (مانند نشانه رفتن، دست تکان دادن و چنگ زدن)داشته است؟
• آیا کودک تا قبل از 16ماهگی تک واژه داشته است؟
• آیا کودک تا 24ماهگی جملات 2کلمه‌ای داشته است؟
• آیا کودک هیچ‌گونه کلام یا مهارت اجتماعی در هر مقطع سنی داشته است؟

هیچ‌کدام از موارد فوق نشانه قطعی برای برچسب زدن یا تشخیص قطعی اختلال اتیسم نیست ولی درصورتی‌که کودکی این علائم را از خود نشان می‌دهد می‌بایستی توسط متخصصین این امر مورد بررسی دقیق‌تر قرار گیرد. در مواردي از كودكان اُتيستيك، در آغاز وور وور يا غان و غون را نيز دارند اما پس از مدتي همان نيز قطع مي‌شود و يكسري ديگر از اين كودكان ممكن است تاخیر در رشد زبان و گفتار آنها تا سنين 5 تا 9سالگي هم وجود داشته باشد.
شكست و ناتواني كودك در رشد زباني و گفتار ، اولين نشانه‌ اختلال طیف اتیسم برای والدین است كه آنها را مجبور به جستجو براي كمك گرفتن از متخصصين مي‌كند. آسيب‌هاي زباني و يا ارتباطي بيشتر بر مهارت‌هاي شفاهي و غيرشفاهي تاثير مي‌گذارد. دامنه آسيب ارتباطي ممكن است كه از فقدان كامل گفتار شفاهي تا يك دامنه گفتاري كاملاً انفرادي و شخصي متفاوت باشد. حتي اگر يك كودك دستور زبان، گفتار و صحبتش به‌طور صحيح رشد يافته باشد، او ممكن است قادر نباشد يك مكالمه درست و صحيح را شروع، ادامه و پايان دهد. درك زباني در اين كودكان اغلب با تاخير همراه است و بيشتر اين كودكان حتي قادر نيستند متناسب با سن خود يك سوال بسيار ساده و روشن را پاسخ دهند. كودكان اُتيستيك همچنين بر ارتباط زباني تسلط پيدا نمي‌كنند و به‌سختی قادرند كه از ايماء و اشاره در مكالمات خود استفاده كنند و يا شوخي را درك كنند و يا مفاهيم ضمني و استعارات را در مكالمات خود به‌كار برند.این علائم را می توان در انواع سطوح اختلالات طیف اتیسم مشاهده نمود.

مهارت‌هاي اجتماعي

يكي از علائم و نشانه های واضح اتیسم تعامل اجتماعي است و اين قضيه تا بزرگسالي پايدار مي‌ماند. این کودکان از ماه‌های 8ام تا 10ام به‌بعد ممکن است واکنشی به نام خود نداشته باشند و تعاملات چهره‌ای و ارتباط چشمی کمتری از خود نشان دهند و ممکن است از لمس شدن بیزار باشند. در دوران ابتدایی کودکی ممکن است تمایلی به بازی کردن از خود نشان ندهند و یا تلاش در بازی‌های انفرادی داشته باشند. بيشتر كودكان اُتيستيك به نظر مي‌رسد كه مشكلات يادگيري زيادي براي داد و ستد و ارتباط دارند. يك كودك اُتيستيك ممكن است كه مهربان و يا گرم باشد ولي نمي‌توان از آن‌ها انتظار پاسخ‌دهي و تعاملات طبيعي متناسب با سطح سني خودشان را داشته باشيم. كودك اُتيستيك به نظر مي‌رسد كه فاقد توانايي ارتباط با ديگران است و فعاليت‌هاي منفرد و تكي را ترجيح مي‌دهد. كودكان مبتلا به اتیسم خفيف ممكن است داراي توانايي تعامل اجتماعي با ديگران باشند ولي تعاملات آن‌ها در مقابل احساسات و نيازهاي ديگران فاقد گرمي و احساس است. كودكان اُتيستيك كه دچار شرايط شديدتر در اين اختلال هستند ممكن است سراسر گوشه‌گير باشند و ارتباطي محدود و مكانيكي با ديگران داشته باشند. البته در مواردي ممكن است مشاهده شود كه اين كودكان وابستگي شديدي به يكي از والدين خود دارند.

همان‌خواهي

كودكان مبتلا به اتیسم اغلب در انعطاف‌پذيري در مقابل تغييرات و دگرگوني‌ها در زندگي روزانه مشكل دارند. همان‌خواهي و يا در مواردي مقاومت و يا رفتارهاي كليشه‌اي و تكراري اين كودكان رابطه‌اي تنگاتنگ با ديگر علائم اين اختلال دارد. همان‌خواهی را می‌توان در حیطه‌های گوناگون ازجمله همان‌خواهی مکانی (فقط مکانی خاص را دوست دارند)، خوراکی (فقط غذایی خاص را دوست دارند)، شکلی (فقط شکل خاصی از اشیاء را دوست دارند)، رفتاری (آداب خاص غذا خوردن، حمام رفتن، لباس پوشیدن و…) مشاهده کرد.برای درک بهتر در این مورد مطالعه مقاله نظریه های اتیسم-همدلی و سیستم سازی را به شما پیشنهاد می کنیم.

حواس

مغز کودکان مبتلا به اتیسم قادر نيست كه همه حس‌ها و دروندادهاي اطلاعاتي را هماهنگ و يكپارچه كند و به‌همين‌خاطر دچار اشتباه و سردرگمي(یا اختلال درپردازش حسی) مي‌شود. ازطرفي اين كودكان ممكن است بعضي از حواس فرديشان كه بيش‌ازحد گسترش يافته مشكل پيدا كند و دچار افزايش درونداد اطلاعاتي در مورد يكي از حواسشان مانند بينايي و لامسه شوند و در افراد ديگر ممكن است اطلاعات دچار تقليل و كاهش غيرعادي شود مانند حس شنوايي به‌صورتي كه ممكن است تحريك از طريق اين حواس به خاموشي بينجامد. اما لازم به ذكر است كه كانال‌هاي حسي اين كودكان اطلاعات لازم و رسيده از محيط را به مغز آن‌ها منتقل مي‌كند و مغز در مورد فعاليت‌هاي حسي مانند يك دربان عمل مي‌كند يعني به بعضي از اطلاعات اجازه ورود مي‌دهد ولي برخي ديگر را فیلتر مي‌كند و يا حتي ممكن است اطلاعات وارده از انبوه محركات را در خود طبقه‌بندي كند به اين معني كه مغز فرد مبتلا به اتیسم نمي‌تواند بين اطلاعات مربوط و نامربوط فرق بگذارد و بر برخي از اطلاعات يا محركات مهم‌تر تمركز كند.

كودكان اُتيستيك اغلب در 3 سيستم مختلف دچار مشكلات يكپارچگي حواس‌اند:

لامسه

پوست ما با عصبي كه پيام‌ها را براي مغز مي‌فرستد پيوند دارد. به‌صورتي‌كه مي‌فهميم كه چه چيزي را داريم لمس مي‌كنيم. ما مي‌دانيم كه درچه‌صورتي احساس سرما، گرما و يا خارش مي‌كنيم و در نتيجه مي‌دانيم كه چگونه به آن احساس پاسخ دهيم. براي مثال ما خودمان را از بخاري داغ عقب مي‌كشيم و يا وقتي كه احساس سرما مي‌كنيم لباس گرم مي پوشيم. ولي آيا كودكي كه دچار مشكلات يكپارچگي حواس است نيز ممكن است خود را از بخاري عقب بكشد (و يا نه تازه همين احساس گرما كودك را به‌سمت بخاري داغ و لمس كردن آن مي‌كشاند)؟و يا وقتي كه او را نوازش مي‌كنند(لمس اجتماعی)او احساس يك ضربه سخت به بدن خود مي‌كند و يا اينكه پاي برهنه در تابستان سوزان روي سنگفرش‌ها راه مي‌رود چون كه نمي‌تواند به اين گرماي سوزان واكنشي نشان دهد (و يا اينكه اين بيش‌تحريكي تازه او را مقهور خود مي‌كند)؟

ادراك فضايي وضعيت و يا موقعيت مكاني بدن

اين سيستم حركات بدن را كنترل مي‌كند و به ما اجازه مي‌دهد بفهميم كدام قسمت از بدن ما در ارتباط با محيط در چه وضعيتي قرار دارد. اين سيستم به ما اين اجازه را مي‌دهد كه به‌صورت انعطاف‌پذير حركت كنيم و احساس كنيم كه در چه موقعيتي هستيم و چه تغيیراتي مي‌توانيم به وضعيت بدن خود دهيم. يك شخص مبتلا به طیف اتیسم كه در اين زمينه مشكل دارد ممكن است دريافت‌هاي حسي داشته باشد كه نتواند علائم آن‌ها را بخواند و درك كند و همچنين رفتارهاي او ممكن است پر جست و خيز و بي‌هدف به‌نظر برسد و يا اينكه او متوجه نشود كه به حريم ديگران تجاوز كرده است زيرا ادراك روشن و واضحي نسبت به چگونگي وضعيت بدنش ندارد. قطعا همه ما به‌عنوان كساني كه با اين كودكان در ارتباطيم تابه‌حال اينگونه رفتارها را از اين كودكان ديده‌ايم و شايد بتوان يكي از دلايل رفتارهاي پرخطر كودكان مبتلا به اتیسم را اين مورد بدانيم كه اين كودكان تصوير روشني درمورد وضعيت بدن خود ندارند. اين اختلال را مي‌توان از راه تقليد حركات در اين كودكان بررسي كرد و مشاهده نمود اين كودكان كمتر قادرند از حركات دنباله‌دار ما كه مانند رقص باله است پيروي و تقليد كنند.برای اگاهی بیشتر در زمینه اختلال طیف اتیسم مطالعه مقاله درمان اختلال طیف اتیسم و تاریخچه ان را پیشنهاد می کنیم.

تعادل دهليزي

ما انسان‌ها يك احساس تعادل داريم كه از گوش مياني ما سرچشمه مي‌گيرد. اين تعادل دهليزي نقطه ثقلي براي بدن و حركات بدن مااست. وقتي كه اين سيستم سالم است كودك ما مي‌تواند احساس تعادل كند و شروع به حركت و اشغال و ادراك فضاي اطراف خود نماید. براي مثال ما مي‌توانيم از شيب دامنه يك كوه پايين بيايیم بدون اينكه احساس خطري در مورد اين سراشيبي ناهموار كه تعادل ما را برهم مي‌زند داشته باشيم زيرا مجاري دهليزي ما به‌خوبي كار خود را انجام مي‌دهند و به ما براي حركت در اين سطح مورب نقطه ثقلي ارائه مي‌كند تا با اتكا به آن و هماهنگي انداممان و ادراك و تصويري كه در ذهن خود از موقعيت بدن خود داريم از اين سراشيبي پايين بياييم ولي اگر كودك اُتيستيكي در موقعيت سراشيبي دامنه يك كوه باشد مشاهده همين سراشيبي مي‌تواند براي او وحشتناك و دلهره‌آور باشد و از طرف ديگر او در هر گام احساس عدم تعادل مي‌كند و نمي‌تواند نقطه ثقلي براي بدن خود بيابد و به همين خاطر تلاش مي‌كند كه به اطرافيان خود چنگ بزند تا بتواند از نقطه ثقل آنان استفاده كند و در حقيقت به آنان آويزان مي‌شود.
اين كودكان نقطه اتكاهاي زنده انساني را بر نقطه اتكاهاي غيرجاندار مانند شاخه از يك درخت يا قسمتي از يك صخره ترجيح مي‌دهند ولي درصورت حركت فرد ديگر دوباره نقطه ثقل خود را براي مدتي از دست مي‌دهد تا اينكه نسبت به اين حركت عادت كند. در مواردي عنوان شده است كه اين سيستم تعادل در اين كودكان به‌خوبي شكل نگرفته و مانند موارد قبلي (لامسه و ادراك فضايي بدن) دچار نقصان‌هاي شديدي است. چيزي كه اين گفته را تاييد مي‌كند اين است كه اين كودكان ممكن است مدت زمان زيادي را دور خود بچرخند ولي اصلاً احساس سرگيجه يا تهوع نكنند، به اين معني كه اين سيستم اُرگانيك به‌خوبي كار نمي‌كند و در مواقع زيادي ما مشاهده مي‌كنيم كه اين كودكان از جايي مانند ميله‌هاي كناري دستگاه پارالل معلق و آويزان هستند و حتي به نظر مي‌رسد كه اين كودكان به اين خاطر اكثر مواقع در حال تحريكات شديد تعادلي خود هستند كه مي‌خواهند اين سيستم را تحريك كنند.از دیگر علائم کودکان مبتلا به طیف اتیسم می‌توان به تحریکات حسی متفاوت، اختلالات خواب و خوراک، آشفتگی وضعیت عاطفی، رفتارهای خودآزاری و دیگرآزاری اشاره نمود.

رفتار های تکراری

تقریبا اکثر افراد داری اختلال طیف اتیسم در گیر با رفتار های تکراری و حرکتهای کلیشه ای هستند با این نمونه ها:

• بال بال زدن با دستان و با بازو ها.
• تکان خودن از یک طرف و به طرف دیگر رفتن.
• پریدن و جست وخیز کردن.
• خیرگی به نور ها.
• چرخیدن .
• مشاهده اشیاءمتحرک.
• کوبیدن سر به جایی دیگر یا با دست کوبیدن به سر.
• ایجاد صداهایی یکسان و تکراری.
• خراشیدن.

این رفتارهای ورودی حسی را به فرد داری اتیسم منتقل می کند که برای فرد جذاب است و فرد می خواهد انها را باز هم تکرار و تکرار کند اما دلایل فراوان دیگری نیز وجود دارد که فرد بخواهد با انها خود را تحرک کند به شرح زیر:

• فرد داری اوتیسم ان را لذت بخش می داند
• این رفتار چیزی است که می تواند بر روی آن متمرکز شود و از این راه اثر محرکهای جانبی را کاهش دهد.برای نمونه فرد برای کاهش اثر صدای نویز لامپ مهتابی به این رفتار دست می زند.
• برای کاهش اضطراب ناشی از محیط مورد استفاده است. برای نمونه فرد برای کاهش اضطراب ناشی از حضور در محیطی شلوغ به این رفتار دست می زند تا اضطراب ناشی از ان را کاهش دهد.

ترجیحات غذایی

برخی افراد دارای اتیسم ترجیحات شدید غذایی دارند برای نمونه پسر بچه ای به مرکز اردیبهشت مراجعه نمود که خوراک همیشگی او نان باگت و سس کچاپ بود و یا کودکی دیگر خوراک او هرچیزی بود که از سیب زمینی درست می شد و نه چیز دیگر.

• ترجیح طعم غذایی تنها در یک دسته برای نمونه یا شور یا شیرین یا ترش و یا حتی تلخ.
• امتناع یا انتخاب غذایی بر اساس بافت ،بو ،رنگ یا درجه حرارت.
• امتناع یا انتخاب غذاهای خوابانده شده در سس یا اب لیمو یا اب نمک.
• انتخاب خوراک بر اساس رنگ.
• اصرار بر خوردن همه نوع غذا با یک چاشنی (برای مثال خوردن خورشت با ماست کباب با ماست خوراک لوبیا با ماست سوپ با ماست).

رفتار های چالش برانگیز

افراد دارای اتیسم ممکن است رفتار هایی را انجام دهند که خود یا دیگران را در معرض خطر قرار دهد به صورتی که این رفتار معمول نبوده و از نظر اجتماعی نیز قابل قبول نیست.در حدود 50 درصد از کودکان و بزرگسالان دارای اتیسم با این رفتار های چالش برانگیز درگیراند که می تواند شامل موارد زیر باشد:

• کوبیدن سر خود به دیوار یا اشیاء.
• ضربه زدن به خود.
• انگشت فرو کردن در چشمان خودشان.
• کندن موهای خود.
• خراشیدن پوست خود.
• گازگرفتن خود.
• دفع مدفوع در هر مکانی.
• قشقرق برپا کردن
• هرزه خواری که شایع ترین اختلال خوردن در میان افراد دارای اتیسم است.

و رفتار پرخاشگرانه جسمی به شرح زیر:

• پرتاب اشیاء
• زدن و یا گاز گرفتن و یا پنجه کشیدن و یا کشیدن و کندن موهای دیگران.

مشکلات گوارشی

در حدود 70 درصد افراد داری اتیسم به نوعی دارای مشکلات گوارشی اند به شرح زیر:

• اسهال
• یبوست
• بیماری ریفلاکس معده
• گاستریت مزمن
• التهاب مخاط دوازدهه(اثنی عشر)

نکته: بسیاری از افراد دارای اتیسم مشکلاتی با عدم تحمل مواد غذایی دارند و نیازمند یک رژیم غذایی خاص باشند برای نمونه ؤزیمی که فاقد گلوتین یا کازئین یا مواد تراریخته و یا مصنوعی باشد

نشانگر های زیستی

از دیگر نشانه ها و علائم اختلال اوتیسم می توان به نشانه های زیستی در این کودکان اشاره نمود نشانه هایی که می تواند مبین و توضیح دهنده برخی نشانه های فیزیولوژیک در کودکان دارای اوتیسم باشد.از جمله این موارد می توان به ویتامین ها ،املاح معدنی و مشکلات متابولیک اشاره نمود.موسسه MIND تصریح می کند که در حدود 16 درصد از کودکان اوتیستیک دارای نشانه ها و علائم محرز متابولیک هستند. مطالعات زیادی در مورد مواد معدنی در کودکان دارای اوتیسم وجود دارد.یکی از این مطالعات نشان داده است که کودکان دارای اوتیسم و مادران آنها در مقایسه با کودکان دیگرلیتیم به نسبت کمتری دارند.مطالعات فراوانی نیز در امریکا و کانادا نشان داده اند که کودکان دارای اوتیسم به ترتیب 8 درصد و 16 درصد کم خون اند.در مطالعاتی دیگر نیز به دست امده که کودکان دارای اوتیسم کانادایی دارای سطوح پایین تری از گلوبول قرمزنسبت به دیگر کودکان هستند.مطالعات بر روی مس و روی نیز در کودکان بریتانیایی دارای اوتیسم نشان داد که این کودکان دارای سطح مشابهی با دیگر کودکان اند هرچند که در کودکان ترک این ترکیبات کمبود نشان می دهد و به احتمال فراوان به دلیل نوع تغذیه کودکان ایرانی انها نیز در این دو ترکیب دارای نقایصی اند.ویتامین ها مواد معدنی و اسید های امینه همگی برای سلامتی انسانها ضروری هستند.دردرجه اول به دلیل عملکرد مهم آنها به عنوان کوفاکتور های آزیمی برای واکنشهای بدن مانند انتقال دهنده های عصبی.فرضیه این است که افراد دارای اوتیسم دارای نشانه هایی زیستی در بدن خود هستند که می توان ان را در اکثر کودکان و افراد دارای اوتیسم مشاهده نمود.مطالعات فراوانی در مورد وضعیت تغذیه ای و متابولیکی کودکان دارای اوتیسم انجام گرفته است اما هرکدام از انها تنها به یک یا چند مورد از نشانگرهای زیستی متمرکز شده اند. سه مطالعه نشان داده است که کودکان دارای اوتیسم در متالاسیون(سم زدایی)کاهش گلوتاتیون و استرس اکسیداتیودچار اختلال هستند و همین مطالعات نشان داد که مکمل های همراه با متیلB12 و فولیک اسید و تری متیل گلیسین برای کاهش این نشانه ها مفید موثر است.در مطالعاتی در چین و رومانی مشخص گردیده است فرد دارای اوتیسم نقایصی در میزان فولیک اسید ،ویتامین B6،ویتامینA،ویتامینC،و روی و همچنین ویتامین D دارند.اما در مطالعه ای دیگر در اسلواکی مشاهده شده است که کودکان دارای اوتیسم به میزان قابل توجهی ویتامین C و بتا کاروتن دارند،ولی دارای کمبودهایی در ویتامین E و A دارند.

What is child labour

What is child labour

Child labour is a global issue that prevents children from fulfilling their potential. Child labour is a violation of children’s rights – the work can harm them mentally or physically, expose them to hazardous situations or stop them from going to school.

Not all work done by children is classed as child labour. There is not an issue when a child is working to progress their life skills without compromising their health, their well-being or their education. Often older children may do chores for their parents or small jobs to earn pocket money or gain work experience. This work prepares them for their adult working life.

But around the world, millions of children do work in child labour. They work in fields, in factories, down mines, as servants or maids, or selling goods in the street or at markets. Girls are more likely than boys to do domestic work, such as cleaning, making food and serving.

The work that children can be forced to do might also be illegal – such as working with drug gangs or in prostitution. Many children may get no money for the work they do but they will get food and a place to sleep. If they become sick or injured, most children will not get any money for missing work.

All these forms of child labour can prevent a child from going to school and limit their opportunity to fulfil their potential. Many child labourers never go to school or drop out.

Education is a proven strategy for reducing child labour. Lack of access to education keeps the cycle of exploitation, illiteracy and poverty going – limiting future options and forcing children to accept low-wage work as adults and to raise their own children in poverty. Children who have access to education can break the cycle of poverty at the root of child labour.

Child labour is not always illegal

In many countries children working under the age of 18 is illegal – but not in all. Families and employers often hide what they are doing because they worry they will be taken to court or sent to prison for having child labourers.

There are 46 countries who do not have laws to protect children under 18 from doing dangerous work.

How many child labourers are there?

The International Labour Organization said in 2017 that about 152 million children aged from five to 17 – 64 million girls and 88 million girls – are engaged in child labour.

Many of them never go to school or drop out of school because they are required to work to earn a living for their families or have to work to survive themselves. The ILO said 70% work in agriculture, 17% in the services sector and 12% in industry.

About 10 million children are regarded as being trapped in modern slavery.

Why do children work?

Poverty, discrimination and marginalisation are the main drivers of child labour. Children in poor circumstances work because work is seen as the best use of their time in contributing to the needs of the family and preparing them for the life they are expected to lead.

Poverty leads millions of children into paying jobs or – especially for young girls – domestic work that may even be unpaid but removes the burden of feeding and housing the child.

In emergency situations – during or after conflicts or natural disasters – families who have had to flee from their homes often have to use their children to earn money just to pay for food.

What countries have child labourers?

Nigeria, Pakistan and Afghanistan have the highest number of child labourers. They have also been affected for many years by wars and conflicts and have the highest numbers of children not at school.

Years of conflict in Syria has seen a dramatic increase in poverty among Syrian families and forced more children into the labour force, especially as refugees face restrictions to legal work from host country governments.

Child labourers doing hazardous jobs

At least 85 million children do very hazardous work – forced labour, trafficking and bonded labour.

Mining is one of the most dangerous jobs across the world but about one million children work in mines in appalling conditions that can lead to injury or death.

Children also work on building sites and in brick-making factories without proper health and safety rules. Children are at risk from machinery, chemicals, harsh working conditions and lots of other hazards.

Those who are forced to become soldiers or are slaves are treated very badly and suffer terrible physical and mental harm and abuse, as well as sexual exploitation. Child domestic workers are also at risk of sexual abuse and violence.

Child labour in emergencies

The most abusive forms of child labour become more widespread in conflict and emergency situations. Children, especially boys, are abducted and forcefully recruited as child soldiers or domestic servants for militant groups. Girls are forced into sex slavery as “wives” for militants, or pushed into prostitution or transactional sex as a means of survival.

در مورد کودکان کار بدونیم3

کودکان کار

کودکان کار به کودکان کارگری گفته می‌شود که به صورت مداوم و پایدار به خدمت گرفته می‌شوند که این امر آنها را در بیشتر اوقات از رفتن به مدرسه و تجربۀ دوران کودکی بی‎بهره می‌سازد و سلامت روحی و جسمی آنها را تهدید می‌کند. کار کودک نزد بسیاری از کشورها و سازمان‌های بین‌المللی فعالیتی استثماری تلقی می‌شود.

کار کودکان بسیار معمول است و می‌تواند شامل کار در کارخانه، معدن، روسپی‌گری، کشاورزی، کمک در کسب و کار والدین، داشتن کسب و کار شخصی (مانند فروش غذا) یا کارهای نامتعارف باشد. ناپذیرفتنی‌ترین شکل‌های کار کودکان استفاده نظامی از کودکان و تن‌فروشی کودکان است. موارد کم‌تر جنجالی و معمولاً قانونی (با بعضی محدودیت‌ها) شامل کار کشاورزی در ایام تعطیلی مدرسه (کار فصلی)، کسب و کار خارج از ساعات مدرسه و همچنین بازیگری یا آوازخوانی کودکان می‌باشد.

کار کودک در درجات مختلف در طول تاریخ وجود داشت اما با آغاز سوادآموزی همگانی و تغییراتی که در شرایط کار طی صنعتی شدن به وجود آمد و ظهور مفاهیم حقوق کارگر و حقوق کودکان مورد نقد و بحث عمومی قرار گرفت. کار کودکان همچنان در جاهایی که سن ترک مدرسه پایین است شیوع دارد.

بر اساس آمار سازمان جهانی کار (ILO)، سالانه ۲۵۰ میلیون کودک ۵ تا ۱۴ ساله در جهان محروم از کودکی می‌شوند. طبق این آمار ۱۲۰ میلیون‌نفر از آنها وارد بازار کار شده و مشغول به کار تمام‌وقت هستند. ۶۱ درصد این کودکان در آسیا، ۳۲درصد در آفریقا و ۷ درصد درآمریکای لاتین زندگی می‌کنند. قاچاق انسان از راه‌های عمده وارد کردن این کودکان به بازار است. به جز کارگری برده‌وار، روسپی‌گری و فروش اعضای بدن کودکان، از دیگر سرنوشت‌های کودکان قاچاق است

موضوع کودکان کار موضوع نسبتا پیچیده ای است و عوامل گوناگونی در آن اثر گذار هستند.از جمله :ساختار خانواده ، فقر ، تغییرات اقتصادی ناگهانی ناشی از جنگ و ... ( که منجر به مهاجرت به کشورهای همسایه برای کار با دستمزد بیشتر می شود) و هزینۀ تحصیل و نظام آموزشی نادرست

کودکان کار در شرایط بسیار نامطلوب از نظر تغذیه، بهداشت و انجام کارهای خطرناک و حاد به سر می برند. این کودکان می توانند به راحتی بازیچه دست بزهکاران حرفه ای اعم از سارقین یا باندهای توزیع مواد مخدر، عوامل ایجاد خانه های فسادو... قرار گیرند. و همچنین عدم بهره گیری از آموزش و تحصیل علم و فن، قدرت رقابت با سایر کودکان در ایجاد یک زندگی سالم را هر جه بیشتر از این کودکان سلب می کند.

کودکان خیابانی

کودک خیابانی کودک بی خانمانی است که دوره‌ای از زندگی خود را در خیابان سپری می‌کند. کودک خیابانی یک ناهنجاری اجتماعی است

کودک خیابانی بر اساس ماده یک پیمان نامه حقوق کودک، به افرادی اطلاق می‌شود که زیر ۱۸ سال می‌باشند، در خیابان زندگی و کار می‌کنند. خانواده ندارند و یا امکان دسترسی به خانواده برخی از آنها وجود ندارد و بازگشت آنها نیز به خانواده امکان دارد و خانواده نیز منتظر بازگشت آنها است و همینطور کودکانی که خانواده منتظر آنان نمی‌باشد.

عواملی مانند ناکامی خانوادگی، جنگ، فقر، حوادث و سوانح طبیعی یا انسانی، سوء استفاده توسط بزرگسالان، مهاجرت و خشونت از مهمترین عوامل کشانده شدن کودکان به خیابان‌ها هستند.

در مورد کودکان کار بدونیم2

موضوع کودکان کار موضوع نسبتاً پیچیده‌ای است و عوامل گوناگونی در آن اثرگذار هستند ولی با این حال سازمان جهانی کار در مقاله ای با عنوان «آینده ای بدون کار کودک» دلایل کار کودک را به سه دستهٔ کلی تقسیم نموده‌است

۱) دلایل بی واسطه: کمبود یا نداشتن پول یا غذا، افزایش قیمت کالاهای اساسی، مقروض بودن خانواده‌ها، شوک‌های خانوادگی همچون مرگ یا بیماری سرپرست خانواده، کمبود برداشت محصول، تقاضا برای کارگر ارزان در کارگاه‌های کوچک غیررسمی، عدم توازن کسب و کار، درآمد مزرعهٔ خانوادگی با هزینهٔ نیروی کار، نبود مدرسه یا وجود مدارسی با سطح کیفی پایین و ضعیف یا مواد درسی نامربوط (کودکان در طول دوره تحصیل برای خانوار فقط هزینه دارند، و زمانی این هزینه‌ها جبران می‌شود که بعد از اتمام تحصیلات مشغول به کار شوند. بعضی از خانوارهایی که در منطقه‌ای زندگی می‌کنند که در آن کیفیت آموزش پایین است به این مسئله فکر می‌کنند که به علت کیفیت پایین آموزش، فرزند آن‌ها در آینده توانایی رقابت با کودکان دیگر که در مدارس با کیفیت درس می‌خوانند را ندارد، در نتیجه امکان جبران هزینه‌های تحصیل کودک در آینده وجود ندارد. در نتیجه تحصیل کودک صرفاً اتلاف عمر کودک و منابع مالی خانوار است. در چنین شرایطی خانوار تصمیم می‌گیرد که کودک خود را به سر کار بفرستد)

۲) دلایل نهفته: از هم پاشیدگی خانواده‌های گسترده و سیستم‌های حمایت اجتماعی غیررسمی، والدین تحصیل نکردهٔ بیسواد یا کم سواد، نرخ باروری بالا، انتظارات فرهنگی از کودکان دربارهٔ کار و آموزش، دیدگاه‌های تبعیض آمیز براساس جنسیت (به عنوان مثال بعضی از فرهنگ‌ها اعتقاد دارند که پسر باید کار کند تا مرد شود، یا دختر نیازی به تحصیل ندارد چون باید زود ازدواج کند و در نتیجه به جای تحصیل در مدرسه کارهای خانه را انجام می‌دهد تا برای ازدواج آماده شود)، کاست (طبقه)، قومیت، ملیت، مذهب، نژاد، طرز تلقی از فقر، آرزو برای مصرف کالا و استانداردهای زندگی بهتر، احساس فشار کودکان از سوی خانواده‌هایشان و افراد فقیر از سوی ثروتمندان.

۳) دلایل ساختاری: کاهش درآمد ملی، نابرابری بین ملیت‌ها و مناطق مختلف و وضعیت نامطلوب تجارت کسب و کار، شوک‌های اجتماعی مانند جنگ، بحران‌های مالی و اقتصادی (توجه شود که شوک‌های منفی لزوماً منجر به افزایش کودک کار نمی‌گردند، و همچنین شوک‌های مثبت نیز لزوماً منجر به کاهش کودک کار نمی‌کردند)،] مهاجرت و ایدز، تعهدات سیاسی یا مالی ناکافی برای آموزش خدمات اساسی و حمایت اجتماعی (در کشورهای توسعه یافته که بازارهای مالی و اعتباری از نقص کمتری برخوردار هستند، خانوارهای نیازمند می‌توانند وام‌های بلند مدت دریافت کنند و با آن وام فرزندان خود را به مدرسه بفرستند به جای آنکه به علت نیاز مالی آن‌ها را به سر کار بفرستند. این وام در نهایت توسط خود فرزندان بعد از اتمام تحصیلات و ورود به بازار کار بازپرداخت می‌شود)، حکمرانی بد و ضعیف، محرومیت اجتماعی گروه‌های حاشیه ای، و کمبود قانون‌مندی یا عدم تقویت مؤثر آن (مجموعه علل ساختاری منجر به مهاجرت به کشورهای همسایه برای کار با دستمزد بیشتر می‌شود).

عوامل دیگر تأثیر گذار

• فقر: البته رابطه فقر و کار کودک به سادگی قابل تبیین نیست. مطالعات اخیر نشان می‌دهند که احتمال فرستادن کودکان به سر کار به جای مدرسه توسط خانوار با افزایش ثروت تولیدی خانوار، وقتی ثروت کم یا زیاد است، کاهش می‌یابد اما در میانه‌های ثروت این احتمال افزایش می‌یابد.[
• جهانی‌سازی و تجارت جهانی: عموماً گسترش تجارت جهانی می‌تواند منجر به افزایش کودک کار در کشورهای کمتر توسعه یافته شود. گسترش تجارت تقاضا برای کالاهایی که این کشورها تولید می‌کنند و در تولید آن مزیت نسبی دارند را افزایش می‌دهد. این کشورها عموماً کالاهایی را تولید می‌کنند که تولیدشان به تخصص و مهارت کمی نیاز دارد (مانند تولید محصولات کشاورزی، معدنی، فرش، صنایع دستی …). افزایش تقاضا برای این کالاها منجر به افزایش تولید آن‌ها می‌شود، و برای افزایش تولید کالا، تقاضا برای نیروی کار کم مهارت بالا می‌رود، در نتیجه تقاضا برای استفاده از کودکان در فرایند تولید بیشتر می‌گردد، زیرا کودکان ارزان‌ترین نیروی کار کم مهارت در دسترس هستند.
• 
• 
• 

در مورد کودکان کار بدونیم1

کودک کار به کودکی اطلاق می شود که به واسطه فقر، مشکلات اقتصادی ، فرهنگی یا توسط باند و مافیا به مدت طولانی ومستمر به کار گرفته می‌شود. کودکان کار معمولا در معرض آسیب های جسمی، روحی، روانی و اجتماعی قرار دارند. از تحصیل محروم هستند و به نیازهای کودکی آنان توجهی نمی شود. همچنین خطرات زیادی آن ها را تهدید می‌کند.

دنیایی که می‌توانست تنها به کمک‌های ساده‌ی کودکانه کودکان کار، در محیط امن خانواده محدود شود، از کودک کار، کارهای سختی طلب می‌کند که هرگز در تاب و توان دست‌های کودکانه‌شان نیست. کارهایی دشوار، با پرداخت‌هایی ناچیز، که در مقابل، کودکی‌شان را از آن‌ها می‌دزدد و به رشد جسمی و ذهنی آن‌ها، آسیب می‌رساند.

*********************************************************************************************************

محل کار بچه های کار کجاست؟

محل کار این کودکان، لزوماً در خیابان‌ نیست،

آن‌ها در باربری‌ها، خیاطی‌ها، آجرپزی‌ها، خانه‌ها، کار های زیر زمینی و مواردی از این دست، هم مجبور به کارند.

سرپرست کودکان کار چه کسانی هستند؟

برخلاف تصور عموم، که بیشتر کودکان کار و خیابان را فاقد خانواده و سرپناه و زیر نظر افرادی خاص می‌دانند،

طبق بررسی‌های آماری و میدانی،

حدود 90 درصد این کودکان کار، دارای خانواده‌‌اند و با آن‌ها زندگی می‌کنند.

خانواده‌هایی که درگیر آسیب‌های گوناگون اجتماعی، همچون حاشیه‌نشینی، فقر، بیکاری، مشکلات حاد معیشتی، اعتیاد، خشونت و تجاوز هستند.

خانواده‌هایی که عمدتا ناآگاه و ناتوان در انجام مسئولیت‌های سنگین پدری و مادری هستند.

خانواده‌هایی با فرهنگ‌هایی بیمار که گاه، دختران را در کودکی، مجبور به ازدواج با افرادی فاقد هرگونه صلاحیت می‌کند.

این قربانیانِ کودک‌همسری، جدا از تحمل تلخی‌ها و مشکلات بی‌شمار، هیچ مهارتی برای ایفای نقش همسری و مادری ندارند.

میراث خانواده‌هایی با جایگاه و شأن اجتماعی پایین و فاقد عزت نفس و احترام، که اغلب با تحقیر و توهین مواجه بوده‌اند، اغلب، انحراف و انزوا یا خشونت و طغیان خواهد بود. کودکان رشد‌یافته در چنین فضایی، در آینده، برداشته‌هایشان را با جامعه تقسیم خواهند کرد.

97 درصد پدران و مادران بچه های کار، حتی سواد خواندن و نوشتن ندارند.

حاصل بی سوادی و بی توجهی خانواده، طرد اجتماعی و محرومیت آن‌ها از بسیاری حقوق مدنی و آموزش‌هاست.

نیاموختن مهارت‌های زندگی، موجب می‌شود کودکان کار از عهده حل ساده‌ترین مسائل پیرامون خود بر نیایند و با کوچک‌ترین اتفاقات، درگیر خشونت‌هایی شوند که اغلب به ضرب و جرح و حتی قتل منجر می‌شود.

نیافتن فرصت کودکی، بزرگ‌ترین ظلم و غم‌انگیزترین اتفاقی است که برای کودکان کار رخ می‌دهد. کودکانی که بازی‌شان، پشت چراغ‌ قرمز، دویدن میان خودروها و اطراف کوره‌هاست.

حضور در محیط‌های ناسالم و انجام کارهای آسیب‌زا، مشکلاتی برای سلامت کودکان کار به همراه دارد که متاسفانه هزینه درمان و فرهنگ پیگیری آن را ندارند .

رایج ترین مشکل کودکان کار چیست؟

سوء تغذیه به عنوان رایج‌ترین مشکل بچه کار، جدی‌ترین عامل مخرب رشد ذهنی و جسمی اوست.

آرتروز، دیسک کمر و اختلالات رشد، آسیب‌هایی است که از همان کودکی گریبانگیر کودکانی می‌شود که بارکشی می‌کنند. عفونت‌های ریوی و مشکلات پوستی نیز خیلی زود به سراغ کودکان زباله‌گرد می‌آید.

گذر از دوره کودکی و نوجوانی و ورود به دنیای بزرگسالی، سرآغاز دور جدیدی از مشکلات این کودکان است؛ آن‌ها که هیچ آموزشی برای کسب درآمد، مدیریت زندگی و حضور اجتماعی ندیده‌اند، با انبوهی از مشکلات جدید روبرو خواهند بود.

مطالعات جرم‌شناسی نشان می‌دهد اغلبِ مجرمان و بزه‌کاران، کودکی پرآسیبی را پشت سر گذاشته‌اند.

Introducing the English book about orphaned children

The Orphan Collector

by Ellen Marie Wiseman

As the great-great-granddaughter of German and Italian immigrants who came to Philadelphia in the early 1900s, I was immediately intrigued by THE ORPHAN COLLECTOR. You mix that with the Spanish flu parallels to the current pandemic and this story morphed into something personal. Wiseman has crafted one of the most fascinating historical fiction novels that I’ve read in a while. While it was difficult with the current events, it was definitely worth the read. THE ORPHAN COLLECTOR follows thirteen-year-old German immigrant Pia as she navigates the streets of Philadelphia while the Spanish flu breaks out. Pia's father enlists in the U.S. Army and leaves Pia to gather supplies on her own. Here we meet Bernice, a young mother who lost her baby to the flu, who decides to tear families apart to turn the orphans and immigrants of the city into “true” Americans. When Pia wakes up at the St. Vincent’s Orphan Asylum, she’ll have to risk everything to get justice.

به‌عنوان نوه‌ی مهاجران آلمانی و ایتالیایی که در اوایل دهه 1900 به فیلادلفیا آمدند، بلافاصله مجذوب مجموعه‌دار یتیم شدم. شما آن را با آنفولانزای اسپانیایی به موازات بیماری همه گیر فعلی مخلوط می کنید و این داستان به چیزی شخصی تبدیل می شود. وایزمن یکی از جذاب‌ترین رمان‌های داستانی تاریخی را که در مدتی خوانده‌ام ساخته است. در حالی که با وقایع جاری دشوار بود، قطعا ارزش خواندن را داشت. مجموعه‌دار یتیم، پیا سیزده ساله مهاجر آلمانی را در حالی که در خیابان‌های فیلادلفیا در حال حرکت است، در حالی که آنفولانزای اسپانیایی شیوع پیدا می‌کند، دنبال می‌کند. پدر پیا در ارتش ایالات متحده نام نویسی می کند و پیا را ترک می کند تا خودش وسایل جمع آوری کند. در اینجا با برنیس، مادر جوانی آشنا می‌شویم که نوزادش را بر اثر آنفولانزا از دست داده است، که تصمیم می‌گیرد خانواده‌ها را از هم بپاشد تا یتیمان و مهاجران شهر را به آمریکایی‌های «واقعی» تبدیل کند. وقتی پیا در آسایشگاه یتیمان سنت وینسنت بیدار می شود، باید همه چیز را به خطر بیندازد تا عدالت را به دست آورد.

کودکان بی سرپرست 3فرزندخواندگی

فرزندخواندگی

در بیشتر کشور‌ها قوانینی در زمینه‌ی فرزندخواندگی وضع شده است تا زوجینی که به هر دلیل از داشتن فرزند محروم هستند بتوانند قانونا سرپرستی این کودکان را برعهده بگیرند تا هم این کودکان معصوم دارای پدر و مادر شوند و هم این زوجین لذتِ داشتن یک فرزند را تجربه کنند؛ اما همان‌طور که گفتیم در نظام حقوقی ایران فرزندخواندگی وجود ندارد و آنچه با این نام خوانده می‌شود همان سرپرستی از کودکان بی سرپرست است.

چه کسانی می‌توانند درخواست سرپرستی بدهند؟
مطابق با قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بدسرپرست اشخاص زیر می‌توانند سرپرستی کودکان مشمول این قانون را بر عهده بگیرند:
ولایت در لغت به معنای تسلط پیدا کردن است و در اصطلاح حقوقی قدرت و اختیاری است که برابر قانون به یک شخص صلاحیت‌دار برای اداره‌ی امور محجور واگذارشده است. ولایتی که به حکم قانون باشد ولایت قهری نامیده می‌شود و طبق قانون پدر و جد پدری بر اولاد تحت سرپرستی خود ولایت قهری دارند.

زن و شوهری که ۵ سال از تاریخ ازدواج آن‌ها گذشته باشد و از این ازدواج صاحب فرزند نشده باشند، مشروط بر اینکه حداقل یکی از آن‌ها بیش از ۳۰ سال سن داشته باشد.
زن و شوهر دارای فرزند مشروط بر اینکه حداقل یکی از آن‌ها بیش از ۳۰ سال سن داشته باشد.
دختران و زنان بدون شوهر درصورتی‌که حداقل ۳۰ سال سن داشته باشند، منحصرا حق سرپرستی دختران را خواهند داشت.

طبق قانون، اولویت در پذیرشِ سرپرستی کودکان به ترتیب با زن و شوهر فاقد فرزند، سپس با دختران و زنان بدون شوهر و فاقد فرزند، و درنهایت با زن و شوهر دارای فرزند است؛ و در مواردی که زن و شوهر درخواست‌کننده‌ی سرپرستی باشند، درخواست باید به‌طور مشترک توسط آن‌ها تنظیم و ارائه شود.

شرایط لازم برای اعطای سرپرستی
درخواست‌کنندگان سرپرستی طبق ماده‌ی ۶ قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بد سرپرست باید دارای شرایط زیر باشند:

۱. تقید به انجام واجبات و ترک محرمات
۲. عدم محکومیت جزائی مؤثر با رعایت موارد مقرر در قانون مجازات اسلامی
۳. تمکن مالی
۴. عدم حجر
۵. سلامت جسمی و روانی لازم و توانایی عملی برای نگهداری و تربیت کودکان و نوجوانان تحت سرپرستی
۶. نداشتن اعتیاد به مواد مخدر، مواد روان‌گردان و الکل
۷. صلاحیت اخلاقی
۸. عدم ابتلا به بیماری‌های واگیردار یا صعب‌العلاج

مطابق ماده‌ی ۱۴ قانون حمایت از کودکان بی سرپرست و بدسرپرست دادگاه در صورتی حکم سرپرستی صادر می‌کند که درخواست‌کننده‌ی سرپرستی بخشی از اموال یا حقوق خود را به کودک یا نوجوان تحت سرپرستی تملیک نماید (واگذار نماید). تشخیص نوع و میزان مال یا حقوق مزبور با دادگاه است.

در مواردی که دادگاه تشخیص بدهد اخذ تضمین عینی از درخواست‌کننده ممکن یا به مصلحت نیست و سرپرستی کودک یا نوجوان نیز ضرورت داشته باشد، دستور اخذ تعهد کتبی به تملیک بخشی از حقوق یا درآمدِ سرپرست در آینده را صادر و پس از قبول درخواست‌کننده و انجام دستور، حکم سرپرستی را صادر می‌کند؛ و درصورتی‌که دادگاه تشخیص دهد اعطای سرپرستی بدون اجرای مفاد این ماده به مصلحت کودک یا نوجوان است به صدور حکم سرپرستی اقدام می‌کند.

هم‌چنین درخواست‌کننده‌ی منحصر یا درخواست‌کنندگان سرپرستی باید متعهد شوند که تمام هزینه‌های مربوط به نگهداری و تربیت و تحصیل افراد تحت سرپرستی را تأمین کنند. این حکم حتی پس از فوت سرپرستِ منحصر یا سرپرستان نیز تا تعیین سرپرست جدید، برای کودک یا نوجوان جاری است.

به این منظور سرپرست منحصر یا سرپرستان موظف‌اند با نظر سازمان، خود را نزد یکی از شرکت‌های بیمه به نفع کودک یا نوجوان تحت سرپرستی بیمه‌ی عمر کنند و درصورتی که دادگاه تشخیص بدهد اعطای سرپرستی بدون اجرای مفاد این ماده به مصلحت کودک یا نوجوان است به صدور حکم سرپرستی اقدام می‌کند.

سپردن سرپرستیِ افرادِ موضوعِ این قانون در صورتی مجاز است که دارای یکی از شرایط زیر باشند:

الف. امکان شناختن هیچ‌یک از پدر، مادر و جد پدری آن‌ها وجود نداشته باشد
ب. افرادی که سرپرستی آن‌ها به‌موجب حکم مراجع صلاحیت‌دار به سازمان سپرده شده است و تا زمان دو سال از تاریخ سپردن آن‌ها به سازمان، پدر یا مادر و یا جد پدری و وصی منصوب از سوی، ولی قهری برای سرپرستی آنان مراجعه ننموده باشند
ج. هیچ‌یک از پدر، مادر و جد پدری آنان و وصی منصوب از سوی ولیِّ قهری، صلاحیت سرپرستی را نداشته باشند و به تشخیص دادگاه صالح این امر حتی با ضَمّ امین یا ناظر نیز حاصل نشود.

آثار صدور حکم سرپرستی
۱. پس از صدور حکم قطعی سرپرستی، مفاد حکم از سوی دادگاه به اداره‌ی ثبت احوال و سازمان بهزیستی مربوط ابلاغ می‌شود. اداره‌ی ثبت احوال مکلف است نام خانوادگی کودک یا نوجوان تحت سرپرستی و همچنین مفاد حکم سرپرستی را در اسناد سجلی و شناسنامه‌ی سرپرست یا زوجین سرپرست وارد کند.

۲. کودک یا نوجوان تحت سرپرستی می‌تواند بعد از رسیدن به سن هجده سالگی، صدور شناسنامه‌ی جدیدی را برای خود با درج نام والدین واقعی در صورت معلوم بودن، یا نام خانوادگی موردنظر وی در صورت معلوم نبودن نام والدین واقعی، از اداره‌ی ثبت احوال درخواست نماید.

۳. صدور گذرنامه و خروج کودک یا نوجوانِ تحت سرپرستی از کشور، منوط به موافقت سرپرستِ منحصر یا سرپرستان و دادستان است. دادستان پس از جلب نظر کارشناسی سازمان بهزیستی با رعایت مصلحت تصمیم‌گیری خواهد کرد.

کودکان بی سرپرست 2 شرایط گرفتن و نگهداری از کودکان از مراکز پرورشی

به طور طبیعی در هر جامعه تعدادی از کودکان فاقد سرپرست وجود دارند که گاها مصلحت اقتضا دارد شخصی سرپرستی آنان را به عهده گیرد . در قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بد سرپرست ، شرایط سرپرستی کودکان و نوجوانان تعیین شده است . اما کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بد سرپرستی که به فرزندخواندگی پذیرفته می شوند ، بایستی واجد شرایطی باشند که در این مقاله قصد داریم این شرایط را بررسی کنیم . بنابراین ، به بررسی شرایط کودکان تحت سرپرستی مطابق قانون خواهیم پرداخت .

شرایط کودکان تحت سرپرستی

در قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی سرپرست و بد سرپرست مصوب سال 1392 ، شرایطی برای کودکان تحت سرپرستی پیش بینی شده است که در این قسمت قصد داریم این شرایط را مورد بررسی قرار می دهیم . بر اساس ماده 8 این قانون سپردن سرپرستی افراد موضوع این قانون در صورتی مجاز است که دارای یکی از شرایط ذیل باشند :

الف ـ امکان شناخت هیچ یک از پدر ، مادر و جد پدری آنان وجود نداشته باشد .

ب ـ پدر ، مادر ، جد پدری و وصی منصوب ازسوی ولی قهری آنان در قید حیات نباشند .

ج ـ افرادی که سرپرستی آنان به موجب حکم مراجع صلاحیتدار به سازمان بهزیستی سپرده گردیده و تا زمان دو سال از تاریخ سپردن آنان به سازمان ، پدر یا مادر و یا جد پدری و وصی منصوب از سوی ولی قهری برای سرپرستی آنان مراجعه ننموده باشند .

د ـ هیچ یک از پدر ، مادر و جد پدری آنان و وصی منصوب از سوی ولی قهری صلاحیت سرپرستی را نداشته باشند و به تشخیص دادگاه صالح این امر حتی با ضم امین یا ناظر نیز حاصل نشود .

تبصره 1 - چنانچه پدر یا مادر یا جد پدری کودک یا نوجوان و وصی منصوب از سوی ولی قهری مراجعه کنند ، دادگاه در صورتی که آنان را واجد صلاحیت لازم تشخیص دهد و مفسده مهمی نیز کودک یا نوجوان را تهدید نکند ؛ با اخذ نظر سازمان با رعایت حق حضانت مادر و تقدم آن نسبت به استرداد کودک حکم صادر می کند .

تبصره 2 - در صورت وجود اقارب طبقه دوم و تقاضای هر یک از آنان و وجود شرایط ، سرپرستی به ایشان واگذار می شود و در صورت تعدد تقاضا و یکسانی شرایط متقاضیان ، سرپرست با قرعه انتخاب می گردد . در صورت نبود اقارب طبقه دوم بین اقارب طبقه سوم بدین نحو عمل می شود .

علاوه بر این ، به موجب ماده 9 قانون ، کلیه کودکان و نوجوانان نابالغ و نیز افراد بالغ زیر شانزده سال که به تشخیص دادگاه ، عدم رشد و یا نیاز آنان به سرپرستی احراز شود و واجد شرایط مذکور در ماده 8 این قانون باشند ، مشمول مفاد این قانون می گردند . برای دریافت اطلاعات بیشتر در مورد سرپرستی کودک کلیک کنید .

شرایط سرپرست کودک

در این قانون شرایطی برای اشخاصی که سرپرستی کودکان و نوجوانان را به عهده می گیرند نیز پیش بینی شده است . شرایط سرپرست کودک بر اساس این قانون عبارتند از :

الف ـ تقید به انجام واجبات و ترک محرمات

ب ـ عدم محکومیت جزایی مؤثر با رعایت موارد مقرر در قانون مجازات اسلامی

ج ـ تمکن مالی

د ـ عدم حجر

هـ ـ سلامت جسمی و روانی لازم و توانایی عملی برای نگهداری و تربیت کودکان و نوجوانان تحت سرپرستی

و ـ نداشتن اعتیاد به مواد مخدر، مواد روانگردان و الکل

ز ـ صلاحیت اخلاقی

ح ـ عدم ابتلا به بیماری های واگیر و یا صعب العلاج

ط ـ اعتقاد به یکی از ادیان مصرح در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران .

کودکان بی سرپرست1

دوستان عزیزم

خیلی کوتاه میگم

به فکر کودکان تنها که در پروشگا ه ها و جایی دیگه نگهداری می شوند باشید

اونا چشم به راه هستند.

• عوامل ایجاد کودکان بی سرپرست
• محل زندگی کودکان بی سرپرست
• حمایت از کودکان بی سرپرست
• مشکلات کودکان بی سرپرست
• نحوه صحیح برخورد با کودکان بی سرپرست و فرزندخوانده
• نحوه صحیح رفتار مربیان و معلمان با کودکان بی سرپرست
• وظایف کارکنان مدرسه در مقابل کودکان بی سرپرست

عوامل ایجاد کودکان بی سرپرست

• والدین تعداد زیادی از این کودکان در اثر بیماری زندگی خود را از دست می دهند.
• تعدادی از کودکان نیز پدر و یا مادر خود را در اثر سوانح رانندگی یا بلایای طبیعی ازدست می دهند.
• گاهی فرد با از دست دادن پدر و حضور ناپدری و با مرگ مادر و حضور نامادری حمایت مادر و یا پدر خود را از دست می دهد.
• گاهی نیز هر دو والدین مسئول شانه خالی می کنند و کودکان بی سرپرست روز به روز وضعیت سخت تری را تجربه می کنند.
• تعدادی از این کودکان نیز در اثر جدایی والدین و بی مسئولیتی آنان در شرایطی قرار می گیرند که از جانب خانواده حمایتی دریافت نمی کنند.
• یکی از دلایل عمده افزایش تعداد کودکان بی سرپرست فقر در خانواده و عدم توانایی خانواده در تامین نیازهای کودک است.
• مهم ترین دلیل زیاد شدن تعداد کودکان بی سرپرست ، عدم احساس مسئولیت در برابر کودکان می باشد.

محل زندگی کودکان بی سرپرست

زمانی که کودکان هیچ سرپرستی ندارند، مراکزی با عنوان مراکز شبانه روزی به کمک این عزیزان می آیند.شبانه روزی ها با نام های دیگری مانند : پرورشگاه، دارالایتام، شبه خانواده، کانون کودک و … نیز شناخته می شوند. همچنین شبانه روزی ها به تناسب رده سنی و جنسیت و… کودکان بی سرپرست تفکیک می شوند. پرستار کودک و نوزاد در منزل از مجموعه خدماتی است که می تواند در منزل شما اتفاق بیفتد. شرکت پارسیان مهرپرور با سابقه ترین شرکت خدمات پرستاری در منزل می باشد.

حمایت از کودکان بی سرپرست

در راستای حمایت از این افراد مهم ترین مسئله در درجه اول داشتن جایی برای زندگی می باشد.در مراحل بعدی حمایت های مالی مد نظر می باشد. در این میان کودکانی هم هستند که به دلیل جدایی پدر و مادرشان و یا مرگ یکی از والدین با خانواده زندگی می کنند.در بسیاری از این موارد زنان سرپرست خانوار به دلیل مشکلات اقتصادی، برای تامین مایحتاج زندگی کودکان ناتوان هستند.

مشکلات کودکان بی سرپرست

مشکلاتی که این کودکان به دلیل فقدان والدین با آن مواجه هستند عبارتند از :

• ترس
• افسردگی
• شب ادراری
• گریه های شبانه
• عدم اعتماد به نفس
• وابستگی دلهره آمیز
• وابستگی های پی درپی به اشخاص گوناگون
• توانایی ضعیف برای برقراری با محیط اجتماعی

• نحوه صحیح برخورد با کودکان بی سرپرست و فرزندخوانده

  زمانی که کودکی را به فرزند خواندگی خود در می آورید، اصول درست رفتاری را در پیش بگیرید.بعضی باورهای متداول در این زمینه وجود دارند که سبب آسیب به روح و روان فرزندتان می شود.این باورهای اشتباه را باید کنار بگذارید تا بتوانید به راحتی در کنار فرزندخوانده تان زندگی کنید.کودکان از نظر ظاهری امکان دارد مثل والدین تنی شان باشند.اما کاملا شبیه والدین تنی شان نمی شوند و عوامل تربیتی نقش مهمی در شکل گیری شخصیت آنها ایفا می کند.والدینی که کودکی را به فرزندخواندگی قبول می کنند، ممکن است به دلیل وضعیت خاص این کودکان دچار مشکل شوند.البته همهٔ والدین امکان دارد اشتباه کنند و این طبیعی می باشد. اما اگر شما میخواهید از شکل گیری و تشدید مشکلات رفتاری این کودکان پیشگیری کنید، مراقب اشتباهات زیر باشید:

  ۱) محبت افراطی که نهایتاً منجر به تربیت کودک لوس می شود که علت آن یکی از موارد زیر است :

• الف : بخاطر ترحم نسبت به وضعیت خاص این کودکان
• ب : بخاطر اینکه بعد سالها صاحب فرزند شدید

• ۲) رعایت نکردن مرز و حریم شخصی بخاطر نگرانی نسبت به احساس مسئولیت افراطی یا دلبستگی شدید به کودک

  ۳) پنهان کردن واقعیت فرزندخواندگی از کودک یا دیگران به خاطر ترس از عکس العمل های احتمالی یا ترس ازدست دادن کودک. بهتر است با کودک خود درباره ی فرزند خواندگی صحبت کنید. بیان حقیقت فرزند خواندگی، دشوارترین چالش والدین می باشد.

  سوال: در چه سنی باید این حقیقت را به کودک گفت؟

  بهتر است این مسئله را با نمایش انیمیشن های مرتبط یا خواندن قصه هایی در این زمینه، از سنین پایین، پیش از مدرسه آغاز کنید، تا ذهن کودک فراهم شود و در حدود هفت تا ده سالگی این مسأله را کامل بیان کنید. هرچه سن افزایش یابد، سؤالات بچه ها پیچیده تر و سازگاری آنان دشوارتر می شود.

  ۴) مانع دیدار کودک با والدین اصلی میشوند.

  نحوه صحیح رفتار مربیان و معلمان با کودکان بی سرپرست

  این کودکان مشکلات زیادی دارند. از جمله سختی های این کودکان نداشتن احساس امنیت و برطرف نشدن نیازهای آنها می باشد. کودکانی که در مراکز شبانه روزی هستند به علت تغییر مکرر شرایط، احساس بی ثباتی می کنند. کمبود ها و مشکلات روحی رفتاری کودکان بی سرپرست در مراکز شبانه روزی که باعث ایجاد خشونت در آنها می شود :

• کمبود امکانات
• عدم مورد علاقه بودن
• کمبود اعتماد به نفس
• سلیقه های مختلف آن ها
• عدم بیان مشکلات با فرد مناسب
• احساس محرومیت از خانه و خانواده
• وجود خشونت رفتاری و بدنی در بین آن ها

• نکته : علت منزوی بودن این کودکان

  با وجود یکسان بودن مدرسه کودکان عادی و شبانه روزی، این بچه ها در محیط مدرسه و کلاس درس در انزوا می باشند.
  همچنین این بچه ها از وضعیت درسی پایین تری نسبت به کودکان عادی برخوردارند. زیرا رسیدگی زیاد والدین به وضعیت تحصیلی فرزندانشان سبب شده از موقعیت مناسب تری بهره مند شوند اما این فرزندان از چنين نعمتی محروم هستند.

  توجه:
  با این کودکان نباید طوری رفتار کرد که متوجه حس ترحم، دلسوزی و تبعیض شما شوند. باید طوری رفتار کرد که کودک متوجه خلأ والدین خود نشود.

  مثلا:
  انجام کار های زیر بیش از آنکه کودک را خوشحال کند، می تواند لطمات بدی بر روحیه او بگذارد:
  توجه و مهربانی بیش از حد
  خریدن اسباب بازی های گوناگون
  ابراز علاقه و محبّت بی اندازه
  تفاوت گذاشتن بین وی و دیگر بچه ها

  وظایف کارکنان مدرسه در مقابل کودکان بی سرپرست

  ۱) برقراری رابطه مطلوب و دوستانه با کودک

  کودکان بی سرپرست اکثراً احساس تنهایی و بی حمایتی می کنند. زیرا کارکنان شبانه روزی ها گرفتارتر از آن هستند که با آنها صحبت کنند. پس معلم مدرسه این کودکان باید وقت بیشتری برای آنها اختصاص دهد و رابطه دوستانه با آنها برقرار کنند.

  ۲) استعدادیابی کودکان و نوجوانان و سوق دادن آنها بسوی زمینه های مورد علاقه شان

  ۳)ایجاد حس مسئولیت، اطاعت از مقررات اجتماعی و ایجاد نظم در آنها

  ۴) آموزش مهارت های اجتماعی

  مربی پرورشی و مشاور مدرسه باید تمهیداتی فراهم کنند که رفتارهای فرد به معیارهای اشخاص معمولی نزدیک شود. همچنین در مورد مسائل زیر باید آموزش های لازم را بدهند:

• دوست یابی
• توانایی نه گفتن به پیشنهادهای زیان آور
• برقراری رابطه با اشخاص گوناگون. مانند: همسالان، اولیای مدرسه و افراد اجتماع

• ۵) ایجاد موقعیت و جایگاه اجتماعی برای کودکان و نوجوانان بی سرپرست در مدرسه

  کارکنان مدرسه باید مسئولیت های مختلفی را به این دانش آموزان بسپارند. آنها را درگیر فعالیت های سازنده نمایند، تا این کودکان وجهه مناسبی در بین همسالان خود بدست آورند.

  ۶) بررسی معاشرت ها و دوستی ها

  وجود ارتباطات و دوستی های مناسب میتواند کاربردی بسیار مفید برای آنها به همراه داشته باشد. همچنین بهتر است در دوستی این کودکان با افراد طبقه اجتماعی و اقتصادی بالاتر، محتاط تر عمل شود. زیرا این امر منجر به مقایسه و حس محرومیت و ناکامی در این کودکان می شود.

• 

کودکان معلول 3

بازی ها و اسباب بازی ها می توانند برای کودکان دارای معلولیت خاصیت درمانی داشته باشند که از نظر حسی و حرکتی آن ها را درگیر کرده و همچنین سرگرم کننده باشند و از طرفی قابلیت مشارکت هم بازی را نیز داشته باشند.

بازی کردن تاثیر بسیار مهم و شگرفتی در رشد جنبه های مختلف زندگی کودکان دارد. اما کودکانی که دارای معلولیت هستند چطور؟ آیا کودکانی که نیازهای خاصی دارند هم می توانند اسباب بازی داشته باشند؟ می توانند بازی کنند؟ چه بازی هایی برای آن ها مناسب است؟ استفاده از چه اسباب بازی هایی برای آن ها مفید و کدام اسباب بازی ها خطرناک هستند؟

متاسفانه در ایران کودکان دارای معلولیت با مشکلات بسیار زیادی مواجه هستند. عدم آگاهی خانواده ها از معلولیت ها بر این مشکلات می افزاید. توجه داشته باشید که کودکان دارای محدودیت های حرکتی و ذهنی هم می توانند مانند سایر کودکان مراحل زندگی خود را پشت سر بگذارند و نیاز به حذف این مراحل و قدم ها نیست، تنها با افزایش آگاهی می توان این مراحل را اندکی تغییر داد و مناسب شرایط آن ها کرد.

کودکان با شرایط خاص نیازمند بازی های خاص و اسباب بازی های خاص هستند. خوشبختانه توجه به این کودکان و تلاش برای تولید اسبب بازی های مناسب برای آن ها روز به روز در حال افزایش است.

همان طور که گفته شد بازی، در رشد توانایی های کودکان نقش بسزایی دارد، اما این نقش برای کودکان دارای معلولیت از اهمیت بیشتری برخوردار است. از طریق بازی، کودکان با نیازهای ویژه، مهارت های شناختی، حرکتی، اجتماعی و ارتباطی خود را به روشی سرگرم کننده و جذاب پرورش می دهند. این مهارت ها به تنظیم کلی عاطفه و احساسات و سلامت جسمی کودک کمک می کند.

فیزیوتراپیست های کودکان با نیازهای ویژه به خانواده ها کمک می کنند تا اهدافی را تعیین کنند و استراتژی ها و ایده هایی را برای بازی در نظر بگیرند که بر توانایی های کودک و راه هایی که خانواده ها می توانند در بازی آن ها مشارکت کنند، متمرکز است. انتخاب یک اسباب بازی مناسب نقطه ی خوبی برای شروع است. فیزیوتراپیست های کودکان اسباب بازی هایی را توصیه می کنند که رشد جسمی، شناختی یا اجتماعی را تقویت می کنند.

در این مقاله با ویژگی هایی که اسباب بازی مناسب کودکان با شرایط خاص و بازی های مناسب آن ها آورده شده است. همچنین اگر می خواهید برای کودکی که دارای معلولیت است کادویی تهیه کنید، راهنمایی های لازم برای خرید مناسب ترین اسباب بازی در این مقاله ذکر شده است.

معیارهای انتخاب اسباب بازی مناسب

چه معیارهایی اسباب بازی را مناسب تعیین می کند؟ اولین و مهم ترین مسئله ای که وجود دارد، دانستن معیارهای اسباب بازی مناسب برای کودکان دارای معلولیت است. چهار معیار برای بررسی مناسب بودن یک اسباب بازی برای کودکان دارای معلولیت وجود دارد که عبارت اند از؛

1. اولین قدم در بررسی اسباب بازی مناسب، شناخت توانایی حرکتی و ارتباطی کودک در رابطه با آن بازی و تمایلات شخصی اوست.
2. در قدم بعدی باید توانایی ها را که اسباب بازی پیش رو می تواند پرورش دهد و بروز دهد، شناخت و در نظر گرفت.
3. اسباب بازی باید توانایی ارتباط برقرار کردن با دیگران را برای کودک ایجاد کند.
4. با دقت ایمنی و بی خطر بودن اسباب بازی را چک کنید. اسباب بازی از هر نظر باید برای کودک معلول بی خطر باشد.

اسباب بازی ها و بازی های مناسب کودکان با نیازهای ویژه کدام اند؟

در هنگام خرید اسباب بازی به توضیحات آن و برچسبی که دارد توجه کامل کنید. برخی اسباب بازی برای کودکان با نیازهای ویژه توضیحات کاملی را شامل می شوند که می تواند کمک کننده باشد. اسباب بازی های که برای کودکان با نیازهای ویژه مناسب اند معمولا دارای این ویژگی ها هستن:

• به اندازه ی کافی انعطاف پذیر هستند. می توان از آن ها در بازی های مختلف استفاده کرد. می توانند شامل یک یا چند هم بازی باشند. برای این گروه از اسباب بازی ها می توان لگوها و بریک و آجره ها را نام برد. همچنان که بدمینتون برای این گروه مثال مناسبی نیست.
• برای کودکان دارای مشکلات حسی و یا حرکتی بسیار جذاب هستند. گزینه های خوب می تواند شامل حباب بازی باشد. در حالی که یک انتخاب نامناسب یک بازی کامپیوتری با صدای بلند است که برای انجام آن نیاز به تعاملات پیچیده ای است.
• این بازی ها و اسباب بازی ها نیازمند سطح تمرکز پایین، ارتباط کلامی نسبتا کم، هماهنگی بدنی متوسط و حتی کم هستند. به عنوان مثال، تاب و یا سرسره می توانند در این دسته قرار گیرند، درحالیکه بوردگیم مونوپلی، مثال نامناسبی است.

چه مواردی اسباب بازی های مناسب کودکان معلول را درمانی می کند؟

دو عنصر اصلی و اساسی وجود دارد که اسباب بازی ها و بازی ها را برای کودکانی که محدودیت ها و یا چالش های حسی، اجتماعی، زبانی، شناختی یا توجهی، درمانی می کند. این دو عنصر ساده عبارتند از:

• بازی و اسباب بازی باید قابلیت این را داشته باشد که فرد دیگری که تمایل به مشارکت در بازی دارد و می خواهد به کودک کمک کند تا مهارت ها و توانایی های خورد را پرورش دهد، در آن شرکت کند و در عین حال برای او جذاب باشد.
• بازی و اسباب بازی مناسب باید کودک را از نظر فیزیکی درگیر کند و قابلیت ایجاد چالش های حسی را داشته باشد و تشویق کننده باشد.

به طور خلاصه، اگر با کودک خود بازی می کنید و واقعاً با او درگیر بازی شده اید و کودک شما بازی یا اسباب بازی مورد استفاده در بازی را دوست دارد، فرزندتان در حال تجربه کردن یک بازی درمانی است.

در فروشگاه اسباب بازی ماتی لوس

۹ بازی و اسباب بازی مناسب برای کودکان دارای معلولیت

بازی ها و اسباب بازی های مختلفی برای کودکان با نیازهای ویژه وجود دارد که در این مقاله به ۱۰ مورد آن ها می پردازیم. دقت کنید که این اسباب بازی ها از فیلترهای اشاره شده در بالا عبور کرده اند و برای کودکان معلول مناسب تلقی می شوند.

لگو، بریک، آجره و سایر اسباب بازی های ساختنی

برندهای مختلفی اسباب بازی های ساختنی با کیفیتی را ارائه داده اند که از جمله ی آن ها می توان به کوبی، لیتل تایکس، لگو، بافرزندان و گلدونه که جزو اسباب بازی های ایرانی برای کودکان هستند اشاره کرد. بریک های ساده و لگوها قابلیت های زیاد و انعظاف پذیری دارند و می توانند با فرزند شما رشد کنند. ممکن است فرزندتان در ابتدا با به صف کردن آن ها آغاز به بازی کند، رفته رفته با کسب توانایی های بیشتر به ساختن تونل ها، قطارها و سایر مدل ها می پردازد. از همه مهم تر، این اسباب بازی های ساده و ابتدایی برای ایجاد مهارت هایی در بازی نمادین و نقش بازی و همکاری اجتماعی ایده آل هستند، به ویژه هنگامی که با کودک خود در بازی مشارکت می کنید.

برخی بازی های حرکتی ورزشی که در آن ها توپ دارند

کودکانی که مشکلات حسی دارند، عاشق توپ بازی و تکان دادن آن هستند. توپ های ساده و بی خطر که دسته دارند یا جغجغه هایی مثل جغجغه ماراکا دانه رنگی تولو می توانند انتخاب های مناسبی باشند. نه تنها این اسباب بازی ها سرگرم کننده هستند، بلکه می توانند به عنوان پاداش و تشویقی رفتار مناسب هم باشند.

تاب و سرسره

اگر فضای باز دارید، می توانید از این آپشن هم استفاده کنید. سرسره و تاب های بادی می توانند بسیار سرگرم کننده و درگیر کننده باشند. می توانید یک تاب و سرسره ی مناسب محدودیت های حرکتی و حسی فرزند خود را تهیه کنید و یا تاب و سرسره ساده بخرید. اگر مطمئن نیستید که کودک می تواند تعادل خود را حفظ کند، از تاب های کمربند ایمنی دار استفاده کنید. سرسره ها بهتر است کوتاه و بادی باشند تا خطری فرزندان را تهدید نکند. می توان این وسایل را در حیاط و یا در خانه برپا کرد.

اسباب بازی های آبی

هر اسباب بازی که ب آب و کف سر و کار دارد سرگرم کننده، فعال و چالش برانگیز است. سرسره های کوچک آبی می توانند سرگرم کننده باشند. حتی آب پاش هایی که در باغچه ها وجود دارند. اسباب بازی های کوچکی که می توان آن ها را با خود به حمام برد. اسباب بازی های حمام برند لیتل تایکس می توانند انتخاب خوبی باشند.

حباب و کف

ساختن، دنبال کردن و تماشا کردن حباب ها می تواند بسیار سرگرم کننده باشد. ساختن یک حباب کامل و سالم نیازمند هماهنگی مناسب و صبر است. اسباب بازی های بسیاری هستند که می توان با آن ها حباب ساخت که از جمله ی آن ها می توان به اسباب بازی های برند ادو تویز اشاره کرد.

پازل ها

اگر ترجیح فرزند شما بر بازی هایی است که آرامش بیشتری دارند، پازل می تواند ایده آل ترین انتخاب باشد. مهم ترین ویژگی این اسباب بازی، همچون هنگام خرید لگو، سطح بندی و قابلیت رشد کردن آن همراه با فرزندتان است. همچنین بازی کردن با پازل همراه با هم بازی می تواند سرگرم کننده باشد. این روزها گزینه های انتخاب طرح پازل ها بسیار زیاد است، می توان تصاویر شخصیت ها و اشیائی را انتخاب کرد که فرزندتان را به هیجان می آورد. برندهای مختلفی پازل های جذاب و دوست داشتنی ارائه می دهند که از آن ها می توان کلمنتونی و ادوکا را نام برد.

اسباب بازی های حسی

اسباب بازی های حسی می توانند بهترین بازخوردهای حسی را برانگیزند. از جمله های آن ها می توان به اسباب بازی هایی که صدا می دهند و یا مرتعش می شوند. اسباب بازی های حسی همچنین شامل گل بازی، خمیر بازی، اسلایم و سایر اسباب بازی های سرگرم کننده ی از این قبیل اند. این بازی ها استرس و ناآرامی را کاش می دهند. تمامی این اسباب بازی ها با قیمت های مناسب و حتی کم نسبت به سایر آیتم در فروشگاه ماتی لوس در دسترس اند. می توانید با اسباب بازی های دسته بندی هنر و کاردستی شروع کنید.

بوردگیم ها و بازی های کارتی ساده

شاید بازی فکری همچون شطرنج از توانایی های فرزند شما فراتر رود اما بسیاری از بازی های ساده و بوردگیم ها موجودند که می توانند کودکان دارای معلولیت و فرزندان با نیازهای ویژه را برانگیزند. اونو یکی از آن هاست. این بازی ها ساده و ابتدایی هستند، اما نیازمند برقراری ارتباط، رعایت نوبت و توجه اند.

هنر و کاردستی

ماژیک های بزرگ، مداد شمعی های رنگی، رنگ انگشتی و حتی مداد رنگی ها برای همه ی کودکان با هر سطحی ار توانایی جذاب و سرگرم کننده اند. کتاب های رنگی می توانند توجه کودکان را جلب کنند. همچنین کتاب هایی که می توان در آن ها نقاشی و رنگ آمیزی کرد بسیار سرگرم کننده و درگیرکننده اند، کودکان از رنگ کردن شخصیت های مورد علاقه شان در کتاب های از این نوع لذت می برند.

کودکان معلول2

وقتی فرزند معلولی متولد می‌شود این احساس به پدر و مادر فرزند تازه متولدشده دست می‌دهد که چیزهای باارزش زیادی را از دست داده و فکر می‌کند تمام امیدها و آرزوهای شیرینش نسبت به آینده و خوشبختی فرزندش از بین رفته و نقش بر آب شده است. این پیش‌فرض‌ها در ذهن آنها ایجاد می‌شود که: «این فرزند در فرایند رشدش با مشکلات زیادی مواجه خواهد شد»، «با کودکان هم‌سن و سال خود فرق دارد و همیشه از آنها عقب‌تر و پایین‌تر خواهد بود»، «قادر نیست ارتباط درستی با آنها برقرار کند»، «نمی‌تواند عملکرد تحصیلی و شغلی مناسبی داشته باشد» و ... . در مطلب پیش‌رو سعی کرده‌ایم با کمک گرفتن از نظرات کارشناسان دکتر سیما قدرتی، مشاور خانواده و مدرس دانشگاه، دکتر زهرا رمضان‌خانی، روانشناس کودک و‌ فاطمه خوشپور، کارشناس‌ارشد مشاوره خانواده راهکارهای مفید و کاربردی را برای مواجهه بهتر با مشکلات شایعی که والدین فرزندان معلول با آن مواجه هستند، ارائه دهیم.

1- در مرحله انکار درجا نزنید. بسیاری از خانواده‌ها تا مدت‌ها این مسئله را انکار می‌کنند و مدت‌زمان زیادی طول می‌کشد تا نسبت به معلولیت فرزندشان به باور و پذیرش برسند. پدر و مادرهایی که مدت زمان زیادی را در مرحله انکار به‌سرمی‌برند هم به‌خود و هم به فرزندشان آسیب‌های زیادی وارد می‌کنند چون بسیار دیر به فکر درمان، حل‌مسئله و به‌کارگیری راهکارهایی برای سازگاری با این مشکل می‌افتند و همین اقدام‌نکردن به‌موقع، مسائل موجود را تشدید کرده و گاهی مشکلات جدیدی را ایجاد می‌کند.

2- با یکدیگر همدل و همراه باشید. هنگامی که فرزندی با نیازهای خاص در خانواده‌ای متولد می‌شود باید بروز عواطف و احساسات، ابراز محبت و علاقه و همچنین همراهی و همدلی بین زن و شوهر و همه اعضای خانواده بیشتر از حد عادی باشد. همدلی و همراهی اعضای خانواده با یکدیگر و درک متقابل به شما کمک می‌کند بتوانید بهتر با این مسئله کنار بیایید، با آن سازگاری پیدا کنید و از پس مسئولیت‌هایی که برعهده دارید، برآیید. تولد فرزند معلول نباید باعث بشود شما نقش همسری‌تان را از یاد ببرید. بنابراین همواره در کنار همسرتان باشید، درصورت لزوم او را دلداری دهید، نیازهای او را بشناسید و برآورده کنید. فرصت‌هایی را برای با هم بودن به‌خود و همسرتان اختصاص دهید.

3- رابطه با همسرتان را بهبود ببخشید. هرچه رابطه زن و شوهر قبل از تولد فرزند معلول دوستانه‌تر، مطلوب‌تر و صمیمانه‌تر باشد تحمل این بحران برای آنها آسان‌تر خواهد بود. اما اگر قبل از تولد فرزند زن و شوهر از رابطه و زندگی مشترکشان رضایت چندانی نداشته باشند بحران تولد فرزند معلول را شدیدتر و عمیق‌تر تجربه خواهند کرد و دیرتر با این مسئله سازگار خواهند شد. بنابراین اگر با همسرتان مشکلی دارید حتما درصدد حل آن بربیایید.

4- کاسه‌کوزه‌ها را سر یکدیگر نشکنید. در مواردی دیده می‌شود که زن و شوهر به جای مقابله با فشارهای ناشی از تولد فرزند معلول، تنش‌ و خشم و ناراحتی‌های حاصله را سر یکدیگر خالی می‌کنند یا نسبت به یکدیگر رفتار تلافی‌جویانه از خود نشان می‌دهند. شاید بعد از اینکه این کار را کردید به یک آرامش لحظه‌ای برسید اما بدانید که با این کار به رابطه با همسرتان لطمه می‌زنید. اگر رابطه شما با شریک زندگی‌تان دچار مشکل بشود به خوبی نخواهید توانست به‌عنوان والد به وظایف‌تان در قبال فرزندان عمل کنید.

5- امیدوار باشید. یکی دیگر از مسائلی که باعث می‌شود والدین با معلولیت فرزندشان دیرتر کنار بیایند این است که باور قلبی‌شان این است که این مشکلات همیشگی هستند، هیچ‌گاه حل نخواهند شد، هیچ‌وقت بار و فشار مشکلات کاسته نمی‌شود. طبیعی است وقتی قضایا و مسائل را اینگونه تفسیر کنیم که هیچ راه‌حلی برای آن وجود ندارد تطابق و سازگاری پیدا‌کردن با آن بسیار سخت‌تر خواهد بود و فرد دچار احساس عجز، ناتوانی و درماندگی شدید خواهد شد. خانواده‌های زیادی وجود دارند که با وجود نقص و کم‌توانی فرزندشان توانسته‌اند فردی مفید و موفق را پرورش دهند. شما هم می‌توانید یکی از آنها باشید و فرزندی را تربیت کنید که با وجود نقص عضو نه‌تنها بتواند از پس زندگی خودش بربیاید بلکه بتواند برای جامعه‌اش هم مفید و مایه افتخار شما باشد. پس همواره امیدوار باشید و امیدتان را از دست ندهید، به خدا توکل کنید، آگاهی‌های لازم را در این زمینه کسب کنید، از اطرافیان آگاه و متخصصان امر کمک بگیرید و از هیچ تلاشی فروگذار نکنید.

6- بین همه فرزندان‌تان عدالت ایجاد کنید. وقتی در خانواده‌ای فرزند معلولی به دنیا می‌آید احتمال اینکه پدر و مادر، بیشتر انرژی‌شان را صرف توجه، محبت، مراقبت و نگهداری از فرزند معلول کنند زیاد است. وقتی این مسئله اتفاق می‌افتد سایر فرزندان احساس می‌کنند نادیده گرفته شدند و به نیازهایشان توجه و اهمیتی که باید داده نمی‌شود. بعضی از والدین هم برعکس چون فکر می‌کنند فرزند معلول‌شان دارای نقص و ناتوانی خاصی است توجه و محبت لازمه را به او نشان نمی‌دهند و بیشتر انرژی‌شان را صرف فرزندان دیگر می‌کنند. با رعایت انصاف و عدالت بین فرزندان حس حسادت را بین آنها ایجاد نکنید. درست است که فرزند معلول شما نیاز به توجه، محبت و مراقبت بیشتری دارد اما شما در قبال فرزندان دیگر هم مسئول هستید و باید وظایف‌تان را در قبال آنها به درستی انجام دهید.

7- از حمایت اطرافیان بهره ببرید. درصورتی که دوستان و بستگان شما می‌توانند در برخی مسئولیت‌هایی که به‌عهده دارید به شما کمکی کنند دست رد به سینه آنها نزنید و حمایت آنها را پذیرا باشید. عضویت در نهادهای اجتماعی هم کمک زیادی به شما می‌کند. این نهادها هم می‌توانند در زمینه اقتصادی و مالی کمک‌هایی را به شما ارائه بدهند و هم اینکه فرصتی را فراهم کنند که شما با خانواده‌هایی که فرزندشان مشکلی مشابه مشکل فرزند شما دارد آشنا بشوید و تجربیات‌ مفیدتان را با یکدیگر به اشتراک بگذارید.

8- مهارت‌های لازم را بیاموزید و به فرزندان‌تان هم یاد دهید. قبل از اینکه فرزند وارد اجتماع بشود باید مهارت‌های اجتماعی را به او بیاموزید تا بتواند در گروه قرار بگیرد و ارتباط نسبتا مناسبی را با دیگران برقرار کند. همچنین باید مهارت‌هایی مثل ابراز وجود، کنترل خشم، قدرت نه‌گفتن، نادیده گرفتن حرف دیگران، دفاع‌کردن از خود و ... را به او بیاموزید تا درصورتی که در اجتماع با برخورد نامناسبی از سوی دیگران مواجه شد بتواند واکنش صحیح و مناسبی نشان بدهد. والدینی که این مهارت‌ها را نیاموزند و به فرزند معلول‌ و همچنین سایر فرزندانشان هم آموزش ندهند هنگام حضور در اجتماع قطعا مشکلات زیادی برایشان پیش می‌آید. بنابراین شما به‌عنوان والد باید ابتدا خودتان این مهارت‌ها را بیاموزید و سپس آنها را به فرزندان‌تان آموزش دهید.

9- در برابر رفتارهای نامناسب دیگران بهترین واکنش را نشان دهید. رنج نگاه‌های خیره و ترحم‌آمیز اطرافیان به معلولیت رنج‌آور است و نمی‌توان آن را انکار کرد. به‌راستی سخت است فرزند دلبندمان معلولیتی هر چند خفیف داشته باشد و دائم سنگینی نگاه‌های خاص اطرافیان را هم حس کند اما می‌توان به قضیه جور دیگری هم نگاه کرد. بد نیست منی که فرزند معلولی دارم از زاویه دید کسی که معلول نیست و فرد معلولی را در خانواده‌ یا نزدیکانش نداشته نگاه کنم. شاید طبیعی‌ترین واکنشی که چنین کسی از خود بروز نمی‌دهد این باشد که وقتی فرزند تو را می‌بیند تعجب یا سعی کند در فرصت کوتاهی که از کنار شما رد می‌شود بفهمد مشکلتان چیست، چه تأثیری روی زندگی‌تان گذاشته، با مردم عادی چقدر فرق دارید و... آیا تابه‌حال به این فکر کرده‌اید که اگر آن تصادف، آن جهش ژنتیک، فلان بیماری یا هر دلیل دیگری که منجر به معلولیت فرزندتان شده نبود هیچ بعید نبود که چشم‌های شما هم حالا 2 تا از آن هزاران چشمی بود که به معلولیت خیره می‌شود؟ گاهی می‌توانیم با یک جابه‌جایی ساده، تفکر و نگرش‌مان را نسبت به شرایط موجود عوض کنیم. در جامعه و فرهنگ ما شرایط معلول‌بودن تحمیل می‌کند که آدمی زیر ذره‌بین دیگری قرار بگیرد و شرایط غیرمعلول بودن همان ذره‌بین را به‌طور ناخودآگاه در دست فرد غیرمعلول قرار می‌دهد تا با آن دیگری را که متفاوت به‌نظر می‌رسد درست‌تر و دقیق‌تر کشف کند.

10- او را به ورزش کردن تشویق کنید. فعالیت‌های بدنی و ورزش نقش مهمی در افزایش سلامت روحی و جسمی معلولان دارد. آموزش‌ها و رقابت‌های ورزشی وضعیت زندگی افرادی را که دچار معلولیت‌‌های جسمی و ذهنی هستند بهبود می‌بخشد و در نتیجه بر زندگی همه‌ کسانی که با آنها در تماس هستند تأثیر مثبت می‌گذارد. بنابراین با مشورت پزشک و درنظر گرفتن علایق او شرایطی را فراهم کنید تا فرزند معلول‌تان بتواند به ورزش مورد علاقه‌اش بپردازد.

11- فرزند معلول‌تان را با فرزندان سالم دیگران مقایسه نکنید. قیاس مع‌الفارق یا مقایسه نادرست یعنی مقایسه کردن 2 چیز بدون اینکه اشتراک و تشابهی با هم داشته باشند. وقتی شما فرزند معلول‌تان را با فرزند دیگران که نقص یا کم‌توانی خاصی ندارند مقایسه می‌کنید دست به یک مقایسه اشتباه می‌زنید. بهتر است اگر می‌خواهید مقایسه‌ای انجام دهید فرزندتان را با خودش مقایسه کنید. مثلا اگر مدتی است برای کسب مهارتی فرزندتان تمریناتی را انجام می‌دهد عملکرد فعلی او را با عملکرد یک‌ماه قبلش مقایسه کنید و سطح پیشرفت او را در این فاصله زمانی بسنجید. مقایسه کنید ببینید اصلا پیشرفتی داشته یا نه؟ میزان پیشرفتش قابل‌قبول بوده یا خیر؟ سرعت پیشرفتش مناسب بوده یا نه؟

12- مناسب با وضعیت و شرایط فرزندتان با او بازی کنید. بازی، توانمندی‌های کودک را در زمینه‌های جسمی، عاطفی، هوشی و شناختی پرورش می‌دهد و کودک معلول هم از این قاعده مستثنی نیست. چون کودکان دارای معلولیت جسمی و ذهنی از ویژگی‌های‌ روحی‌- روانی‌ و شخصیتی‌ خاص‌ خود برخوردارند ایجاد امکان انجام بازی‌های‌ متنوع‌ برای آنها از نظر روحی- روانی تأثیرات مثبت زیادی آنها ایجاد می‌کند؛ مثل احساس‌ وجود داشتن، اعتماد به‌ نفس‌، خودیابی‌، درک‌ وجود و احساسات‌ خود، درک‌ محبت‌ و دوست‌ داشتن‌، درک‌ موفقیت‌ و پیروزی‌، غم‌ و شادی‌ و... به‌عنوان مثال بادکنکی‌ را باد کنید و به‌ سمت‌ او هدایت‌ کنید و از او بخواهید با دست‌ بادکنک‌ را بگیرد یا با ضربه‌ آن‌ را رد کند؛ قطعا شور، شعف و لذت حاصله را در چهره کودک‌تان مشاهده کرده و لذتی وصف‌نشدنی نصیب‌تان می‌شود.

13- باهم خدا را شکر کنید. همواره این را درنظر داشته باشید که خداوند، حکیم مطلق است و قطعا مصلحت آنچه را به ما عطا می‌فرماید یا از ما می‌ستاند، بهتر از ما می‌داند. بروز معلولیت یا نقص عضو فرزندتان گرچه علل مادی طبیعی یا غیرطبیعی (بیماری‌های ژنتیک، زلزله یا تصادفات رانندگی) دارد اما در چارچوب نظام احسن الهی هیچ رویدادی بدون هدف و حکمت رخ نمی‌دهد. چه بسا اینگونه اتفاقات ناگوار آزمونی در برابر شخص معلول و اطرافیان اوست تا درصورت موفقیت در آن، به پاداش‌های بزرگ‌تری نسبت به نعماتی که از دست داده‌اند، نائل شوند. پس خداوند را به‌خاطر این‌فرصت تازه برای کمال بخشیدن به ایمان خود شاکر باشید. ارتباط فرزندتان با مسائل دینی و اعتقاد به قادر متعال هم می‌تواند او را در مسیر زندگی موفق‌تر و شاداب‌تر نگه دارد.

اگر به افسردگی مبتلا هستید آن را درمان کنید
افسردگی پس از زایمان نوعی بیماری افسردگی است که بعضی از مادران به آن مبتلا می‌شوند. به‌خصوص تولد یک کودک معلول و دچار نقص عضو باعث به‌هم‌ریختگی قوی احساسات مادر می‌شود. احساس اضطراب، نگرانی، غم و اندوه مادری که فرزندش به دنیا آمده و متوجه معلولیت و نقصی در او شده بسیار شدیدتر از مادرانی است که فرزندان سالم به دنیا می‌آورند، از این‌رو احتمال ابتلای آنها به افسردگی پس از زایمان می‌تواند بیشتر باشد. مهم‌ترین علائم جسمی و روحی این بیماری هم عبارتند از: بی‌خوابی، کم‌اشتهایی، اندوه، ناامیدی، اضطراب، احساس بی‌ارزشی و بی‌کفایتی، خشم شدید و بدون علت، بی‌احساس بودن نسبت به فرزند تازه به دنیا آمده، سردرد، بی‌قراری، بی‌صبری و زودرنجی، احساس درماندگی شدید، گریه کردن‌ بیش از حد یا ناتوانی در گریه کردن و احساس گناه شدید. اگر بیشتر علائمی که ذکر شد در 2 هفته یا مدت طولانی‌تر در مورد شما صادق است به‌احتمال زیاد به افسردگی مبتلا هستید. بیشتر مادرانی که فرزند معلولی را به دنیا می‌آورند بر این باورند که لایق داشتن فرزند سالم نبوده‌اند یا افکار منفی از این دست که «من چه گناهی به درگاه خدا مرتکب شدم که باید چنین فرزندی نصیبم شود؟»، «همه‌‌چیز بد پیش می‌رود و اوضاع بهتر از این که هست نخواهد شد» و «تا آخر عمر طعم خوشبختی را نخواهم چشید» سبب می‌شود آنها علت همه‌‌چیز را بی‌کفایتی خود در مقام یک مادر ببینند و در نتیجه احساسات و افکارشان را برای دیگران بیان نکنند. هرچه باور و پذیرش بیماری دیرتر صورت بگیرد و اقدامات لازم درمانی دیرتر شروع بشود بیماری شدیدتر می‌شود و این درد و رنج و احساسات ناخوشایند مدت‌زمان بیشتری با شما همراه خواهد بود. نگران نباشید و به یک روانشناس مراجعه کنید. درصورتی که نیاز به دارودرمانی داشته باشید شما را به روانپزشک ارجاع خواهد داد و در غیراین صورت طی جلسات روان‌درمانی درمان را انجام می‌دهد.

فعالیت‌های مفرح و نشاط‌بخش را در برنامه‌هایتان بگنجانید
گردش و بازدیدهای علمی و تفریحی: کودکان معلول برای رشد بیشتر و بهتر بیش از کودکان عادی نیاز به محرک‌های محیطی، تعاملات و بازخوردهای اجتماعی دارند. بنابراین شما با بردن فرزند معلول‌تان به گردش و بازدیدهای علمی و تفریحی، هم می‌توانید دانش و یادگیری او را افزایش دهید و هم بخشی از اوقات فراغت او را پر کنید و نشاط و شادی را در او افزایش می‌دهید. بازدید از موزه‌ها، آثار و بناهای تاریخی، باغ وحش، پارک‌های جنگلی و... را حتما در برنامه‌های تفریحی خانواده بگنجانید.

سفر و مسافرت: سفر نیز یکی از فعالیت‌های مفرح و لذت‌بخشی است که در طول آن می‌توانید اطلاعات مفید و معلومات زیادی هم به فرزند معلول‌ و هم به سایر فرزندانتان آموزش دهید. لازم است حداقل سالی یک‌بار سفر را در برنامه‌های خانواده بگنجانید.

مهمانی‌ها، مراسم‌ و جشن‌ها: شرکت دادن فرزند معلول در مهمانی‌ها، مراسم و جشن‌ها در تقویت روحیه نشاط و شادی و همچنین تقویت مهارت‌های ارتباطی تأثیر زیادی دارد؛ بنابراین در تمام مهمانی‌ها، دید و بازدیدها و جشن‌ها و حتی مراسم عزا او را با خود همراه کنید چون در غیراین صورت احساس طردشدگی و انزوا به او دست می‌دهد. حتی اگر به مراسمی دعوت شدید ولی به دلایلی امکان حضور او در آنجا وجود ندارد شرایط را برایش توضیح دهید و او را قانع کنید. اگر فکر می‌کنید از اینکه تنها در خانه بماند احساس تنهایی می‌کند از یکی از افراد خانواده بخواهید این زمان را در کنار او سپری کند و برای آن زمان امکانی را فراهم کنید تا او به یکی از فعالیت‌های مورد علاقه‌اش بپردازد. مراسم‌های مذهبی یکی از بهترین‌ گزینه‌ها برای حضور فرزندتان است.

گردش دسته‌جمعی: بپذیرید که شرایط شما کمی خاص است. طبیعی است که گردش، سفر و تفریح با وجود یک فرد معلول شرایط و امکانات ویژه و خاصی را می‌طلبد که گاهی از توان و حوصله خانواده‌های عادی خارج است. این مسئله نباید باعث شود شما فعالیت‌های تفریحی دسته‌جمعی را حذف کنید بلکه باید با خانواده‌هایی که شرایطی مشابه شرایط شما دارند برنامه‌هایی را ترتیب دهید و لذت گردش و سفر دسته‌جمعی را از فرزند معلول‌تان و حتی سایر فرزندان‌تان سلب نکنید. از طرفی فرزند معلول با افرادی که شرایط مشابه او دارند بهتر می‌تواند ارتباط برقرار کند و احساس صمیمیت و دوستی بیشتری با آنها می‌کند. وقتی با خانواده‌ای که او هم یک فرزند معلول دارد به پیک‌نیک، گردش و مسافرت بروید هم به فرزندان‌تان بیشتر خوش می‌گذرد و هم شما یار، همراه و هم‌صحبتی دارید که احساسات و شرایط شما را بهتر و بیشتر درک می‌کند.

کودکان معلول1

با کودک معلول چگونه باید رفتار کرد؟

تربیت صحیح کودک هنری است که همه والدین از آن برخوردار نیستند. حال اگر کودک، معلولیت جسمی یا ذهنی داشته باشد، تربیت به ظرافت بیشتری نیاز دارد و لازم است والدین در نحوه برخورد با کودک به رعایت یکسری اصول توجه داشته باشند.

اینکه به شما گفته شود فرزند شما دارای معلولیت است می‌تواند به‌اندازه مرگ ناگهانی یکی از اعضای خانواده آسیب‌زا باشد. بسیاری از والدین از چنین خبری حیرت‌زده می‌شوند و ممکن است دچار شوک، اضطراب، ناباوری، ترس و ناامیدی شوند اما افسوس خوردن هیچ مشکلی را حل نخواهد کرد؛ بنابراین بهتر است این را بپذیریدکه کودکان معلول هم مانند دیگر انسان‌ها می‌توانند از یک زندگی عادی برخوردار باشند. کودک معلول ممکن است نیاز به مراقبت و نوع رفتار ویژه در تمام دوران رشد خود داشته باشد اما از هر چیزی مهم‌تر این است که باید خیلی طبیعی و مانند کودکان دیگر با او رفتار شود. یادتان باشد حتی با معلولیت جسمی و ذهنی هم، کودک می‌تواند شاد و اجتماعی بار بیایید اما این بستگی به نوع رفتار و تربیت شما به‌عنوان پدر و مادر دارد. همچنین آگاهی از نحوه مواجهه با چالش‌های پیش رو، نحوه مراقبت از روابط زوجین و نحوه برخورد با کودک معلول ازجمله مسائل مهمی است که می‌تواند تا حد زیادی از فشارهای روانی بکاهد و نظم و آرامش را در زندگی برقرار سازد.

چالش والدین دارای فرزند معلول

مراقبت و نگهداری از کودک معلول نیز می‌تواند چالش‌های جدید و فشارهای زیادی را به همراه داشته باشد اما همکاری و تقسیم وظایف در مراقبت از کودک می‌تواند به شما کمک کند تا از پس این چالش‌های پیش رو بربیایید:

1-امور مالی
مراقبت از کودک معلول طبیعتاً با یکسری هزینه‌های اضافی مانند هزینه حمل‌ونقل، تجهیزات، درمان یا تغییرات اساسی در خانه همراه است که این امور می تواند هزینه های زیادی را در پی داشته باشد؛ بنابراین سعی کنید از همان ابتدا با کمک یکدیگر به فکر کاهش یکسری هزینه‌ها باشید . به‌عنوان‌مثال، با در دسترس داشتن مدارک لازم ازجمله یک قطعه عکس (4*3)، اصل شناسنامه و کارت ملی می‌توانید به نزدیک‌ترین سازمان بهزیستی محل سکونت مراجعه کرده تا با تشکیل پرونده و تعیین شدت معلولیت، کودکتان را تحت پوشش سازمان بهزیستی قرار دهید؛ در این صورت، با در دست داشتن کارت شناسایی می‌توانید از خدمات درمانی و توان‌بخشی برخوردار شوید.

2-رفتار کودک
رفتار کودک معلول می‌تواند برای هر رابطه‌ای استرس‌زا باشد. اگر کودک شما دارای اختلالات و ناسازگاری‌های رفتاری است، می‌توانید باهم تصمیم بگیرید که چگونه از پس رفتارهای کودکتان بربیایید. همچنین یک متخصص یا روانشناس معلولیت می‌تواند به شما کمک کند تا استراتژی‌های مناسب رفتاری را برای کودک خودتنظیم کنید.

3- نداشتن زمان کافی
داشتن کودک معلول مستلزم توجه طولانی‌مدت برای تغذیه، امور درمانی و مراقبت‌های عمومی است. از این لحاظ، رسیدگی به امور کودک می‌تواند تأثیر قابل‌ملاحظه‌ای بر کیفیت روابط زوجین داشته باشد. گذراندن اوقات خوشایند در کنار هم، انجام کارهایی که از آنها لذت می‌برید و صمیمی بودن به‌عنوان یک زن و شوهر می‌تواند شمارا به هم نزدیک‌تر کند. برای سپری کردن اوقات خوشایند با یکدیگر می‌توانید از یک دوست یا اعضای خانواده که بتواند از کودک پرستاری کند یا مراکز روزانه نگهداری از کودکان معلول که در مراقبت از این نوع کودکان آموزش‌دیده‌اند، کمک بگیرید.

از خود و رابطه تان مراقبت ‌کنید

این وظیفه شماست که به دنبال رفع نیازهای فرزند خود باشید اما مراقبت و اهمیت دادن به خواسته و نیازهای خود نیز

انتظارات شما از کودک معلولتان ممکن است لزوماً پایین باشد اما این بدان معنی نیست که باید رفتار بد و بی‌انضباطی را تحمل‌کنید. او نیز مانند خواهران و برادران خود باید به قوانین خانه احترام بگذارد و با روال خانوادگی سازگار باشد.مهم است. بخشی از مراقبت از خود، یافتن فرصتی برای انجام کارهایی است که به آنها علاقه دارید؛ مثل کتاب خواندن، ورزش کردن، تفریح با دوستان و... انجام این کارها به شما کمک می‌کند تا احساس خوبی داشته باشید و وقتی خودتان احساس خوبی دارید، انرژی بیشتری برای برقراری رابطه با خانواده خواهید داشت.
تربیت فرزند به‌طور طبیعی کار بزرگ و سختی است و تربیت کودک معلول به‌مراتب سخت‌تر و طاقت‌فرساتر است؛ بنابراین در چنین شرایطی تقسیم‌کار مراقبت از کودک، کارهای خانه و حتی امور مالی می‌تواند تا حد زیادی شرایط را برای هردوی شما قابل‌تحمل‌تر کند. شما می‌توانید با تهیه یک جدول هفتگی، کارها و مسئولیت‌ها را تقسیم‌بندی کنید تا امور منصفانه و عادلانه تقسیم شود. این کار همچنین می‌تواند به شما کمک کند تا هر هفته برای خود وقت بگذارید.

نحوه رفتار والدین با کودک معلول

دقت کنید که کودک معلول شما از فشارهای روانی حاصل از عکس‌العمل اطرافیان و تفاوت ذهنی و جسمی با دیگران مصون نیست. ضعف مهارت‌های اجتماعی می‌تواند باعث شود او در برخی زمینه‌ها کنار گذاشته شود و اگر در برقراری ارتباط مشکل داشته باشد، ناامیدی وی افزایش می‌یابد. همچنین القای این حس که او نمی‌تواند مانند خواهران و برادرانش مسئولیت‌هایی را متقبل شوند، ممکن است عزت‌نفس او را پایین بیاورد؛ بنابراین والدین برای تقویت اعتماد‌به‌نفس کودک معلول خود باید یکسری نکات را رعایت کنند:
-او را با دیگران مقایسه نکنید- کودکان معلول هنگام مقایسه‌شدن با همنوعان خود اغلب احساس ناکافی بودن می‌کنند و عزت‌نفس خود را از دست می‌دهند؛ بنابراین سعی کنید رشد و پیشرفت کودک معلولتان را با خواهر و برادرانش مقایسه نکنید؛ در عوض بر روی توانایی‌های او تمرکز کنید تا عزت‌نفس او را افزایش دهید.

- او را درک کنید- ممکن است فکر کنید که او یکسری رفتارها را از روی عمد مرتکب می‌شود درحالی‌که انجام بیشتر رفتارها در کودکان معلول ناشی از فقدان مهارت‌های ارتباطی، مهارت‌های حرکتی ضعیف و عدم توانایی است؛ در چنین مواردی بی‌احترامی، پرخاشگری و رفتار بد با کودک می‌تواند عواقب بسیاری بدی داشته باشد.

-سطح توقعتان را به‌درستی ارزیابی کنید- سعی کنید بپذیرید، رؤیاهایی که برای فرزند خود در نظر داشته‌اید ممکن است غیرممکن باشد اما روی معلولیت فرزندتان تمرکز نکنید و او را دست‌کم نگیرید. در عوض، آرزوها و رؤیاهای دیگری برای او داشته باشید و به او کمک کنید تا توانایی‌های بالقوه خود را محقق کند.

-به او کمی استقلال دهید- با انجام هر چه بیشتر کارها توسط خود او و تصمیم‌گیری در برخی امور، در کودک عزت‌نفس و استقلال ایجاد کنید.

-اصول تربیتی را رعایت کنید- انتظارات شما از کودک معلولتان ممکن است لزوماً پایین باشد اما این بدان معنی نیست که باید رفتار بد و بی‌انضباطی را تحمل‌کنید. او نیز مانند خواهران و برادران خود باید به قوانین خانه احترام بگذارد و با روال خانوادگی سازگار باشد. سعی کنید همه‌چیز را از دید او ببینید و بپذیرید که اصول تربیتی ممکن است برای رشد او مناسب باشد؛ بنابراین داشتن انتظارات مناسب، به کودک معلول شما کمک می‌کند تا تمام توانایی‌های خود برای به دست آوردن رضایت شما را به کار گیرد.

-با او به زبان خودش صحبت کنید- این امر می تواند باعث کنترل رفتار بد کودک شده و در تصمیم‌گیری به او کمک کند. به‌عنوان‌مثال، کارت‌های فلش با انواع غذاها یا گزینه‌های لباسی که روی آنها کشیده شده است، می‌تواند به او کمک کند تا انتخاب کند چه چیزی می‌خواهد بخورد یا بپوشد.

-با کودکتان ارتباط برقرار کنید-برخی کودکان معلول قادر به صحبت کردن هستند و برخی دیگر نه؛ در هر دو صورت آنها قادر به برقراری ارتباط با شما هستند، حتی اگر صحبت نکنند. کودکان توسط همه‌چیز در محیط خود تحریک می‌شوند: توسط صداها، تعاملات و حتی لبخند زدن؛ بنابراین سعی کنید با فرزند معلول خود صحبت کنید، با زبان ساده توضیح دهید که چه‌کاری انجام می‌دهید و به او لبخند بزنید. همچنین شما می‌توانید با ساختن اسباب‌بازی‌های کوچک در خانه و قرار دادن سنگ یا حبوبات در بطری و تکان دادن آن، مغز کودک را تحریک کرده و با او ارتباط برقرار کنید.

برای والدین عزیز

والدین عزیز

درون هر کدام از شما بچه های کوچکی زندگی می کنند با انواع مشکلات

شما در وهله اول باید به خودتون توجه کنید به نیازهاتون به عقده های درونتون یا مسائل حل نشده

هرکدوم از مشکلات درونی شما بطور واضح به فرزندان خودتون انتقال پیدا می کنه

کشف کنید مشکلاتتون و اونو حل کنید یا اگر حل نمی شوند حداقل اینکه درون خودتون این موضوع رو شفا بدید ترمیم کنید و حالتون رو بهتر کنید

زندگی شما در گرو زندگی فرزندانتون هست.

هرچقدر شما سالم تر باشید فرزندان سالم تر و شاد تری به جامعه وخانواده هدیه می دید.

سمیراعاشوری

when sadness comes to call

Author: Eva Eland
Illustrator: Eva Eland
Publisher: Andersen Press

“Maybe all it wants to know is that it is welcome.”

The story is in essence an exploration and description of a period of sadness and how it can affect you and others. Gentle suggestions of things that you can do to alleviate the sadness are woven in to the words and pictures. Rather than illustrate the story literally, Eva Eland has depicted sadness as a non-threatening blob-like character who appears at a child’s door one day, quite unexpectedly. At first the child (whose gender is not specified) pushes Sadness away, hiding it in a broom cupboard, but this only makes things worse and the child starts to feel absorbed in the emotion themselves. Then the child starts to listen to Sadness, and tries to accept it and understand it, realising it is something that needn’t be feared or resisted. The child is shown ‘befriending’ Sadness: sitting quietly with it, listening to music, drawing and drinking hot chocolate together. The child coaxes Sadness outside for some fresh air and literally embraces it, making it feel welcomed. Towards the end of the story, Sadness shrinks and then disappears altogether overnight. The narrator advises the reader not to worry about this – ‘tomorrow is a new day’.

As with many great picture books, When Sadness Comes to Call‘s simple yet skilful illustrations and minimal wording perfectly reflect a big concept and an important message in an accessible, child-friendly way. The reader is encouraged to accept a period of sadness as a perfectly normal part of life; not to fear it, worry about it or hide it. The child in the story switches roles a few times: sometimes he/she is the person feeling sad, at other times the one who is supporting and trying to understand Sadness. While I found this slightly confusing, it also means that it’s a useful book for children who have loved ones with depression, as well as for children who have experienced sadness themselves.

This video link is provided to help an adult assess the book's suitability for a child's situation before purchasing it. It has been filmed by a third party and hosted on YouTube and is not made by Little Parachutes. More info

The messages we found in this book:

Acknowledgement:

• If you try to hide sadness it can become overwhelming and difficult to cope with.
• Sadness can make you feel lonely, even when you’re surrounded by people.
• Children may try to avoid ‘negative’ emotions rather than to accept and process them.

Guidance:

• Getting outside in the fresh air, or finding activities that you enjoy may help to alleviate sadness
• Sadness may arrive and leave suddenly
• Sadness is a natural part of life

Hope & Inspiration:

• At the end of the story, Sadness leaves the house, and the child is left with the promise of a new day ahead.
• The child is very kind and thoughtful, supporting Sadness and gently guiding it to activities that might make it feel better.

the happiest kid

Author: Sarah Bagley Steele
Illustrator: Elsa Pui Si Lo and Clarice Yunyi Cai
Publisher: Yeehoo Press

As her family knows well, Sally is the happiest child. She wakes up every morning to see the beautiful sun shining down on her, full of optimism for the day ahead. Then a few things don’t go very well for Sally. She knocks over a toy brick tower at school and is worried that she’s disappointed her classmates. A letter from a friend that has moved away usually fills her with joy, but that day it just makes her feel the distance between them more strongly.

She wakes up on the following morning and notices that the bright sun that reliably greets her has been replaced with a gloomy grey cloud. She’s not sure why it’s there, but is certain she doesn’t like it and feels rather ashamed of it, and goes to great lengths to try to hide the cloud from her parents, teacher and classmates. Inevitably, the more she tries to hide the cloud, the more it seems to grow, until it become so big and heavy that she feels totally overwhelmed by a feeling of sadness. The turning point comes when a boy at school notices her cloud and tells her that he has one too from time to time. Sally finds the courage to be curious and playful with her cloud, and allows herself to loosen her grip on it. She stops trying to hide it from her friends and family, and as she does, the feeling of sadness starts to fade.

The cloud metaphor that author Sarah Bagley Steele has chosen to convey Sally’s sadness works perfectly, providing a beautifully simple and non-threatening way to start a conversation with a young child about big feelings and how to process and share them. The narrative has been carefully created to be both engaging and accessible for young children. A team of two artists (Elsa Pui Si Lo and Clarice Yunyi Cai) has created very appealing charcoal and ink illustrations, which skilfully bring Sally to life and reflect her changing emotions well.

he messages we found in this book:

Acknowledgement:

• Sometimes it’s tricky to work out why you feel sad, and where the sadness has come from.
• Even very resilient, buoyant children can feel sad from time to time.
• The more you try to hide big feelings or push them away, the harder they are to manage. Sally’s attempts to ignore her grey cloud only made it grow.
• Children often find it difficult to admit to (and talk about) difficult emotions. Sally chose not to tell her teacher that having to paint her feelings was troubling her, falsely believing that if she just kept her cloud hidden, it would go away.
• It can sometimes be challenging to live up to the expectation of others. Sally is an extremely thoughtful girl who is very tuned in to the feelings of others. She worries about upsetting or disappointing her friends and family. She’s aware that she is perceived as the ‘happy girl’ and this makes it more difficult for her to admit that she’s feeling sad. She was keen not to ‘mess up her friends’ fun’ by telling them how sad she felt. She feels ashamed of her cloud and is anxious that the boy will laugh at her if she talks about it.
• When you go through a period of sadness and low mood, things that usually make you feel buoyant may have a less positive effect. When Sally received a letter from her best friend, she missed her rather than feeling happy about receiving it.

Guidance:

• All emotions are perfectly normal, and labelling them as ‘good’ or ‘bad’ is not helpful. Once Sally accepted her grey cloud of sadness and stopped trying to hide it or run away from it, she was able to explore her feelings, process them, and move on.
• People may not react the way that you think they will. Sally thought that the boy would laugh if he found out about her cloud and her friends would be disappointed in her for knocking down the tower. Neither of these reactions actually happened.
• It is normal (and to be expected) that some days will be happy, others sad, and most will be a mixture of both.

Hope & Inspiration:

• By the end of the story, Sally successfully learns to accept her feelings of sadness and manages to open up to her friends and family about how she feels. Everyone is supportive. The book concludes with Sally realising that even the happiest kids feel sad sometimes.

علائم افسردگی در کودکان و نوجوان2

والدین محترم به گریه های بی مورد فرزندان توجه کنید هر گریه ای گریه نیست شاید کودک شما دچار افسردگی شده.

علائم افسردگی در کودک و نوجوان

والدین عزیز و محترم علائم افسردگی در کودک و نوجوان خود را جدی بگیرید.

و حتما وقتی یکی از علائم رو در کودک خود مشاهده کردید یا با خواندن کتاب و مطالب علمی یا از پزشک کودکان و مشاوره ها کمک بگیرید.

کودکان افسرده2

اندوه در برخی اوقات، بخشی طبیعی از دوران رشد به حساب می‌آید، اما اگر کودکی غمگین یا خشن است، دیگر از چیزی لذت نمی‌برد و این حالت روزهای پی‌در‌پی ادامه دارد، شاید نشانه ابتلای او به اختلال افسردگی اساسی باشد که در این متن به آن واژه افسردگی اطلاق می‌شود.

شاید برخی از مردم چنین تصور کنند که افسردگی مخصوص بزرگسالان است. اما واقعیت چیز دیگری‌ست!

در واقع، اطفال و نوجوانان هم ممکن است افسردگی را تجربه کنند. مقاله‌های موجود درباره افسردگی کودکان و نوجوانان نشان می‌دهند که درصد مبتلایان به افسردگی در سنین پایین رو به افزایش گذاشته است.

آمار جهانی حاکی از آن است که متاسفانه از هر هفت نفر نوجوان، یکی به افسردگی مبتلاست.

علائم افسردگی کودکان و نوجوانان

علامت‌های شایع افسردگی در کودکان و نوجوانان به شرح زیر هستند:

• داشتن احساسات یا ظاهر افسرده، غمگین یا خشن
• لذت نبردن از جنبه‌های لذتبخش زندگی
• صرف وقت کمتر با دوستان یا مشارکت کمتر در فعالیت‌های پس از مدرسه
• تغییر در اشتها یا وزن
• خوابیدن بیشتر یا کمتر از حد معمول
• احساس خستگی یا کمبود انرژی
• اختلال در حفظ تمرکز
• افت تحصیلی و اهمیت ندادن به وضعیت درسی
• داشتن تفکر خودکشی یا علاقه به مرگ

کودکان و نوجوانان افسرده ممکن است علائم جسمی مانند سردرد یا شکم درد هم داشته باشند.

اعتیاد به مواد مخدر و نوشیدنی‌های الکلی در بین نوجوانان مبتلا به افسردگی بیشتر است؛ زیرا این تصور غلط در بین آ‌‌‌ن‌ها وجود دارد که با این کار از خُلق پایین (کم‌انرژی و غمگین) خود رهایی می‌یابند.

---

مواظب کودکان دلبند خودتان باشید

---

علت افسردگی کودکان و نوجوانان

یافتن دلیل افسردگی کودکان و نوجوانان همیشه کار آسانی نیست. گاهی استرس اطفال یا از دست دادن یکی از عزیزانِ کودک در ایجاد افسردگی نقش دارد. شاید به همین دلیل بیشتر شاهد افسردگی کودکان طلاق هستیم.

خشونت، زورگویی و صرف وقت بیش از حد در شبکه‌های اجتماعی دیجیتال می‌تواند با افسردگی همراه باشد.

افسردگی ممکن است ریشه‌های ژنتیکی و ارثی هم داشته باشد. ابتلا به سایر مشکلات ذهنی مانند مشکلات یادگیری، اختلالات اضطرابی یا رفتاری، کودکان و نوجوانان را بیشتر در معرض ابتلا به افسردگی قرار می‌دهد.

نقش والدین در تشخیص افسردگی کودکان و نوجوانان

گاهی ما والدین اصلا به افسردگی در سنین پایین فکر نمی‌کنیم. گاهی هم مطمئن نیستیم که حالت فرزندمان ناشی از افسردگی است.

اگر شک داریم که شاید فرزندمان دچار افسردگی است باید ارتباط خود را با او بیشتر کنیم. باید از او بپرسیم چه احساساتی را تجربه می‌کند یا چه چیزهایی او را آزار می‌دهند.

به طور معمول وقتی چنین پرسش‌هایی به طور مستقیم از فرزندمان پرسیده می‌شود، در برخی موارد شاید بشنویم که شاد نیست یا غمگین است. گاهی شاید پاسخ آن‌ها حاکی از علاقه به آسیب به خود، علاقه به مرگ یا تفکرات خودکشی باشد.

چنین پاسخ‌هایی را باید کاملا جدی بگیریم؛ زیرا احتمال آسیب به خود در افسردگی نوجوانان بسیار زیاد است.

یکی دیگر از راه‌های تشخیص افسردگی فرزندان، مشورت با یک روانپزشک کودک و نوجوان یا روانشناس است. در مراجعه به این افراد متخصص، به طور معمول فرزندمان باید پرسشنامه افسردگی نوجوانان را پاسخ دهد.

برای تشخیص افسردگی کودکان دبستانی می‌توان از آموزگاران مدرسه هم کمک گرفت.

درمان افسردگی کودکان و نوجوانان

درمان‌های موثری برای افسردگی کودکان و نوجوانان وجود دارد. درمان‌ غیردارویی ممکن است شامل یک یا چند مورد زیر باشد:

• روان‌درمانی (درمان از راه صحبت کردن و مشاوره)
• ملاقات با همه اعضای خانواده
• تماس روانشناس با مدرسه و صحبت با معلم فرزندمان، با کسب اجازه از ما به عنوان والدین

دو نوع روان‌درمانی بیشترین تاثیر را در درمان افسردگی کودکان و نوجوانان دارند:

• درمان رفتاری شناختی (افزایش آگاهی فرد نسبت به پایه‌های فکری هر رفتار و تلاش برای اصلاح آن)
• روان‌درمانی بین‌فردی، که در آن تلاش می‌شود مهارت‌های ارتباطات بین‌فردی و مشارکت جمعی با هدف کاهش استرس به نوجوان، آموزش داده شود.

ممکن است روانپزشک برای درمان افسردگی کودکان و نوجوانان، داروی ضدافسردگی هم تجویز کند.

منبع: American Academy of Child and Adolescent Psychiatry

کودکان افسرده

افسردگی دوران کودکی متفاوت از «احساس ناراحتی» و دیگر احساساتی که همگام با رشد کودک تظاهر می یابند. تنها ناراحت بودن کودک، الزاما به این معنا نیست که او دچار افسردگی شدید می باشد. چنانچه ناراحتی کودک طولانی شده یا فعالیت های اجتماعی، علایق، تکالیف درسی و زندگی خانوادگی او را مختل نماید، می تواند نشان دهنده ی وجود افسردگی باشد. به یاد داشته باشید با اینکه افسردگی یک بیماری جدی است اما قابل درمان نیز می باشد.

چگونه می توان مشخص کرد که یک کودک دچار افسردگی شده است؟

علایم افسردگی در کودکان متفاوتند. افسردگی در کودکان معمولا تشخیص داده نشده و در نتیجه درمان نمی شود؛ چرا که علایم آن معمولا به عنوان احساسات طبیعی و تغییرات روانی همگام با رشد، تلقی می شود. مطالعات اولیه ی پزشکی بر روی افسردگی«پنهان» تمرکز کرده اند؛ که در آن، افسردگی کودک خود را در قالب رفتارها یا فعالیت های خشن نشان می دهد. با اینکه علایم مذکور در کودکان کم سن و سال تر رخ می دهند، با این حال در بسیاری از کودکان همانند بالغین مبتلا به افسردگی، کاهش سطح خلق و خو دیده می شود. علایم اولیه ی افسردگی حول محور غم، احساس ناامیدی و تغییرات خلقی قرار گرفته اند.

علایم و نشانه های افسردگی در کودکان:

• تحریک پذیری یا عصبانیت
• احساس ناراحتی و ناامیدی پایدار
• گوشه گیری اجتماعی
• حساسیت بیش از حد نسبت به عدم پذیرش
• تغییرات اشتها، افزایش یا کاهش آن
• تغییرات خواب و بی خوابی یا خواب بیش از حد
• فریاد یا گریه با صدای بلند
• دشواری تمرکز
• خستگی و کاهش سطح انرژی
• مشکلات جسمی(نظیر شکم درد و سردرد) که به درمان پاسخ نمی دهند.
• کاهش کارایی در فعالیت های مدرسه، فوق برنامه، سرگرمی ها، فعالیت های دوستانه و دیگر موارد مورد علاقه
• احساس بی ارزشی یا گناه
• اختلال در تمرکز و فکر کردن
• فکر کردن به مرگ یا خودکشی

تمام کودکان الزاما همه ی این علایم را ندارند. در حقیقت، بسیاری از آنها علایم مختلفی را در زمان و شرایط متفاوتی بروز خواهند داد. با اینکه ممکن است برخی کودکان دچار افسردگی شدید فعالیت خود در محیط های سازمان یافته را به صورت معقولی ادامه دهند، اما اغلب آنها از تغییرات آشکار در فعالیت های اجتماعی، از دست دادن علاقه به مدرسه، عملکرد تحصیلی ضعیف و یا تغییر ظاهر رنج می برند.کودکان ممکن است به مصرف الکل یا مواد مخدر نیز روی بیاورند، بویژه زمانی که سن آنها بیشتر از 12 باشد. اگر چه خودکشی در افراد زیر 12 سال نادر است با این حال گاهی شاهد این اتفاق هستیم. همچنین کودکان ممکن است زمانی که ناراحت یا عصبانی هستند رفتارهایی بدون فکر انجام دهند. احتمال اقدام به خودکشی در دختران و میزان موفقیت آن در پسران بیشتر است. کودکانی با سابقه ی خشونت خانوادگی، سوء مصرف الکل و یا سوء استفاده ی جسمی یا جنسی نسبت به آنهایی که فقط علایم افسردگی را دارند با خطر خودکشی بیشتری روبرو هستند.

کدام کودکان دچار افسردگی می شوند؟

تا 3 درصد از کودکان و 8 درصد از نوجوانان در ایالات متحده از افسردگی رنج می برند. افسردگی بویژه در پسران زیر 10 سال شایع تر است اما با رسیدن به 16 سالگی میزان آن در دختران بیشتر می شود. اختلال دوقطبی در نوجوانان بیشتر از کودکان می باشد. با این حال اختلال دوقطبی در کودکان نسبت به نوجوانان بسیار شدیدتر است. این اختلال می تواند همراه با اختلالاتی نظیر بیش فعالی-کم توجهی ADHD، اختلال وسواسی-اجباری OCD و یا اختلال رفتاری CD همراه باشد.

علل افسردگی در کودکان کدامند؟

افسردگی در کودکان، همانند افراد بالغ می تواند در اثر ترکیبی از عوامل مرتبط با سلامت جسمی، حوادث زندگی، سابقه ی خانوادگی و اختلالات بیوشیمیایی بوجود بیاید. افسردگی یک حالت گذرا نیست و بدون درمان مناسب از بین نخواهد رفت.

آیا افسردگی در کودکان قابل پیشگیری است؟

کودکانی با سابقه ی خانوادگی افسردگی در خطر بالاتر ابتلا به افسردگی قرار دارند. کودکانی که والدین آنها از افسردگی رنج می برند در مقایسه با کودکانی که والدین آنها دچار افسردگی نیستند در سنین پایین تری اولین دوره ی افسردگی خود را تجربه می نمایند.کودکان خانواده های پرجمعیت و کودکان و نوجوانانی که سوء مصرف الکل یا مواد مخدر دارند در خطر بالاتر ابتلا به افسردگی قرار دارند.

افسردگی در کودکان چگونه تشخیص داده می شود؟

چنانچه علایم افسردگی در کودک شما به مدت بیش از 2 هفته طول کشید باید یک برنامه برای ملاقات با پزشک او ترتیب دهید تا اطمینان حاصل نمایید که این علایم ناشی از علل جسمی نیستند و در ضمن کودک تان درمان مناسب را دریافت خواهد کرد. همچنین توصیه می شود با یک متخصص روان درمانگر که در حوزه ی کودکان فعالیت می کند مشورت نمایید. به یاد داشته باشید که ممکن است متخصص اطفال از شما بخواهد که به تنهایی با فرزندتان صحبت نماید. یک ارزیابی سلامت روان باید شامل مصاحبه با والد (یا کسی که وظیفه ی اصلی مراقبت از کودک را بر عهده دارد)، خود کودک و هر آزمایش روانشناختی ضروری باشد. اطلاعات معلمان، دوستان و همکلاسی ها نیز می تواند در نشان دادن این موضوع که علایم فرزندتان در تمام فعالیت های او تداوم دارند و نسبت به رفتارهای گذشته اش تغییر قابل توجهی پیدا کرده اند مفید واقع شود.

هیچ آزمایش اختصاصی ای-چه از نوع پزشکی و چه از نوع روانشناختی- وجود ندارد که بتواند به طور واضحی افسردگی را نشان دهد اما ابزارهایی نظیر پرسشنامه ها (هم برای کودک و هم برای والدین) همراه با اطلاعات فردی می توانند به تشخیص افسردگی در کودکان کمک کنند. گاهی مواقع جلسات درمانی و پرسشنامه های مذکور می توانند از عوامل دیگری نظیر ADHD، اختلال رفتاری و OCD که باعث افسردگی می شوند پرده بردارند .برخی متخصصین اطفال غربالگری سلامت روان را در سن 11 سالگی شروع کرده و آن را هر سال یک بار تکرار می کنند.

گزینه های درمانی موجود کدامند؟

گزینه های درمانی موجود برای کودکان مبتلا به افسردگی مشابه افراد بالغ و بزرگسال بوده و شامل روان درمانی(مشاوره) و دارو درمانی می باشد. نقش خانواده و محیط کودک در فرایند درمان در مقایسه با بزرگسالان متفاوت است. پزشک کودک تان ممکن است در ابتدا روان درمانی را پیشنهاد کند و داروهای ضد افسردگی را برای زمانی در نظر بگیرد که روان درمانی موثر واقع نشده است. مطالعات تا این لحظه نشان داده اند که ترکیب روان درمانی و دارودرمانی در درمان افسردگی بیشترین اثربخشی را دارد. همچنین مشخص شده است که داروی ضد افسردگی Prozac در درمان افسردگی در کودکان و نوجوانان موثر است. این دارو برای درمان افسردگی در کودکان 8 تا 18 ساله، مورد تایید سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) می باشد. داروهای دیگر زمانی استفاده می شوند که بیماری های همراه دیگری منجر به بروز افسردگی شده باشند.

درمان کودکان مبتلا به اختلال دو قطبی

کودکان مبتلا به اختلال دو قطبی معمولا با استفاده از روان درمانی و ترکیبی از داروهای مختلف نظیر یک داروی ضد افسردگی و یک داروی تثیبت کننده روان درمان می شوند. داروهای افسردگی باید با احتیاط مصرف شوند چرا که می توانند باعث ایجاد درجاتی از جنون و یا دیگر رفتار های بیش فعال در کودکان دچار اختلال دو قطبی گردند. مدیریت داروهای مورد استفاده ی یک کودک باید بخشی از برنامه ی مراقبتی کلی باشد خود که شامل درمان و قرارهای ملاقات متداول می باشد.

بیشتر بدانید: علائم و نشانه های افسردگی در زنان و راه های درمان آن

سازمان غذا و داروی آمریکا هشدار داده که داروهای ضد افسردگی ممکن است احتمال افکار و رفتارهای مرتبط با خودکشی را در کودکان و نوجوانان مبتلا به افسردگی یا دیگر اختلالات روانشناختی افزایش دهند. چنانچه سوال یا نگرانی خاصی دارید در مورد آن با روان درمانگر خود صحبت کنید. علاوه بر این، چنانچه کودک شما از داروهای مذکور استفاده می کنید بسیار مهم است که به دقت توسط پزشک تحت پیگیری باشد.

مطالعات نشان داده اند که امروزه سن ابتلا به افسردگی در کودکان کاهش یافته است. همانند بزرگسالان، افسردگی در کودکان نیز می تواند در سال های آتی زندگی عود کند. افسردگی معمولا همزمان با دیگر بیماری های جسمی رخ می دهد. طبق مطالعات، از آنجایی که ممکن است افسردگی نشانه ای از بروز قریب الوقوع بیماری های شدید روانی در سال های بعدی زندگی باشد، بنابراین تشخیص، درمان و پایش هر چه سریع تر آن حیاتی است.

بعنوان یک بیمار، گاهی انکار افسرده بودن فرزندتان آسان ترین راه است. ممکن است به دلیل انگ های اجتماعی ای که در رابطه با بیماری های روان وجود دارند، درمان فرزندتان را به تعویق بیاندازید. برای شما بعنوان یک والد، بسیار مهم است که با افسردگی آشنایی داشته و از اهمیت درمان آن و تاثیری که رشد جسمی و روانی فرزندتان می گذارد آگاه باشید. همچنین بسیار مهم است که درمورد اثرات احتمالی آتی افسردگی بر زندگی فرزندتان در دوران نوجوانی و بزرگسالی آموزش ببینید.

والدین باید در خصوص علایمی که نشان دهنده ی خطر اقدام به خودکشی کودک هستند حساسیت بیشتری داشته باشند. علایم هشدار دهنده ی تمایل به خودکشی در کودکان عبارتند از:

• علایم متعدد افسردگی(تغییرات به وجود آمده در تغذیه، خواب و فعالیت های مختلف)
• گوشه گیری اجتماعی از جمله از خانواده
• صحبت کردن در مورد خودکشی، ناامیدی و یا احساس درماندگی
• افزایش انجام رفتارهای ناخوشایند (نظیر رفتارهای جنسی)
• افزایش رفتارهای پر خطر
• حوادث مکرر
• سوء مصرف مواد
• تمرکز بر موضوعات ناخوشایند و منفی
• صحبت کردن در مورد مرگ
• افزایش گریه و یا کاهش بیان احساسات
• از دست دادن تعلق خاطر

الهم صلی علی محمد و آل محمد